Ελλάδα - Τουρκία: Έφυγαν τα πλοία, έρχεται διάλογος

Η πρόθεση Ερντογάν για διάλογο χωρίς όρους και προϋποθέσεις σε σχέση με τα ελληνοτουρκικά, η οποία μεταφέρθηκε από τον εκπρόσωπο του Τούρκου Προέδρου, Ιμπραχίμ Καλίν, συνοδεύτηκε και από την πρόθεση διακοπής των δραστηριοτήτων του «Όρουτς Ρέις» στην Ανατολική Μεσόγειο για ένα χρονικό διάστημα. Η Αθήνα χαρακτήρισε ως θετική σε πρώτη φάση την πρόθεση διακοπής των δραστηριοτήτων του τουρκικού ερευνητικού σκάφους, καθώς συνέχιση θα σήμαινε αυτόματα και περαιτέρω κλιμάκωση της έντασης. Θετικά αντικρίζει επίσης το ενδεχόμενο για διάλογο γύρω από το εν λόγω ζήτημα, ωστόσο σε καμία περίπτωση δεν φαίνεται διατεθειμένη να μπει σε μια συζήτηση άνευ όρων και προϋποθέσεων με την Άγκυρα. Όπως παραδέχθηκε ο Καλίν, το πρόβλημα που υπάρχει έχει να κάνει με την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ, ενώ χαρακτήρισε ως υπερβολική την αντίδραση της Ελλάδας στην πρόθεση της Άγκυρας για έρευνες στην περιοχή. Ο Τούρκος εκπρόσωπος άφησε να νοηθεί πως όσα κάνει η Άγκυρα τα κάνει με στόχο να είναι πάντα ένα βήμα μπροστά στις διαπραγματεύσεις.

Θετικά η Αθήνα

Σε πρώτη φάση, όπως είπαμε, η Αθήνα αντιμετωπίζει θετικά την εξέλιξη για, έστω και προσωρινή όπως φαίνεται, αποκλιμάκωση της έντασης. Υπάρχει ωστόσο η ανησυχία για το γεγονός ότι η Τουρκία προσπαθεί να βάλει στο τραπέζι του διαλόγου μη υπαρκτές διαφορές, καθώς και ότι εμμέσως προσκαλεί σε κοινές έρευνες σε περιοχές της ελληνικής υφαλοκρηπίδας που η ίδια θεωρεί αμφιλεγόμενες. Ο υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Νίκος Δένδιας, τόνισε χθες πως «η Ελλάδα είναι πάντοτε έτοιμη για διάλογο με την Τουρκία. Για διάλογο, όμως, όχι υπό το κράτος απειλών, όχι υπό το κράτος προσβολών, όχι υπό το κράτος απόπειρας δημιουργίας τετελεσμένων». Θα πρέπει ωστόσο να καταγραφεί πως υπάρχει αρκετός δρόμος που θα πρέπει να διανύσουν οι δύο χώρες έτσι ώστε να μπορέσει να αρχίσει ο ουσιαστικός διάλογος, ενώ θα πρέπει να είναι ξεκάθαρο πως σε περίπτωση που δεν υπάρξει συμφωνία σε αυτό τον διάλογο, μένει ανοικτό το ενδεχόμενο προσφυγής ακόμα και στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, αν και εφόσον το επιθυμούν. Σχολιάζοντας τις πρόσφατες ενέργειες της Τουρκίας, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος της Ελλάς τόνισε πως «υπήρξε κλιμάκωση, η οποία έχει να κάνει με ζητήματα που άπτονται εξορυκτικών δραστηριοτήτων στην Ανατολική Μεσόγειο, ζητήματα που έχουν να κάνουν με το παράνομο τουρκολυβικό μνημόνιο, αλλά και το μεγάλο ζήτημα των τελευταίων ημερών, τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας, ενός μνημείου της παγκόσμιας κληρονομιάς, σε τζαμί, απόφαση που δημιουργεί ψυχικό χάσμα μεταξύ των χριστιανών και της Τουρκίας». Συνέστησε ψυχραιμία, αυτοπεποίθηση και ετοιμότητα προάσπισης των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας, όπως πράττει μέχρι σήμερα η κυβέρνηση, σύμφωνα με τον ίδιο. Παράλληλα επεσήμανε πως «δεν ασκείται η εξωτερική πολιτική με τρικ. Έχουν κοντά πόδια τα τρικ. Πρόκειται για κάτι σοβαρό, για μια στρατηγική σχέση μεταξύ δύο γειτόνων, αλλά και δύο περιοχών, όταν μιλάμε για την ευρύτερη Ευρώπη, που θα ζήσουν μαζί». Ξεκαθάρισε πως δεν εξυπηρετεί καμία από τις δύο χώρες το να υπάρχει μία διαρκής ένταση, μία διαρκής προσπάθεια συνεχούς αμφισβήτησης του status quo».

Πρέπει να επισημάνουμε, ωστόσο, πως ο Τούρκος Πρόεδρος μίλησε για διακοπή δραστηριοτήτων για ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα και υπό την προϋπόθεση πως θα υπάρχει διάλογος στο μεσοδιάστημα.