«Εθνική Συνεννόηση»: Ρομαντισμός ή Εθνικός Ρεαλισμός;

 

 

Του Θεόδωρου Θεοδώρου

 

«Σταυρόλεξο για δυνατούς λύτες οι επιλογές των κομμάτων για τις προεδρικές», ήταν ένας  εύστοχος τίτλος ρεπορτάζ που ασχολείτο με τις διεργασίες των κομμάτων ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2023.

Η κομματική σύνθεση της εκλογικής βάσης είναι τέτοια που μόνο με συνεργασίες είναι δυνατή η εκλογή Προέδρου, και συνεπώς στα κόμματα οι ζυμώσεις, πριν τις εκλογές, είναι ζωτικής σημασίας, είτε για να βρεθούν στην εξουσία, είτε για να έχουν μερίδιο στην εξουσία.

Στη μεγάλη παράταξη, ο υποψήφιος και πρόεδρος του κόμματος Αβέρωφ Νεοφύτου, πήρε το πράσινο φως από τα συλλογικά του όργανα και άρχισε ήδη διαβουλεύσεις με όλα τα κόμματα, πλην του ΑΚΕΛ, για τη σύναψη συνεργασιών ενόψει των επικείμενων προεδρικών εκλογών.

«Ο ΔΗΣΥ είναι ένα φιλελεύθερο κόμμα υπέρ της ανοικτής οικονομίας και των μεταρρυθμίσεων, που στηρίζει στην πράξη την ανάπτυξη της οικονομίας και πιστεύει στην Ευρώπη. Οποιοδήποτε κόμμα συμμερίζεται αυτές τις απόψεις, είμαστε έτοιμοι για έναν έντιμο και αξιόπιστο διάλογο για ένα κοινό πρόγραμμα για τη χώρα», τόνισε σε συνέντευξη Τύπου ο πρόεδρος Αβέρωφ Νεοφύτου.

Στην αντίπερα όχθη, ο γενικός γραμματέας του ΑΚΕΛ, με μια «copy paste» δήλωση, τόνισε  και αυτός ότι αρχίζει διαβουλεύσεις με τα κόμματα της αντιπολίτευσης, δηλαδή πλην του ΔΗΣΥ, για τη συνομολόγηση συμμαχιών ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2023.

«Για να πετύχουμε την προοδευτική αλλαγή, ομόφωνα η Κεντρική Επιτροπή του ΑΚΕΛ επαναβεβαίωσε τη θέση ότι το κόμμα θα συνεχίσει πιο εντατικά και πιο συγκεκριμένα την προσπάθεια για να επιτευχθεί η συνεργασία με τα κόμματα της αντιπολίτευσης», δήλωσε ο Στέφανος Στεφάνου.

Με μια πρώτη ανάγνωση των πιο πάνω δηλώσεων, οι κινήσεις αυτές των δύο μεγάλων κομμάτων είναι φυσιολογικές και αυτονόητες. Η αξιωματική αντιπολίτευση να προσπαθεί να συσπειρώσει τις δυνάμεις που επιδιώκουν την αλλαγή διακυβέρνησης και το κυβερνών κόμμα να προσπαθεί να βρει συμμάχους για να συνεχίσει να βρίσκεται στην εξουσία. Άλλωστε, κάποιος θα μπορούσε να ισχυριστεί ότι τα ίδια συμβαίνουν σε όλα τα κανονικά δημοκρατικά κράτη.

Που, όμως, έγκειται η ειδοποιός διαφορά; Είμαστε μεν δημοκρατικό κράτος, αλλά όχι κανονικό. Όπως και να το κάνουμε, ένα κράτος το οποίο δεν μπορεί να ασκήσει κυριαρχία στη μισή του επικράτεια, στις θάλασσές του και στον εναέριό του χώρο, όσο πικρό και αν ακούγεται, δεν μπορεί να  συγκαταλέγεται μεταξύ των κανονικών κρατών.

Και ενώ η πιο πάνω διαπίστωση δεν δέχεται την οποιαδήποτε αμφισβήτηση, για τους «φωστήρες» των δόο «πόλων» η κανονικότητα του κράτους, που θα επιτευχθεί μόνο με λύση του Κυπριακού,  δεν αποτελεί προϋπόθεση για τη δημιουργία συμμαχιών προς διεκδίκηση της εξουσίας. Για μεν τον Αβέρωφ Νεοφύτου προϋποθέσεις είναι η ανοικτή οικονομία, οι μεταρρυθμίσεις και ο ευρωπαϊκός προσανατολισμός, ενώ για το ΑΚΕΛ, οι δυνάμεις με τις οποίες θα συνεργαστεί να ανήκουν στην αντιπολίτευση και να στοχεύουν στην αλλαγή της παρούσας διακυβέρνησης. Για προϋπόθεση συγκλίσεων αναφορικά με το Κυπριακό, ούτε λόγος να γίνεται. Ούτε από τους μεν, ούτε από τους δε. Αγρόν ηγόρασαν για το εθνικό θέμα.

Την ώρα που οι δύο μεγάλοι ουσιαστικά γράφουν το εθνικό θέμα στα παλιότερα των υποδημάτων τους, συνεχίζουν με περισσή αναίδεια το δούλεμα του λαού με φλογερές διακηρύξεις όπως, «την πατρίδα ουκ ελάττω παραδώσω» και «υπεράνω των κομμάτων εστί η πατρίς». Μα, επιτέλους με ποια κόμματα της αντιπολίτευσης θα συνεργαστεί το ΑΚΕΛ για να λύσει το Κυπριακό; Μήπως με το ΔΗΚΟ των σωστών περιεχομένων; Από την άλλη, ο Αβέρωφ Νεοφύτου σκοπεύει να βρει κοινή συνισταμένη, αναφορικά με τη μορφή λύσης, με το ΕΛΑΜ και την ΕΔΕΚ, τα κόμματα του ενιαίου κράτους; Εκτός και εάν και οι μεν και οι δε εννοούν «τη μισή πατρίδα ουκ ελάττω παραδώσω».

«Το ιδανικό είναι να συμφωνήσουν ΔΗΣΥ, ΑΚΕΛ και Πρόεδρος, αλλιώς δεν λύνεται το Κυπριακό. Τα δύο κόμματα έχουν την ίδια γραμμή στο Κυπριακό, παρά τις υπεκφυγές τους», έλεγε σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Η Καθημερινή» τον Ιούλιο του 2019 ο αείμνηστος Αλέκος Μαρκίδης.

Δυστυχώς, τα δύο μεγάλα κόμματα δεν μπορούν ή δεν θέλουν να αντιληφθούν αυτήν την αυτονόητη αλήθεια. Δεν θέλουν να την αντιληφθούν, γιατί για αυτούς υπεράνω όλων είναι η εξουσία και η ικανοποίηση των ιδιοτελών φιλοδοξιών του κάθε λογής πολιτικάντη της δεκάρας.

Το τραγικό, αυτοί που κατά τον Αλέκο Μαρκίδη έχουν τις ίδιες θέσεις στο Κυπριακό, είναι οι ίδιοι που έχουν, όσο κανένας άλλος, «ταλαιπωρήσει» το εθνικό θέμα.  Μέχρι στιγμής, κατά την νεότερη ιστορία του εθνικού μας ζητήματος, αναδεικνύονται ισόπαλοι στον «διαγωνισμό» των εθνικών ατοπημάτων. Οι «κόκκινοι» το 2004 και οι «μπλε» το 2017.

Ένας τρόπος εξιλέωσης υπάρχει. Η εθνική συνεννόηση για τη σωτηρία της πατρίδας. Όλα τα άλλα είναι κούφια συνθήματα και μεγάλα λόγια. Η κατοχή δεν έχει χρώμα, κόκκινο ή μπλε, μαύρη και άραχνη είναι. Κατ’ επέκταση, και ο αγώνας για ελευθερία δεν έχει χρώματα.

Επανερχόμενος στον εύστοχο τίτλο περί σταυρολέξου, η επιλογή υποψηφίου για τις δύο μεγάλες παρατάξεις δεν είναι για δυνατούς λύτες. Εύκολη μέχρι πανεύκολη η επιλογή, φτάνει ο γνώμονας και το διακύβευμα να είναι το εθνικό συμφέρον. Υπάρχουν πολιτικοί που θα μπορούσαν να ηγηθούν μιας κυβέρνησης «Εθνικής Συνεννόησης» χωρίς προϊστορία σε κομματικούς κανιβαλισμούς και κομματικές αντιπαραθέσεις.

Το ενδεχόμενο συνεννόησης ΑΚΕΛ-ΔΗΣΥ, με κοινό παρονομαστή τις θέσεις στο εθνικό θέμα, δεν είναι ούτε ρομαντισμός, αλλά ούτε και παραφροσύνη. Εθνικός ρεαλισμός είναι. Και οι δύο μαζί μπορούν να δώσουν τέλος στην πορεία προς την οριστική διχοτόμηση. Είναι τραγικό να ζητούμε από τους άλλους να βοηθήσουν στην απαλλαγή από την κατοχή τη στιγμή που εμείς οι ίδιοι δεν μπορούμε να συνεννοηθούμε εθνικά. «Μάταιόν εστι παρά θεών αιτείσθαι ά τις εαυτώ χορηγήσαι ικανός εστι», δηλαδή «Είναι μάταιο να ζητάς από τους θεούς αυτά που μπορείς να αποκτήσεις μόνος σου», έλεγε ο αρχαίος φιλόσοφος Επίκουρος.