Στην τελική εξάδα του διαγωνισμού για το Βραβείο Πράσινων Δεξιοτήτων του European Training Foundation (ETF) βρίσκεται η Τηγανοκίνηση, το πρόγραμμα ανακύκλωσης χρησιμοποιημένου μαγειρικού λαδιού που υλοποιείται στην Κύπρο από το Κέντρο Μελετών και Έρευνας AKTI σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας. Η διαδικασία της ψηφοφορίας βρίσκεται σε εξέλιξη, μέχρι τις 30 Ιουνίου.
Το βραβείο, το οποίο θεσπίστηκε το 2021, αναδεικνύει επιτυχημένες πρωτοβουλίες που καταδεικνύουν τον τρόπο με τον οποίο η εκπαίδευση, η κατάρτιση και οι δεξιότητες συμβάλλουν στην πράσινη μετάβαση. Παράλληλα, αναγνωρίζει δράσεις που καινοτομούν στην ανάπτυξη πράσινων δεξιοτήτων, στην εκπαίδευση για τη βιωσιμότητα και στην κλιματική δράση, με δυνατότητα περαιτέρω επέκτασης.
Από δέκα σε περισσότερα από 530 σχολεία
Μιλώντας στον «Π», η συντονίστρια έργου του προγράμματος Τηγανοκίνηση στο Κέντρο Έρευνας και Μελετών AKTI, Αυγή Προκοπίου, ανέφερε ότι ο διαγωνισμός αφορά τις πράσινες δεξιότητες στους νέους και την εκπαίδευση. Όπως εξήγησε, η Τηγανοκίνηση αποτελεί ένα περιβαλλοντικό πρόγραμμα που υλοποιείται από την ΑΚΤΗ σε συνεργασία με τη Μονάδα Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφόρο Ανάπτυξη του Υπουργείου Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας.
Στόχος του προγράμματος είναι η ανακύκλωση χρησιμοποιημένου μαγειρικού λαδιού και η ανάδειξη του τρόπου με τον οποίο ένα τοξικό απόβλητο μπορεί να μετατραπεί σε πόρο για τους μαθητές. Το λάδι πωλείται για παραγωγή βιοκαυσίμου και τα έσοδα επιστρέφουν στα σχολεία για τη χρηματοδότηση δράσεων βιωσιμότητας, όπως η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πάνελ, συστημάτων εξοικονόμησης νερού και η δημιουργία σχολικών κήπων.
Αναφερόμενη στα αποτελέσματα του προγράμματος, η κ. Προκοπίου σημείωσε ότι η Τηγανοκίνηση ξεκίνησε πιλοτικά το 2011 με μόλις δέκα σχολεία, ενώ σήμερα συμμετέχουν περισσότερα από 530 σχολεία σε ολόκληρη την Κύπρο, τα οποία διαθέτουν βαρέλι συλλογής χρησιμοποιημένου μαγειρικού λαδιού. Παράλληλα, όπως είπε, έχουν επενδυθεί σχεδόν ένα εκατομμύριο ευρώ σε περισσότερες από 1.500 περιβαλλοντικές και κοινωνικές δράσεις, γεγονός που αποδεικνύει ότι πρόκειται για ένα πρόγραμμα με μετρήσιμα αποτελέσματα.
Ένα πρόγραμμα που αγκαλιάστηκε από την κοινωνία
Η ίδια υπογράμμισε ότι η επιτυχία του προγράμματος οφείλεται στη στήριξη ολόκληρης της κοινωνίας. «Το πιο όμορφο είναι ότι έχει αγκαλιαστεί από ολόκληρη την κοινότητα», ανέφερε, προσθέτοντας ότι στο πρόγραμμα συμμετέχουν γονείς, παππούδες, γιαγιάδες, επιχειρήσεις, τοπικές αρχές και πράσινα σημεία.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στις επιχειρήσεις που επιλέγουν να δωρίζουν το χρησιμοποιημένο λάδι τους, παρότι θα μπορούσαν να το πωλούν, ώστε τα έσοδα να επιστρέφουν στα σχολεία. Όπως εξήγησε, όλες οι επιχειρήσεις που συμμετέχουν γνωρίζουν ότι τα χρήματα καταλήγουν στα σχολεία και όχι στις ίδιες.
Η σημασία μιας ευρωπαϊκής διάκρισης
Σε ό,τι αφορά τη σημασία μιας ενδεχόμενης διάκρισης, η κ. Προκοπίου τόνισε ότι η βράβευση θα προσφέρει ακόμη μεγαλύτερη αναγνώριση στο πρόγραμμα και θα συμβάλει στην ευαισθητοποίηση περισσότερων πολιτών.
«Υπάρχει ήδη μεγάλη αγάπη για το πρόγραμμα, αλλά σίγουρα θα υπάρξει μεγάλη αναγνώριση και θέλουμε να ευαισθητοποιηθεί κι άλλος κόσμος», δήλωσε, προσθέτοντας ότι πρόκειται για μια ιδιαίτερα σημαντική αναγνώριση για την Τηγανοκίνηση.
Το κενό ενημέρωσης και τα περιθώρια ανάπτυξης
Παρά την επιτυχία του προγράμματος, η συντονίστρια της Τηγανοκίνησης επισήμανε ότι εξακολουθεί να υπάρχει σημαντικό έλλειμμα ενημέρωσης γύρω από τη σωστή διαχείριση του χρησιμοποιημένου μαγειρικού λαδιού. Όπως ανέφερε, πολλοί πολίτες εξακολουθούν να αγνοούν τόσο το πρόγραμμα όσο και τις περιβαλλοντικές συνέπειες της λανθασμένης απόρριψης του λαδιού.
«Ακόμη και σήμερα υπάρχουν άνθρωποι που το ρίχνουν στον νεροχύτη ή στην αποχέτευση, κάτι που είναι απολύτως λανθασμένο, αφού προκαλεί σοβαρά προβλήματα στο αποχετευτικό σύστημα και στο περιβάλλον» σημείωσε.
Η κ. Προκοπίου ανέφερε ακόμη ότι το μεγαλύτερο μέρος του χρησιμοποιημένου μαγειρικού λαδιού που συλλέγεται προέρχεται από τα νοικοκυριά, γεγονός που δείχνει τη σημασία της συμμετοχής των πολιτών στην προσπάθεια.
Τόνισε τέλος ότι υπάρχουν ακόμη σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης του προγράμματος, τόσο μέσα από την περαιτέρω ενημέρωση του κοινού. Παράλληλα, το πρόγραμμα δίνει έμφαση στη συνεχή βελτίωση του συστήματος συλλογής, με στόχο τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος και των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.
