«Θετική ατζέντα ‘γιοκ’, λύση και επανένωση ‘καπούτ’» του Θεόδωρου Θεοδώρου

 

Πέρασε η πολυαναμενόμενη Σύνοδος Κορυφής του Ιουνίου και η κυπριακή διπλωματία «νίκησε» και πάλι. Πραγματικά είναι άξιον απορίας πώς μπορούμε να διαχειριστούμε τόσες «περιφανείς» νίκες. Αν κρίνει κανείς από τις δηλώσεις του κυβερνητικού εκπροσώπου και του Προέδρου, η επιτυχία μας παίρνει διαστάσεις θριάμβου.

Μετά από δικές μας παρεμβάσεις καταλήξαμε σε ένα κείμενο συμπερασμάτων το οποίο ικανοποιεί την πλευρά μας. «Θέλω να εκφράσω την ικανοποίησή μου για την αλληλεγγύη και τη στήριξη των θέσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας, όπως αποτυπώνεται στα υιοθετηθέντα συμπεράσματα. Επαναλαμβάνεται η αμετάκλητη προσήλωση της ΕΕ στην επίλυση του Κυπριακού στη βάση της Δικοινοτικής, Διζωνικής Ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα, σύμφωνα με τα σχετικά Ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών και του ΣΑ του ΟΗΕ, με ρητή αναφορά στο Ψήφισμα 1251, απορρίπτοντας έτσι τη θέση της τουρκικής πλευράς, και μιλώ και της τουρκοκυπριακής βεβαίως, για τη λύση δύο κρατών», δήλωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατά τη διάσκεψη Τύπου μετά το πέρας της συνόδου.

Το «ψητό» βέβαια δεν ήταν το Κυπριακό. «Σημειώνεται πως, προκειμένου να υπάρξει η όποια προοπτική εκσυγχρονισμού της Τελωνειακής Ένωσης, θα πρέπει η Τουρκία να υλοποιήσει τις απορρέουσες υποχρεώσεις έναντι του συνόλου των κρατών μελών της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Κύπρου. Συνεπώς, η συζήτηση για τυχόν εκσυγχρονισμό της Τελωνειακής Ένωσης μετατίθεται για το μέλλον και υπό την πιο πάνω προϋπόθεση, ενώ πρόσθετα σημειώνεται πως απαιτείται ομοφωνία σε επίπεδο Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τα όποια περαιτέρω βήματα στο θέμα της Τελωνειακής Ένωσης», συνέχισε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Θέλετε αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης και τα 200 δις εμπορικών συναλλαγών; Τότε «αναγνωρίστε» την Κυπριακή Δημοκρατία. Ίσως αν ο Πρόεδρος χρησιμοποιούσε μια άλλη προσφιλή του φράση, το «τελεία και παύλα», να ήταν ακόμα πιο κατανοητός και πιο αυστηρός.

Προειδοποίηση προς δύο κατευθύνσεις. Προς τον νεοσουλτάνο της Άγκυρας, ότι μόνο με τη δική μας συγκατάθεση θα «πάρουν» την περιβόητη θετική ατζέντα από την Ευρώπη, και προς τους «κουτόφραγκους» εταίρους μας ότι το βέτο είναι ακόμα στο τραπέζι, αν τολμήσουν και θέσουν θέμα αναβάθμισης της Τελωνειακής Ένωσης χωρίς να ικανοποιηθούν οι προϋποθέσεις μας.

Πραγματικά εξωφρενικό. Αν και είμαστε ο πλέον αδύναμος κρίκος στην ενωμένη Ευρώπη, λόγω του εθνικού μας προβλήματος, συμπεριφερόμαστε ως ευρωπαϊκή υπερδύναμη, «παίζοντας» με την υπομονή των εταίρων μας. Το κυριότερό όμως είναι το γεγονός ότι ακολουθούμε την προσφιλή τακτική του Κραν Μοντανά. Παλιά μας τέχνη κόσκινο. Προσπαθούμε με μια αχρείαστη ρητορική περί κυρώσεων και ανύπαρκτων έκνομων ενεργειών στην κυπριακή ΑΟΖ να εκνευρίσουμε την άλλη πλευρά, διασφαλίζοντας έτσι το «ακλόνητό» μας άλλοθι, δηλαδή την τουρκική αδιαλλαξία.

Δυστυχώς, ακόμα να καταλάβουμε, ή καλύτερα εσκεμμένα αγνοούμε το πώς διαχρονικά αντιμετωπίζει η τουρκική πολιτική τα μεγάλα εθνικά τους ζητήματα, όπως θεωρούν το Κυπριακό. Όσες απειλές και να εκστομίσουμε, όσες τσάπα μαγκιές και να επιδείξουμε, δεν πρόκειται να το «ανταλλάξουν» με την οποιαδήποτε αναβαθμισμένη Τελωνειακή Ένωση ή με τα οποιαδήποτε δισεκατομμύρια. Είναι καιρός να σταματήσουμε να σχεδιάζουμε τις πολιτικές μας κρίνοντας εξ ιδίων τα αλλότρια.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο τώρα, ανεξάρτητα των δικών μας δηλώσεων για εσωτερική κατανάλωση, οι πλείστες χώρες συμφώνησαν με τις γερμανικές προσεγγίσεις αναφορικά με τις ευρωτουρκικές σχέσεις. Μπορεί να μιλούν για σταδιακή, αναλογική και αναστρέψιμη θετική ατζέντα και εμείς να κομπάζουμε για το ότι η πορεία των ευρωτουρκικών εξαρτάται πρώτιστα από το Κυπριακό, αλλά αδιαφορούμε για το ότι στο τέλος της «διαδρομής», σταδιακή και αναλογική είναι η πορεία μας προς την οριστική διχοτόμηση, με βασική διαφορά ότι η οριστική διαίρεση, σε αντίθεση με τα ευρωτουρκικά, είναι μη αναστρέψιμη.

Δυστυχώς δεν διδαχθήκαμε τίποτα από την πρόσφατη ιστορία. Αποδεικνυόμαστε για ακόμη μια φορά ανεπίδεκτοι μαθήσεως. Όλα αυτά τα περί παρακαταθηκών και πολιτικών πατέρων αποδεικνύονται μια συνειδητή καπηλεία, με στόχο να ικανοποιηθούν οι προσωπικές φιλοδοξίες και τα αλλότρια συμφέροντα του κάθε πολιτικού απατεώνα. Η συμφωνία του Ελσίνκι του 1999, με τη θετική ατζέντα προς την Τουρκία, που είχε αποτέλεσμα τη μεγαλύτερη επιτυχία του ελληνισμού, δηλαδή την ένταξη της Κύπρου στην ενωμένη η Ευρώπη, την οποίαν αν διαχειριζόμασταν σωστά θα είχαμε επανενώσει την πατρίδα μας, δεν μας δίδαξε τίποτα απολύτως.

Κάνοντας όπως πάντα το δικό μας ταμείο, που πάνω από όλα θα πρέπει να ικανοποιεί το ακροατήριο των «ιθαγενών», για την περιβόητη σύνοδο κορυφής του Ιουνίου ισχυριζόμαστε ότι μετά από δική μας παρέμβαση η Τουρκία δεν παίρνει τίποτα ή, αν θέλετε, οι ευρωτουρκικές σχέσεις θα διέπονται από μια αρνητική ατζέντα. Όλα υπό προϋποθέσεις. Οι προσδοκίες του νεοσουλτάνου της Άγκυρας αποδείχθηκαν φρούδες. Το μόνο που πρακτικά παίρνει είναι η χρηματοδότηση για το προσφυγικό, που έτσι και αλλιώς ποσό ύψους 1,9 δισ. ευρώ είναι υποχρέωση της ΕΕ ως υπόλοιπο της συμφωνίας του 2016. Πιο συγκεκριμένα, αν δεν εφαρμόσει το πρωτόκολλο η Άγκυρα για όλα τα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένης και της Κύπρου, και σε περίπτωση που προβεί στην παραμικρή έκνομη ενέργεια, τότε «θετική ατζέντα γιοκ». Ανεξάρτητα όμως του τι παίρνει ο Ερντογάν, ακόμα να μας διαφωτίσουν οι πολιτικάντηδές μας για το τι παίρνουμε εμείς. Μήπως παίρνουμε μια θετική προοπτική για την επανένωση της πατρίδας μας, ή κατά αναλογία με το «γιοκ» των Τούρκων παίρνουμε και εμείς το «λύση και επανένωση καπούτ»;