Το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο έκανε τη Δευτέρα 5 Οκτωβρίου δεκτή την έφεση της εταιρείας DIASTASIS F.M. LIMITED, ανατρέποντας πρωτόδικη απόφαση διοικητικού δικαστηρίου και ακυρώνοντας διοικητικό πρόστιμο ύψους €1.500 που είχε επιβάλει η Αρχή Ραδιοτηλεόρασης.
Η προσφυγή αφορούσε την απόφαση της Αρχής, ημερομηνίας 22.11.2017, με την οποία η εταιρεία κρίθηκε ένοχη για παράβαση του άρθρου 26 (1) (ε) του περί Ραδιοφωνικών και Τηλεοπτικών Οργανισμών Νόμου, Ν. 7(Ι)/1998, καθώς και των Κανονισμών 21 (3) και 28 (1) των περί Ραδιοφωνικών και Τηλεοπτικών Σταθμών Κανονισμών του 2000 (Κ.Δ.Π. 10/2000).
Η κύρωση αφορούσε τη μετάδοση της εκπομπής «Activistas», όπως μεταδόθηκε στις 27.04.2017 από τον Ραδιοφωνικό Οργανισμό «107.4 ACTIVE».
Πριν εξετάσει τον λόγο έφεσης που προέβαλε η εταιρεία, το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο εξέτασε κατά πόσο οι νομοθετικές πρόνοιες στις οποίες στηριζόταν η κύρωση δημιουργούσαν διοικητικό παράπτωμα. Το ζήτημα αυτό δεν είχε εξεταστεί στην πρωτόδικη απόφαση.
Όπως αναφέρεται στην απόφαση, το ζήτημα αφορά την αρμοδιότητα του διοικητικού οργάνου να επιβάλλει κυρώσεις και, κατ’ επέκταση, τη νομιμότητα της συγκεκριμένης πράξης. Το πρόστιμο είχε επιβληθεί βάσει διάταξης που προβλέπει ότι οι εκπομπές κάθε αδειούχου τηλεοπτικού ή ραδιοφωνικού οργανισμού πρέπει να διέπονται, μεταξύ άλλων, από τον σεβασμό της προσωπικότητας, της υπόληψης και του ιδιωτικού βίου.
Οι σχετικοί Κανονισμοί προβλέπουν επίσης ότι οι σταθμοί οφείλουν, σε όλες τις εκπομπές, περιλαμβανομένων των διαφημίσεων, να διασφαλίζουν τον σεβασμό προς την προσωπικότητα, την τιμή, την υπόληψη, τον ιδιωτικό βίο και την επαγγελματική, επιστημονική, κοινωνική, καλλιτεχνική, πολιτική ή άλλη συναφή δραστηριότητα κάθε προσώπου του οποίου η εικόνα εμφανίζεται στην οθόνη, το όνομα μεταδίδεται ή γίνεται αναφορά ή μεταδίδονται στοιχεία που οδηγούν στην αναγνώριση της ταυτότητάς του. Προβλέπεται ακόμη ότι τα πρόσωπα που συμμετέχουν ή αναφέρονται σε εκπομπή πρέπει να απολαμβάνουν δίκαιης, ορθής και αξιοπρεπούς συμπεριφοράς.
Ωστόσο, το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο διευκρίνισε ότι ο νομοθέτης εξειδικεύει ποιες ενέργειες είναι καταδικαστέες και υπόκεινται σε κυρώσεις, χρησιμοποιώντας σαφείς όρους, όπως η λέξη «απαγορεύεται». Παρέπεμψε, μεταξύ άλλων, σε Κανονισμό που ορίζει ότι «απαγορεύεται η αλλοίωση των απόψεων και θέσεων που εκφράζονται σε εκπομπή με την αλλαγή της σειράς των ερωτήσεων και απαντήσεων, τη χρησιμοποίηση ηχητικών και οπτικών τεχνασμάτων ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο».
«Ο νόμος δεν επιτρέπεται να ερμηνεύεται επεκτατικά. Το αδίκημα πρέπει να ορίζεται με σαφήνεια στο νόμο», υπογραμμίζει το Δικαστήριο, σημειώνοντας ότι σε μια δημοκρατική πολιτεία είναι σημαντικό οι πολίτες να γνωρίζουν τι επιτρέπεται και τι απαγορεύεται από το δίκαιο, ώστε να προσαρμόζουν ανάλογα τη συμπεριφορά τους.
Η Αρχή Ραδιοτηλεόρασης υποστήριξε ότι «η αρχή της νομιμότητας και της προβλεψιμότητας δεν απαιτεί πάντοτε απόλυτη και εξαντλητική τυποποίηση κάθε μορφής απαγορευμένης συμπεριφοράς, ιδίως σε εξειδικευμένα κανονιστικά και επαγγελματικά πεδία».
Το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο αναφέρει ότι, παρόλο που ασπάστηκε τη θέση αυτή, η επίμαχη πρόνοια δεν ανήκει στην κατηγορία των νομοθετημάτων που ο νομοθέτης επέλεξε να διατυπώσει με γενικό τρόπο επειδή θα ήταν αδύνατη η εξειδίκευσή τους, αφήνοντας στη διοίκηση περιθώριο εκτίμησης.
Σύμφωνα με την απόφαση, ο νομοθέτης στο συγκεκριμένο άρθρο «περιορίστηκε σε διακήρυξη αρχών και όχι σε θεσμοθέτηση αδικημάτων». Ως εκ τούτου, ο νόμος δεν μπορεί να ερμηνεύεται επεκτατικά ώστε να καλύπτει περιπτώσεις που ο ίδιος ο νομοθέτης επέλεξε να μην συμπεριλάβει.
Το Δικαστήριο σημειώνει ότι η επίμαχη διάταξη καθορίζει με σαφή και ρητό τρόπο τις περιπτώσεις για τις οποίες η διοίκηση μπορεί να επιβάλλει διοικητικές κυρώσεις. Σε αυτές, όμως, δεν περιλαμβάνονται οι νομοθετικές και κανονιστικές διατάξεις στις οποίες στηρίχθηκε η συγκεκριμένη κύρωση.
«Καταλήγουμε ότι η επιβολή διοικητικών κυρώσεων, στην παρούσα υπόθεση, ήταν παράνομη, έγινε εκτός του θεσμικού πλαισίου της διοίκησης, κατά παράβαση των αρχών της νομιμότητας και της ασφάλειας δικαίου».
Με βάση τα παραπάνω, ανατράπηκε η πρωτόδικη απόφαση και ακυρώθηκε η διοικητική πράξη, ενώ κρίθηκε ότι δεν ήταν σκόπιμο να εξεταστεί ο λόγος έφεσης.
Η έφεση έγινε δεκτή και η πρωτόδικη απόφαση, περιλαμβανομένης της διαταγής για τα έξοδα, παραμερίστηκε. Επιδικάστηκαν €4.000 έξοδα, πλέον ΦΠΑ, εάν υπάρχει, πρωτοδίκως και κατ’ έφεση, υπέρ της DIASTASIS F.M. LIMITED και εναντίον της Αρχής Ραδιοτηλεόρασης.
Πηγή: ΚΥΠΕ
