Για να καταλάβω: τι μας σόκαρε; Τα δρεπάνια;

Ψυχολόγος δεν είμαι, ούτε διανοούμαι να τον παραστήσω. Ούτε ψυχίατρος, ούτε κοινωνιολόγος είμαι. Απλώς βάζω τις σκέψεις μου σαν άνθρωπος και σαν πολίτης της εποχής. Ελπίζοντας ότι θα βοηθήσω τη δημόσια συζήτηση.

Αλλά και πάλι, αυτό δεν το ξέρω. Παρακολουθώ από προχθές την είδηση για τη σφαγή, νομίζω αποδίδει πολύ καλύτερα το νόημα από τη λέξη «δολοφονία» μόνο, ενός 19χρονου παιδιού στη Θεσσαλονίκη. 

Διαβάζω τις αντιδράσεις. Δεν ενίσταμαι, επί της ουσίας, σ’ αυτά που διαβάζω. Ούτε διαφωνώ. Απλώς θα ήθελα να προσθέσω και τις δικές μου σκέψεις. Με μια ένσταση ίσως: αδυνατώ να καταλάβω γιατί αυτή η είδηση μάς σόκαρε.

Υποθέτω ότι ήταν ο τρόπος που έγινε, η αγριότητα, η σφαγή. Γιατί, δεν ήταν η πρώτη φορά και σίγουρα δεν θα είναι η τελευταία. Υπήρξαν άλλα παιδιά που κατέληξαν, με το κεφάλι λιωμένο από κοτρώνες, μαχαιρωμένα, που υπέκυψαν από τα χτυπήματα του ξυλοδαρμού. 

Τα… δρεπάνια απλώς προσθέτουν μια πιο κινηματογραφική πινελιά, σ’ αυτό το έγκλημα. Δεν αλλάζουν κάτι όμως.

Τέτοια δε κρούσματα δεν είχαν μόνο στην Ελλάδα, τα είχαμε και εδώ, απλώς εδώ τα θύματα υπήρξαν πιο τυχερά και επέζησαν, προς το παρόν μιλάμε πάντα. Είτε μετά από μήνες νοσηλείας σε εντατικές με κεφάλια ανοιγμένα, είτε με ένα μάτι, είτε γιατί κάποιοι πρόλαβαν να τους βγάλουν μέσα από αυτοκίνητα, στα οποία κάποιοι άλλοι επιχείρησαν να τους κάψουν ζωντανούς.

Όμως και πάλι, η απορία μου είναι η ίδια: γιατί μας σοκάρει η κατάληξη; Και εμάς και εκείνους. Μιλάω για την Ελλάδα. Οι κοινωνικές συνθήκες είναι διαφορετικές μεν αλλά και πάλι, όσο το σκέφτομαι ίσως και όχι τόσο. 

Ας μείνουμε σε εμάς. Όταν αύριο, όταν όχι εάν δούμε και εμείς ένα τέτοιο περιστατικό να καταλήγει σε θάνατο, κινηματογραφικό ή πιο… πεζό, γιατί θα σοκαριστούμε; Και πόσο ειλικρινές θα είναι εκ μέρους μας;

Αλήθεια, πού ζούμε; Δεν ζούμε σε πόλεις στις οποίες κάθε δεύτερος τοίχος -και όχι μόνο, μέχρι και στα κουτιά που ρυθμίζουν τα φανάρια της τροχαίας και ό,τι άλλο μπορεί να φανταστεί κανείς- είναι διακοσμημένος με συνθήματα που εύχονται «ψόφο» και «καρκίνο» στους άλλους και εκτονώνει τη χυδαιότητα και τον φανατισμό με περιγραφές για το πώς απαυτώνουν τις μανάδες των άλλων και ένα σωρό άλλα πράγματα; 

Αυτά δεν βλέπουμε κάθε μέρα, πολλές φορές την κάθε ημέρα, όταν οδηγούμε; Και δεν τα βλέπουν, αλήθεια, μαζί μας οι ιθύνοντες των… μονίμως αδικημένων σωματείων και εταιρειών, οι οποίοι ρίχνουν αδιάκοπα λάδι στη φωτιά, γνωρίζοντας ότι μόνο έτσι θα μπορέσουν να φτάσουν στα επίπεδα που θέλουν, με τα εισιτήρια διαρκείας και όλη την υπόλοιπη εμπορική δραστηριότητα; 

Πότε ήταν η τελευταία φορά που ακούσατε και πόσες φορές γενικώς ακούσατε να βγει το σωματείο που έχασε και να πει: χάσαμε διότι η αντίπαλη ομάδα ήταν σαφώς καλύτερη, μια χαρά ήταν ο διαιτητής, χρειάζεται απλώς να δουλέψουμε εμείς; Πάντα κάποιος άλλος δεν φταίει;

Το κλίμα αυτό απευθύνεται σε δύο κατηγορίες ανθρώπων ανάμεσά μας: σε παιδιά, ανήλικους δηλαδή, τα οποία είναι και ηλικιακά περισσότερο ευάλωτα στον παρορμητισμό και τον φανατισμό και, δεύτερον, σε ένα είδος ενηλίκων οι οποίοι αδυνατούν να ωριμάσουν και επιμένουν να συμπεριφέρονται στα 25, τα 30 και ενίοτε τα 40 τους ως 15χρονοι και να φανατίζονται με αυτόν τον τρόπο. Ένα θέαμα εξαιρετικά θλιβερό αλλά, έτσι είναι. 

Όσο ο καθένας δεν αντικρίζει τον δικό του φανατισμό και ασχολείται μόνο με τον φανατισμό των απέναντι, τίποτα δεν πρόκειται να αλλάξει. Απεναντίας, το κλίμα της μόνιμης θυματοποίησης -τάχα, αυτή η διαστροφή, ξεπλένει τις όποιες ευθύνες στο μυαλό της κάθε πλευράς. 

Και της δίνει το άλλοθι να νομίζει πως εκείνη αναγκάζεται, παρότι είναι η «καλή», να παρεκτραπεί, την ώρα που οι άλλοι είναι οι εκ φύσεως βίαιοι, οι κακοί. Παρενθετικά δε, φοβάμαι ότι κάτι ανάλογο θα συμβεί και με τη σύλληψη ενός 23χρονου αλβανικής καταγωγής για τη δολοφονία του 19χρονου.

Αυτό το ξέπλυμα είναι χαράς ευαγγέλια για τα σωματεία, αλλά και για τον καθένα που το χρειάζεται για να επιβεβαιώνει ότι ο κακός είναι πάντα ο απέναντι. Για λόγους ιδεολογικούς, πολιτικούς, ακόμα και… φυσικούς!

Στην πραγματικότητα όμως, πρόκειται για το ίδιο. Το πιο αστείο δε είναι πως το πιο ακραίο κομμάτι αυτής της εξίσωσης, οι οργανωμένοι «οπαδοί», βγαίνουν μετά από κάθε τέτοια είδηση και με τον ίδιο παιδιάστικο τρόπο καταγγέλλουν το κακό με πανό και συνθήματα. Και μετά, πίσω στα δικά τους. 

Αλλά, δεν είναι μόνο θέμα ποδοσφαίρου. Αυτό που εμένα με κάνει να απορώ περισσότερο είναι το πώς μπορεί να μας σοκάρει αυτή η αγριότητα, σε μια εποχή που είναι ο κανόνας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και όπου όλα αυτά τα οποία και εγώ τώρα -πολύ βολικά- φόρτωσα στους «οπαδούς» μόνο είναι η νόρμα της δημόσιας συζήτησης. 

Από τα ψεύτικα και τα ανώνυμα account μέχρι και τα επώνυμα, εκεί όπου κάποιος κατακρεουργεί τον οποιονδήποτε και το οτιδήποτε για να περάσει την ώρα του. Και εύχεται θανάτους και καρκίνους και δεν ξέρω εγώ τι άλλο, με τις φωτογραφίες των παιδιών του και της οικογένειάς του, συχνά δε, εάν μιλάμε για το δικό μας γεωγραφικό χώρο, και με εικόνες αγίων σε άλλα post.

Δεν είναι όλοι κακοί αυτοί οι άνθρωποι. Δεν μπορούν να υπάρχουν τόσοι κακοί άνθρωποι σε μια εποχή. Είναι άνθρωποι τους οποίους κανείς δεν θα μπορούσε ποτέ, εάν τους γνωρίζει, να διανοηθεί ότι θα έβγαζαν σε δημόσια μάλιστα θέα τέτοια απωθημένα, τόσο φανατισμό και τέτοια αγριότητα. Η βία, λεκτική ή φυσική, έχει την ίδια κατάληξη.

Γιατί απορούμε, λοιπόν, όταν διαβάζουμε για το παιδί που το έσφαξαν με τα δρεπάνια; Η ίδια βία είναι. Απλώς με λίγη φαντασία. Σε μια εποχή που ο καθένας αγωνίζεται για να πρωτοτυπήσει και για να επιβεβαιωθεί με την εντύπωση που θα κάνει στους άλλους. 

Γιατί μας σοκάρει; Και κυρίως, για πόσο;