Οι κομματικοί που διορίστηκαν προ ημερών στα διοικητικά συμβούλια ημικρατικών οργανισμών, με βάση τις λίστες που απέστειλαν στο Προεδρικό και κόμματα της αντιπολίτευσης, θα λαμβάνουν «ως ελάχιστη ανταμοιβή για τον χρόνο που θυσιάζουν από την επαγγελματική και προσωπική τους ζωή», σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, τα εξής ποσά:
- €100 ανά συνεδρία για τα μέλη των διοικητικών συμβουλίων των ημικρατικών οργανισμών των οποίων ο γενικός διευθυντής/εκτελεστικός πρόεδρος λαμβάνει μισθοδοσία αντίστοιχη γενικού διευθυντή υπουργείου.
- €70 ανά συνεδρία για τα μέλη των υπόλοιπων διοικητικών συμβουλίων ημικρατικών και άλλων οργανισμών, συμβουλίων και επιτροπών που συστήνονται δυνάμει νόμου.
Όπως μας λέχθηκε αρμοδίως, το κόστος για την κάλυψη των αμοιβών των διοικητικών συμβούλων ανέρχεται στο €1,5 εκατ. περίπου ετησίως, ενώ προστίθενται στο ποσό αυτό το επίδομα παραστάσεως που παραχωρείται στους προέδρους των διοικητικών συμβουλίων και το επίδομα ταξιδίου που παραχωρείται στους διοικητικούς συμβούλους που διαμένουν εκτός Λευκωσίας. Δέον να σημειωθεί ότι την 1/1/2017 αυξήθηκαν οι αμοιβές των διοικητικών συμβούλων. Στην πρόταση που κατέθεσε ενώπιον του Υπουργικού ΣυμβουλίουΜ το Υπουργείο Οικονομικών επιχειρηματολογούσε υπέρ της αύξησης των αμοιβών των διοικητικών συμβούλων, υποδεικνύοντας πως οι υφιστάμενες «δεν αποτελούν ούτε καν ελάχιστη ανταμοιβή για τον χρόνο που θυσιάζουν από την επαγγελματική και προσωπική τους ζωή». Έτσι, το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε τις αυξήσεις που εισηγήθηκε το Υπουργείο Οικονομικών, που συνεπάγονται πρόσθετη δαπάνη ύψους €360.000 ετησίως.
Τα επιδόματα
Με βάση την πολιτική που ακολουθείται, η αμοιβή που καταβάλλεται στα μέλη των διοικητικών συμβουλίων προορίζεται να αποτελεί συμβολικού παρά αντισταθμιστικού χαρακτήρα αποζημίωση. Παραχωρείται πρωτίστως έναντι των πάγιων εξόδων που συνεπάγεται η συμμετοχή σε συνεδρίες, ενώ συνιστά ελάχιστη ανταμοιβή για την απώλεια ωφέλιμου χρόνου και εισοδήματος. Ειδικά στα μέλη που προέρχονται από τον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα και συμμετέχουν στα διοικητικά συμβούλια ημικρατικών οργανισμών / επιτροπών ως εκ της θέσεως τους, η αμοιβή καταβάλλεται μόνο για συνεδρίες που πραγματοποιούνται εκτός του κανονικού ωραρίου. Τονίζεται ότι πέραν της αμοιβής, στα μέλη που προέρχονται από πόλεις εκτός της Λευκωσίας παραχωρείται επίδομα ταξιδίου ανά χιλιόμετρο για την κάλυψη των εξόδων μετάβασής τους στις συνεδρίες και επιστροφής. Περαιτέρω, παραχωρείται στους προέδρους των διοικητικών συμβουλίων επίδομα παραστάσεως για κάλυψη των εξόδων τους.
Από τις £20 στα €100
Η αμοιβή στα διοικητικά συμβούλια των ημικρατικών οργανισμών πρωτοκαθορίστηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο στις 30/4/1986 στο ύψος των £20 ανά συνεδρία και αναθεωρήθηκε το 2004 στο ύψος των £35 (€59,80) ανά συνεδρία. Λόγω των μέτρων λιτότητας που εφαρμόστηκαν στην κρατική μηχανή, το ύψος τής εν λόγω αμοιβής μειώθηκε τον Ιούνιο του 2013 κατά 15%. Δηλαδή, καθορίστηκε στα €50,83 ανά συνεδρία κατ' αναλογίαν της μείωσης των επιδομάτων και άλλων οικονομικών ωφελημάτων στην κρατική υπηρεσία. Σε ό,τι αφορά τα έξοδα παραστάσεως που λαμβάνουν οι πρόεδροι των διοικητικών συμβουλίων, ύψους €1.281 ετησίως, φορολογήθηκαν κατ' αναλογίαν της φορολόγησης του επιδόματος παραστάσεως των κρατικών αξιωματούχων και ανώτερων κρατικών υπαλλήλων, ενώ το επίδομα ταξιδίου, ύψους €0,17 σεντ ανά χιλιόμετρο, μειώθηκε κατά 15%.
Το αίτημα Δ. Καλογήρου
Αιτία και αφορμή για αύξηση των αμοιβών των διοικητικών συμβούλων την 1/1/2017 αποτέλεσε αίτημα της προέδρου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς κ. Δήμητρας Καλογήρου για αύξηση της αμοιβής των μη εκτελεστικών μελών της επιτροπής. Το Υπουργείο Οικονομικών εξέτασε το αίτημα της κ. Καλογήρου και αποφάσισε να εισηγηθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο την αύξηση της αμοιβής των μελών των διοικητικών συμβουλίων από τα €50,83 ανά συνεδρία στα €70 ανά συνεδρία. Παράλληλα, για τις περιπτώσεις των μελών των διοικητικών συμβουλίων ημικρατικών οργανισμών, των οποίων ο γενικός διευθυντής/εκτελεστικός πρόεδρος λαμβάνει μισθοδοσία αντίστοιχη γενικού διευθυντή υπουργείου (πάγιος βασικός μισθός €70.685), όπως είναι για παράδειγμα η ΑΗΚ, η ΑΤΗΚ, η Αρχή Λιμένων, το ΡΙΚ, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς κ.ά. που ως επί το πλείστον έχουν αυξημένο όγκο εργασίας και ευθύνη σε σχέση με τα υπόλοιπα διοικητικά συμβούλια, το Υπουργείο Οικονομικών εισηγήθηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο όπως η αμοιβή τους καθοριστεί στα €100 ανά συνεδρία. Πρόσθετα, το Υπουργείο Οικονομικών εισηγήθηκε και έγινε αποδεκτό από το Υπουργικό Συμβούλιο την καταβολή αμοιβής €1.000 τον μήνα στους διοικητικούς συμβούλους της Εταιρείας Υδρογονανθράκων και €100 ανά συνεδρία στους διοικητικούς συμβούλους της Δημόσιας Επιχείρησης Φυσικού Αερίου.
Στα 74 τα συμβούλια
Τα διοικητικά συμβούλια των ημικρατικών και άλλων οργανισμών, κρατικών εταιρειών και άλλων συμβουλίων/ επιτροπών που διορίζονται από το Υπουργικό Συμβούλιο ανέρχονται στα 74. Τους περισσότερους ημικρατικούς οργανισμούς και συμβούλια αριθμούν τα Υπουργεία Γεωργίας και Εσωτερικών.
Πρόταση νόμου για τις ευθύνες
Στην Επιτροπή Ελέγχου της Βουλής εκκρεμεί προς εξέταση από τον Φεβρουάριο του 2020 πρόταση νόμου για να υπέχουν αστικής ευθύνης οι πρόεδροι και τα μέλη των διοικητικών συμβουλίων για τις αποφάσεις, τις πράξεις και τις παραλείψεις τους. Κατόπιν υποδείξεων των βουλευτών της επιτροπής, ο γενικός ελεγκτής Οδυσσέας Μιχαηλίδης ετοίμασε τη σχετική πρόταση νόμου. Συγκεκριμένα, γίνεται εισήγηση για προσθήκη του ακόλουθου νέου άρθρου στην κείμενη νομοθεσία: «Ο πρόεδρος, ο αντιπρόεδρος και τα μέλη των διοικητικών συμβουλίων να ευθύνονται έvαvτι της Δημoκρατίας για κάθε απώλεια ή ζημιά πoυ πρoξεvείται στη Δημοκρατία ή και στο ορισμένο νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου από τηv αλόγιστη, απερίσκεπτη ή επικίvδυvη πράξη ή παράλειψή τoυς κατά τηv εκτέλεση τωv καθηκόvτωv τoυς και μπoρεί vα επιβαρυvθούν για oλόκληρo ή μέρoς της απώλειας ή ζημιάς πoυ πρoξεvήθηκε κατ' αυτόv τov τρόπo αv τo απoφασίσει o υπoυργός Οικovoμικώv αφoύ λάβει τις απόψεις τoυ γεvικoύ εισαγγελέα και τoυ γεvικoύ ελεγκτή».
