Ψήφισμα...και βλέπουμε από τον Οκτώβρη για το Κυπριακό

Εντός της ημέρας αναμένεται να εγκριθεί το ψήφισμα για την ανανέωση της ειρηνευτικής δύναμης στην Κύπρο από το ΣΑ του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, μέχρι τις 31 Ιανουαρίου 2021. Η ανανέωση θεωρείται δεδομένη, με πηγές εντός Ηνωμένων Εθνών να κάνουν λόγο για ένα ψήφισμα το οποίο στην ουσία αποτελεί μια επανάληψη των σημείων που υπήρχαν και στο σχετικό ψήφισμα Ιανουαρίου, με κάποια επικαιροποιημένα ωστόσο σημεία, τα οποία έχουν ιδιαίτερη σημασία. Ένα από τα βασικά σημεία του ψηφίσματος έχει να κάνει με το γεγονός ότι οι όποιες εξελίξεις μετατίθενται στην ουσία μετά τον προσεχή Οκτώβριο και τις «εκλογές» στα κατεχόμενα. Το δεύτερο ουσιώδες στοιχείο, σε σχέση με το περιεχόμενο του ψηφίσματος, έχει να κάνει με τις αναφορές του ΣΑ του ΟΗΕ για την αναγκαιότητα ενισχυμένης συνεργασίας μεταξύ των δύο πλευρών, όπως και στην επιμονή Γκουτέρες και Σπέχαρ για αναβάθμιση του ρόλου και του έργου των δικοινοτικών τεχνικών επιτροπών. Στο ψήφισμα άλλωστε καταγράφονται αρκετά σημεία τα οποία προέκυψαν εν μέσω πανδημίας, όπως για παράδειγμα το ζήτημα των οδοφραγμάτων, στο οποίο γίνεται εισήγηση για άνοιγμα σε συνεργασία και συντονισμό, το συντομότερο δυνατόν, που θα επιτραπεί με βάσει τα επιδημιολογικά δεδομένα.

Σύμφωνα με πηγές πρόκειται για διαχειρίσιμο ψήφισμα το οποίο δεν επιφέρει ιδιαίτερα προβλήματα ή προβληματισμούς, ωστόσο υπάρχουν κάποιες αναφορές που θα πρέπει να τύχουν προσοχής και σωστής διαχείρισης το επόμενο διάστημα.

Περιορισμένη συνεργασία

Στο περιεχόμενο του ψηφίσματος καταγράφεται πως εν μέσω πανδημίας η συνεργασία μεταξύ των δύο πλευρών υπήρχε, ωστόσο ήταν περιορισμένη και καλεί τις δύο πλευρές να ενδυναμώσουν τη δικοινοτική συνεργασία το επόμενο διάστημα, τόσο μέσω των δικοινοτικών τεχνικών επιτροπών, όσο και μέσω της δημιουργίας, σε συνεργασία με την UNFICYP, του μηχανισμού απευθείας επαφών για θέματα στρατιωτικής πτυχής που προκύπτουν. Στο σημείο αυτό καλεί τις δύο πλευρές, αλλά και τα εμπλεκόμενα μέρη, να συνεργαστούν για τη δημιουργία ενός αποτελεσματικού μηχανισμού για απευθείας στρατιωτικές επαφές «μεταξύ των πλευρών και των σχετικών ενδιαφερομένων μερών», στη βάση της πρότασης που παρουσίασε την 1η Μαΐου η Ελίζαμπεθ Σπέχαρ στις πλευρές. Δεν θα πρέπει να θεωρηθεί εφικτή ωστόσο η κατάληξη σε έναν τέτοιο μηχανισμό πριν τις «εκλογές» Οκτωβρίου στα κατεχόμενα, καθώς μέχρι τότε όλα είναι ρευστά και έντονα στην τ/κ πλευρά.

Για το Κυπριακό

Τόσο στις εκθέσεις Γκουτέρες όσο και στο ψήφισμα για την UNFICYP είναι διάχυτη η ανησυχία του διεθνούς παράγοντα για την απουσία επίλυσης του Κυπριακού, όσο και της απουσίας ουσιαστικών διαπραγματεύσεων. Στο ψήφισμα οι δύο πλευρές, αλλά και τα εμπλεκόμενα μέρη, καλούνται να απέχουν από οποιαδήποτε ρητορική που να μην ευνοεί την επαναφορά στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, όπως επίσης και των οποιωνδήποτε προκλητικών ενεργειών στο πεδίο των υδρογονανθράκων στην περιοχή γύρω από την Κύπρο, οι οποίες δεν δημιουργούν πρόσφορο έδαφος για διαπραγματεύσεις. Επαναβεβαιώνεται το αποτέλεσμα της συνάντησης Αναστασιάδη - Ακιντζί - Γκουτέρες στο Βερολίνο τον περασμένο Νοέμβριο και αναμένεται μετά τις «εκλογές» Οκτωβρίου να επιχειρηθεί να εξευρεθεί έδαφος για επανέναρξη των συνομιλιών. Οι αναφορές σε σχέση με τις τουρκικές προκλήσεις παραμένουν λίγο πολύ οι ίδιες όπως και στο ψήφισμα Ιανουαρίου.

Βαρώσια - ΟΗΕ

Οι αναφορές σε σχέση με τα Βαρώσια είναι κάπως βελτιωμένες σε σχέση με το ψήφισμα Ιανουαρίου, καθώς το ΣΑ του ΟΗΕ καθιστά σαφές πως δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή οποιαδήποτε άλλη διευθέτηση πέραν αυτής που προνοούν τα σχετικά ψηφίσματα του διεθνούς οργανισμού [κατονομάζοντας αυτή τη φορά τα ψηφίσματα 550 (1984) και 789 (1992)]. Καλούν μάλιστα σε απρόσκοπτη κινητικότητα της ειρηνευτικής δύναμης. Καλεί την τουρκοκυπριακή πλευρά και τις τουρκικές δυνάμεις να αποκαταστήσουν στα Στροβίλια το στρατιωτικό στάτους κβο που υπήρχε εκεί πριν από τις 30 Ιουνίου 2000. Άλλωστε η ειρηνευτική δύναμη, αλλά και το ΣΑ του ΟΗΕ, παρουσιάζονται, σύμφωνα με πληροφορίες, ιδιαίτερα ενοχλημένοι και προβληματισμένοι σε σχέση με τα προβλήματα και δυσκολίες που αντιμετώπισε η UNFICYP λόγω της στάσης και των περιορισμών που έθεσε λόγω κορωνοϊού η τ/κ πλευρά στα μέλη της ειρηνευτικής δύναμης. Το πρόβλημα εστιάζεται κυρίως σε σχέση με τα δύο στρατόπεδα όπου βρίσκονται μέλη της δύναμης στα κατεχόμενα. Με τους περιορισμούς που επέβαλε η «κυβέρνηση», ανεφοδιασμός των μελών μπορούσε να γίνει μόνο με ελικόπτερο, ενώ τα μέλη δεν μπορούσαν να μεταβούν στις ελεύθερες περιοχές όλο αυτό το διάστημα, λόγω και πάλι της στάσης των Τ/Κ.

Σε σχέση με τα οδοφράγματα, η εισήγηση του ΣΑ του ΟΗΕ είναι να υπάρξει συντονισμός μεταξύ των δύο πλευρών έτσι ώστε να επανέλθουν τα δεδομένα διελεύσεων όπως ήταν στην προ κορωνοϊού περίοδο, αρκεί να το επιτρέπουν τα επιδημιολογικά δεδομένα. Επιπρόσθετα, ζητά από τους ηγέτες να εξασφαλίσουν αποτελεσματικό συντονισμό και συνεργασία σε θέματα υγείας, συμπεριλαμβανομένης της αντιμετώπισης της πανδημίας COVID-19 και άλλων μολυσματικών ασθενειών που έχουν επιπτώσεις σε ολόκληρο το νησί, μέσω της αποτελεσματικής χρήσης της εμπειρογνωμοσύνης που υπάρχει στις δικοινοτικές Τεχνικές Επιτροπές Υγείας, Διαχείρισης Κρίσεων, Ανθρωπιστικών Υποθέσεων και Οικονομικών Θεμάτων.Το νέο ορόσημο για κατάθεση εκθέσεων από τον γ.γ. του ΟΗΕ είναι η 10η Ιανουαρίου 2021.