Οδηγίες για τη διενέργεια ποινικής έρευνας εναντίον δημόσιων υπαλλήλων της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών και μελών συμβουλευτικών επιτροπών που αποφασίζουν για την εκμίσθωση των τουρκοκυπριακών περιουσιών, έδωσε ο γενικός εισαγγελέας κ. Γιώργος Σαββίδης. Οι ποινικές ανακρίσεις κρίθηκαν επιβεβλημένες στην εν λόγω υπηρεσία του Υπουργείου Εσωτερικών μετά τη διαπίστωση εκ πρώτης όψεως διάπραξης ποινικών αδικημάτων αναφορικά με τις συνθήκες κάτω από τις οποίες περιήλθαν στην κατοχή δημοσίων υπαλλήλων και συμβούλων όσο και στενών συγγενικών τους προσώπων τεράστιες εκτάσεις τουρκοκυπριακών περιουσιών που περιλαμβάνουν πέραν της γεωργικής γης, κατοικίες και καταστήματα.
Σύμφωνα με πληροφορίες του «Π», η ομάδα των δικηγόρων της Νομικής Υπηρεσίας που έθεσε κάτω από το μικροσκόπιό της το πόρισμα της διοικητικής έρευνας που διενεργήθηκε στο Υπουργείο Εσωτερικών με οδηγίες Νίκου Νουρή ολοκλήρωσε προ ημερών την εξέτασή του, με τον γενικό εισαγγελέα και τον βοηθό γενικό εισαγγελέα να συμφωνούν με την εισήγηση για τη διενέργεια ποινικής έρευνας σε σχέση με αριθμό ευρημάτων-συμπερασμάτων που καταγράφονται στο πόρισμα της διοικητικής έρευνας που αποκάλυψε πράματα και θάματα. Μεταξύ άλλων, επιβεβαιώθηκαν οι καταγγελίες που φέρουν δημόσιους υπαλλήλους και συμβούλους του υπουργού Εσωτερικών να πέρασαν υπό τον έλεγχο και τη διαχείρισή τους καθώς και σε συγγενικά τους πρόσωπα τουρκοκυπριακές περιουσιες αξίας δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ με αφανείς, συνοπτικές και παράνομες διαδικασίες.
Αλλοίωση στοιχείων και διαθεσιμότητες
Ο πρόεδρος της Επιτροπής Προσφύγων της Βουλής κ. Νίκος Κέττηρος, που είχε καταλυτικό ρόλο στην αποκάλυψη της υπόθεσης κατήγγειλε στον «Π» ότι υπάρχει ζήτημα με το λογισμικό σύστημα της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών στο οποίο μπορούν κάποιοι να εισέλθουν στο σύστημα και να διαγράψουν ή και να αλλοιώσουν στοιχεία που ενδεχομένως να τους ενοχοποιούν. «Δεν λέω ότι έγινε κάτι τέτοιο, όμως υπάρχει η δυνατότητα να γίνει, διότι, δεν παρέχει καμία ασφάλεια το σύστημα», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Οι παραπάνω δηλώσεις του κ. Κέττηρου θα πρέπει να ηχήσουν ως καμπανάκι προειδοποίησης για τον νέο υπουργό Εσωτερικών κ. Κωνσταντίνο Ιωάννου, ο οποίος, καλείται να απομακρύνει πάραυτα τους εμπλεκόμενους δημόσιους υπαλλήλους από την Υπηρεσία Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών και εαν κριθεί σκόπιμο να τεθούν σε διαθεσιμότητα προκειμένου να προστατευτεί το μαρτυρικό υλικό αν δεν έχει, ήδη, μολυνθεί.
Περιπτώσεις που βγάζουν μάτι
Μεταξύ άλλων πολλών, εντοπίστηκαν και οι ακόλουθες περιπτώσεις στο πλαίσιο της διοικητικής έρευνας που διενεργήθηκε στο Υπουργείο Εσωτερικών που βγάζουν μάτι:
- Δημόσιος υπάλληλος που εργάζεται στην Υπηρεσία Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών έχει στην κατοχή του τουρκοκυπριακή κατοικία στην Πάφο από το 1985 ενώ είναι κάτοχος τουρκοκυπριακής γεωργικής γης στην Πάφο έκτασης που φτάνει σχεδόν το ένα εκατομμύριο τετραγωνικά μέτρα. Η σύζυγός του κατέχει από το 2009 τουρκοκυπριακό ακίνητο, ο γιος του κατέχει τουρκοκυπριακή κατοικία από το 2008 ενώ η κόρη του εξασφάλισε τουρκοκυπριακή κατοικία μόλις το 2019.
- Τέσσερα μέλη της οικογένειας δημόσιου υπάλληλου της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών βρέθηκαν να έχουν υπό τη διαχείρισή τους από ένα τουρκοκυπριακό σπίτι. Συγκεκριμένα, διαπιστώθηκε ότι η μητέρα του κατέχει τουρκοκυπριακή κατοικία από το 1984, ο πατέρας του κατέχει τουρκοκυπριακή εξοχική κατοικία από το 1995, η αδελφή του κατέχει τουρκοκυπριακή οικία από το 2016 και η σύζυγος του αδελφού του κατέχει τουρκοκυπριακή κατοικία από το 2014. Επίσης, ο ίδιος μαζί με μέλη της οικογένειάς του συνέστησαν εταιρεία και διαχειρίζονται από το 2005 τουρκοκυπριακή γεωργική γη.
- Στο όνομα του συζύγου υψηλόβαθμης δημόσιας υπαλλήλου της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών εντοπίστηκαν μεγάλες εκτάσεις τουρκοκυπριακής γεωργικής γης από το 1995, η οποία, αυξήθηκε ακόμη περισσότερο το 2018. Επίσης, ο γιος της είναι κάτοχος τουρκοκυπριακού καταστήματος από το 2018.
- Μέλος συμβουλευτικής επιτροπής που εισηγείται στον υπουργό Εσωτερικών (Κηδεμόνας Τ/κ Περιουσιών) την εκμίσθωση τουρκοκυπριακών περιουσιών διαπιστώθηκε ότι, είναι κάτοχος τουρκοκυπριακού υποστατικού όπως και ο αδελφός του. Ο δε πατέρας του είναι κάτοχος τουρκοκυπριακής γεωργικής γης συνολικής έκτασης 90.000 τ.μ.
- Ο γιος μέλους συμβουλευτικής επιτροπής βρέθηκε με τουρκοκυπριακό υποστατικό (επαγγελματικό χώρο) συνολικού εμβαδού 1.800 τ.μ.
Έρευνα για κρατικές επιδοτήσεις
Έρευνα σε σχέση με την υπόθεση πραγματοποιεί και η Ελεγκτική Υπηρεσία της Δημοκρατίας, η οποία, διεύρυνε το πεδίο ελέγχου της προκειμένου να διαπιστώσει κατά πόσο εμπλεκόμενοι δημόσιοι υπάλληλοι και συγγενείς τους που πέρασαν παράτυπα ή και παράνομα στην κυριότητά τους τεράστιες εκτάσεις τουρκοκυπριακής γεωργικής γης λαμβάνουν εδώ και χρόνια χιλιάδες ευρώ από τον Κυπριακό Οργανισμό Αγροτικών Πληρωμών (ΚΟΑΠ) υπό μορφή εκταρικών επιδοτήσεων. Παράλληλα, η Ελεγκτική Υπηρεσία εμβάθυνε περισσότερο την έρευνά της, θέτοντας κάτω από το μικροσκόπιό της 34 συμβάσεις τουρκοκυπριακών περιουσιών με σκοπό να διαπιστώσει, μεταξύ άλλων, πώς αξιοποιούνται οι τουρκοκυπριακές περιουσίες που έχουν στην κατοχή τους οι εμπλεκόμενοι δημόσιοι υπάλληλοι και σύμβουλοι και ειδικότερα κατά πόσο υπενοικιάζονται, που είναι παράνομο και κατ' επέκταση φοροδιαφεύγουν. Η συγκεκριμένη έρευνα αναμένεται να ολοκληρωθεί τον ερχόμενο Μάιο.
Ευρήματα και για επαγγελματικά υποστατικά
Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα της Ελεγκτικής Υπηρεσίας σε σχέση με τη διαχείριση των τουρκοκυπριακών επαγγελματικών υποστατικών. Σύμφωνα με τα πρώτα ευρήματα, επαγγελματικά τουρκοκυπριακά υποστατικά κατέχονται παράνομα από πρόσωπα τα οποία τα υπενοικιάζουν παράνομα κερδοσκοπώντας σε βάρος του κράτους. Η συγκεκριμένη έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας θα είναι έτοιμη τον επόμενο μήνα, σύμφωνα με την ενημέρωση που έτυχαν οι βουλευτές της Επιτροπής Προσφύγων από τον γενικό ελεγκτή.
Και ηθικό ζήτημα
Μιλώντας πρόσφατα ενώπιον της Επιτροπής Προσφύγων της Βουλής ο τέως υπουργός Εσωτερικών κ. Νίκος Νουρής ήγειρε και το ηθικό ζήτημα που προκύπτει για τους εμπλεκόμενους υπαλλήλους της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών και τους συμβούλους του που βρέθηκαν με τεράστιες εκτάσεις τουρκοκυπριακής γης, υποδεικνύοντας ότι δεν είναι μόνο το γράμμα του νόμου. Επιπλέον, στην ίδια συνεδρία ο κ. Νουρής ανακοίνωσε την εκ βάθρων αναδιάρθρωση της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών «γιατί άτομα που παραμένουν επί μακρόν σε συγκεκριμένες θέσεις από τις οποίες διαχειρίζονται τέτοιες περιουσίες πολλές φορές καθίστανται ευάλωτα».
Τι πρέπει να πράξει ο νέος υπουργός
Τις πρόσφατες εξαγγελίες Νουρή στη Βουλή για την εκ βάθρων αναδιάρθρωση της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών καλείται να υιοθετήσει και να υλοποιήσει ο διάδοχός του, κ. Κωνσταντίνος Ιωάννου. Παράλληλα, ο νέος υπουργός Εσωτερικών θα πρέπει να προχωρήσει σε διορθωτικές κινήσεις και μέτρα για να καλύψει το έλλειμμα των €8 εκατ. περίπου που η Υπηρεσία Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών καταγράφει κάθε χρόνο εξαιτίας των ιδιαίτερα χαμηλών ενοικίων που επιβάλλει και των ελάχιστων ελέγχων που γίνονται ως αποτέλεσμα έλλειψης προσωπικού προς εντοπισμό των παράνομων υπεκμισθώσεων. Η αξία των τουρκοκυπριακών περιουσιών που διαχειρίζεται η Υπηρεσία Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών εκτιμήθηκε από το Κτηματολόγιο το έτος 2018 στα €6,1 δισ. Παρ'όλα αυτά, το συνολικό ετήσιο ενοίκιο που καλείται να εισπράξει η Υπηρεσία Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών από την εκμίσθωση των τουρκοκυπριακών περιουσιών δεν ξεπερνά τα €5 εκατ. τον χρόνο, με ένα μέρος του ποσού αυτού να παραμένει ανείσπρακτο.
