Χριστοδουλίδης: Συνάντηση ΕΕ–Τουρκίας υψηλού επιπέδου τον Οκτώβριο για Κυπριακό και ευρωτουρκικά

Συνάντηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Τουρκία σε υψηλό επίπεδο θα πραγματοποιηθεί εντός Οκτωβρίου, με αντικείμενο την προσπάθεια επανέναρξης των συνομιλιών για το Κυπριακό και την ενδεχόμενη πρόοδο στις ευρωτουρκικές σχέσεις, ανακοίνωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης. Μιλούσε την Παρασκευή, κατά την προσέλευσή του στη δεύτερη ημέρα της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ στις Βρυξέλλες.

Ο Πρόεδρος είπε ότι ενημερώθηκε την προηγούμενη ημέρα πως, σε συνέχεια και των συναντήσεών του στη Νέα Υόρκη, θα πραγματοποιηθεί εντός Οκτωβρίου συνάντηση ΕΕ–Τουρκίας στο υψηλότερο επίπεδο. Στόχος, ανέφερε, είναι να συζητηθούν οι δύο διαδικασίες: η προσπάθεια επανέναρξης των συνομιλιών και η ενδεχόμενη πρόοδος στα ευρωτουρκικά.

Η συνάντηση, πρόσθεσε, θα γίνει έπειτα και από παράκληση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, ώστε να εξεταστεί πώς μπορούν να δημιουργηθούν οι συνθήκες για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων. Ο κ. Χριστοδουλίδης υπογράμμισε ότι οποιαδήποτε πρόοδος στις ευρωτουρκικές σχέσεις εξαρτάται από την επανέναρξη των συνομιλιών στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου.

Σε συνδυασμό με την κάθοδο στην Κύπρο της Προσωπικής Απεσταλμένης του ΓΓ του ΟΗΕ, περί τα τέλη Οκτωβρίου, η εξέλιξη αυτή μπορεί να δημιουργήσει συνθήκες για θετικές εξελίξεις, είπε. «Η δική μας ξεκάθαρη πολιτική βούληση είναι δεδομένη», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η ΕΕ μπορεί να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο. Υπενθύμισε ότι από την πρώτη ημέρα ανάληψης της διακυβέρνησης είχε θέσει ως προτεραιότητα την ενεργότερη και πρωταγωνιστική εμπλοκή της ΕΕ. Επανέλαβε επίσης την ικανοποίησή του για τον διορισμό του Εκτελεστικού Αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ραφαέλε Φίτο ως Ειδικού Εκπροσώπου της ΕΕ για το Κυπριακό, σημειώνοντας ότι η κίνηση αυτή δείχνει την προσέγγιση της Ένωσης στο Κυπριακό.

Αναφερόμενος στη συζήτηση της προηγούμενης ημέρας στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για την ισότιμη συμμετοχή της Κύπρου στη Σύνοδο για το Κλίμα COP 31 στην Αντάλεια, ο Πρόεδρος είπε ότι παρενέβησαν η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ Κάγια Κάλας. Μετά τη δημοσιοποίηση της γνωστής δήλωσης του Τουρκοκύπριου ηγέτη, η ΕΕ επικοινώνησε με την τουρκική Κυβέρνηση εκ μέρους των 27 κρατών μελών και έλαβε γραπτές απαντήσεις, ανέφερε. «Αν αυτές οι απαντήσεις υλοποιηθούν στην πράξη, τότε είμαστε ικανοποιημένοι», είπε, προσθέτοντας ότι η Κυπριακή Δημοκρατία είναι έτοιμη για κάθε σενάριο και θα παρακολουθήσει την εξέλιξη του θέματος.

Ο κ. Χριστοδουλίδης εξέφρασε τη λύπη του για την ακύρωση της Συνόδου της ΕΕ με τις χώρες του Κόλπου, λόγω των καταδικαστέων εξελίξεων στη Σαουδική Αραβία. Είπε ότι, όπως η ΕΕ επισκέπτεται την Ουκρανία σε δύσκολες στιγμές, όταν ρωσικοί πύραυλοι και drones πλήττουν τη χώρα, θα πρέπει να πράξει το ίδιο και σε σχέση με τις χώρες της περιοχής. Πρόσθεσε ότι αυτή είναι η ξεκάθαρη προσέγγιση της Κυπριακής Δημοκρατίας και πως θα την αναφέρει στη συζήτηση που θα γίνει κατά τη διάρκεια του γεύματος εργασίας.

Ο Πρόεδρος σημείωσε ότι, λίγες ημέρες νωρίτερα, ο Υπουργός Ενέργειας της Κυπριακής Δημοκρατίας ήταν ο μόνος Ευρωπαίος υπουργός που παρευρέθηκε σε σχετική σύνοδο για θέματα ενέργειας στη Σαουδική Αραβία. Η αναβολή της Συνόδου δεν είναι θετική εξέλιξη, είπε, προσθέτοντας ότι θα πρέπει πλέον να εξεταστεί σε διμερές επίπεδο πώς μπορεί να υπάρξει παρουσία στις χώρες αυτές, ώστε να εκφραστούν έμπρακτα η αλληλεγγύη και η στήριξη, ιδίως σε δύσκολες στιγμές.

Ερωτηθείς από το ΚΥΠΕ για τη στρατηγική συζήτηση σχετικά με το μεταναστευτικό και για το αν θα ήταν ωφέλιμη μια σύγκρουση μεταξύ των ηγετών κοντά στις ισπανικές εκλογές, δεδομένης της ιδιαίτερης κατάστασης του θύλακα της Θέουτα, ο Πρόεδρος είπε ότι μια σύγκρουση δεν θα ήταν το σωστό μήνυμα προς τους Ευρωπαίους πολίτες, ιδίως για ένα ζήτημα που απασχολεί όλα τα κράτη μέλη. Ανέφερε ότι οι αφίξεις έχουν μειωθεί κατά 90% και οι επιστροφές έχουν αυξηθεί κατά 100% σε σύγκριση με το 2022, προσθέτοντας ότι υπάρχει σημαντική μείωση σε όλα τα κράτη μέλη και ότι η Κυπριακή Δημοκρατία βρίσκεται στην πρώτη θέση.

Σήμερα, είπε, θα πρέπει να γίνει στρατηγική συζήτηση για να εντοπιστούν τα κενά και, σε πνεύμα συνεργασίας, να εξεταστεί τι άλλο μπορεί να εφαρμοστεί. Ανάμεσα στις ιδέες ανέφερε έναν Ευρωπαϊκό Μηχανισμό, ιδίως σε περίπτωση εργαλειοποίησης των μεταναστών, ξεκαθαρίζοντας ότι η συζήτηση δεν θα πρέπει να οδηγήσει σε σύγκρουση.

Για την ενέργεια, ο Πρόεδρος ανέφερε ότι οι ηγέτες εξέτασαν τα συμπεράσματα σε τέσσερις διαφορετικές φάσεις, προτού καταλήξουν αργά το προηγούμενο βράδυ. Η διατύπωση που συμφωνήθηκε για το ETS2 ικανοποιεί την Κυπριακή Δημοκρατία, είπε, εκτιμώντας ότι και η Επιτροπή έχει αντιληφθεί τη σημασία μιας περαιτέρω αναβολής, ιδίως ως προς την εφαρμογή του ETS2. Πρόσθεσε ότι πολίτες και επιχειρήσεις δεν θα πρέπει να κληθούν να πληρώσουν εν μέσω των πολλών προκλήσεων λόγω του ενεργειακού κόστους και μιας κρίσης της οποίας κανείς δεν γνωρίζει πότε θα τελειώσει.

Για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο και την ουσιαστική απόρριψη της ιρλανδικής πρότασης «ego box», ο κ. Χριστοδουλίδης είπε ότι ο ρόλος της Ιρλανδικής Προεδρίας είναι άχαρος, ακόμη περισσότερο από εκείνον της Κυπριακής Προεδρίας. Η Κύπρος είχε πετύχει συμφωνία σε σημαντικές πτυχές του ΠΔΠ, ανέφερε, προσθέτοντας ότι το θέμα βρίσκεται πλέον στα χέρια του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Σε ό,τι αφορά τους νέους ίδιους πόρους, ο Πρόεδρος εκτίμησε ότι θα υπάρξει πιο συγκεκριμένη εξέταση ιδεών για αύξηση των ίδιων πόρων της ΕΕ, ώστε να αποφευχθεί περαιτέρω μείωση του προϋπολογισμού ή, αν υπάρξει, να είναι πολύ μικρή. Παρότι ορισμένα κράτη μέλη εξέφρασαν αντίθεση σε κάποιους ίδιους πόρους λόγω εθνικών προτεραιοτήτων, είπε ότι σε γενικές γραμμές υπήρξαν ιδέες που προσεγγίζονται θετικά από τους 27.

Πηγή: ΚΥΠΕ