Εκτός από τα πολλά νεύρα και το τεράστιο οικονομικό κόστος, η κυκλοφοριακή συμφόρηση, ειδικά κατά τις πρωινές ώρες αιχμής, έχει επιπτώσεις στην ποιότητα του αέρα που αναπνέουμε και συνεπώς στην ανθρώπινη υγεία. Σε απάντηση ύστερα από ερώτηση της βουλευτίνας Αννίτας Δημητρίου, η αρμόδια υπουργός για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα, Ζέτα Αιμιλιανίδου, αποκαλύπτει πως τα αιωρούμενα σωματίδια τις ώρες αιχμής στους κυκλοφοριακούς σταθμούς που είναι εγκατεστημένοι στα κέντρα των πόλεων είναι αυξημένα κατά 25% σε σχέση με τις υπόλοιπες ώρες της ημέρας. Ο αέρας δε που αναπνέουν περιοχές μακριά από τα κέντρα των πόλεων μπορεί να είναι καθαρότερος κατά 150% τις ώρες κυκλοφοριακής αιχμής.
Πιο συγκεκριμένα, όπως προκύπτει από τα στοιχεία που παραθέτει η κ. Αιμιλιανίδου, από στατιστική ανάλυση για το έτος 2017, δύο βασικών ρύπων, των οξειδίων του αζώτου (ΝΟX) και των αιωρούμενων σωματιδίων (ΡΜ10) που η κυριότερη πηγή τους είναι η καύση σε μηχανές οχημάτων, προκύπτουν τα εξής:
- Οι ετήσιες μέσες ωριαίες τιμές συγκέντρωσης αιωρούμενων σωματιδίων μεταξύ των ωρών 7 π.μ. μέχρι 10 π.μ. είναι 50 μg/m3 περίπου, σε σχέση με 40 μg/m3 περίπου κατά τις υπόλοιπες ώρες της ημέρας. Παρατηρείται δηλαδή αύξηση κατά 25% περίπου τις ώρες πυκνής κυκλοφορίας.
- Συγκρίνοντας τις μετρήσεις του Κυκλοφοριακού Σταθμού Λευκωσίας με αυτές του Σταθμού Υποβάθρου Αγίας Μαρίνας Ξυλιάτου (σταθμός που δεν επηρεάζεται από την οδική κυκλοφορία), παρατηρείται ότι οι μέσες ωριαίες συγκεντρώσεις αιωρούμενων σωματιδίων μεταξύ των ωρών 7 π.μ. μέχρι 10 π.μ., είναι 50 μg/m3 περίπου στον Κυκλοφοριακό Σταθμό Λευκωσίας, σε σχέση με 20 μg/m3 περίπου στον Σταθμό Υποβάθρου Αγίας Μαρίνας Ξυλιάτου, δηλαδή παρατηρείται αύξηση ύψους 150% περίπου λόγω των εκπομπών από οχήματα.
- Παρόμοια τάση παρατηρείται και στην περίπτωση των οξειδίων του αζώτου. Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι οι μέσες ωριαίες συγκεντρώσεις οξειδίων του αζώτου μεταξύ των ωρών 7 π.μ. μέχρι 10 π.μ. είναι 100 μg/m3 περίπου στον Κυκλοφοριακό Σταθμό Λευκωσίας σε σχέση με 5 μg/m3 περίπου στον Σταθμό Υποβάθρου Αγίας Μαρίνας Ξυλιάτου.
Ο τομέας των μεταφορών στην Κύπρο συμβάλλει στο 50% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και την επακόλουθη υποβάθμιση του αέρα. Τα νομοσχέδια τα οποία εγκρίθηκαν πρόσφατα για αλλαγή του τρόπου υπολογισμού των τελών κυκλοφορίας των αυτοκινήτων στη βάση περιβαλλοντικών παραμέτρων, όπως επίσης και η επιβολή μηδενικού συντελεστή στον φόρο κατανάλωσης αυτοκινήτων, παρότι το παζάρι στη Βουλή μείωσε τα στάνταρ κάνοντας λιγότερο αυστηρό τον νόμο στην προσπάθειά των βουλευτών να μετριάσουν τις απώλειες για τους εισαγωγείς μεταχειρισμένων, αναμένεται ότι θα συμβάλουν στην εισαγωγή αυτοκινήτων με βελτιωμένες αντιρρυπαντικές τεχνολογίες. Την ίδια ώρα εκκρεμεί πρόταση από το Υπ. Μεταφορών νέου σχεδίου απόσυρσης παλαιών ρυπογόνων αυτοκινήτων καθώς το προηγούμενο μετά τη δριμεία κριτική που έλαβε από τη Βουλή αποσύρθηκε.
Απαιτείται επίσης η διείσδυση των δημοσίων μεταφορών, κάτι στο οποίο απέτυχε παταγωδώς το κράτος, η εφαρμογή των μέτρων βιώσιμης κινητικότητας στα αστικά κέντρα με προώθηση εναλλακτικών μέσων, η ανάπτυξη των βιοκαυσίμων, η διείσδυση νέων τεχνολογιών όπως το ηλεκτρικό και το υβριδικό όχημα. Στη Βουλή εκκρεμεί πρόταση νόμου του Γιώργου Περδίκη για κατάργηση του ΦΠΑ από τα ηλεκτρικά οχήματα που εγγράφονται.
