Νέο πακέτο αυστηρών οικονομικών κυρώσεων κατά του Ιράν ετοιμάζονται να ανακοινώσουν τη Δευτέρα οι Ηνωμένες Πολιτείες, την ώρα που Ουάσιγκτον και Τεχεράνη ανταλλάσσουν απειλές και η μεταφορά πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ έχει σχεδόν σταματήσει.
Σύμφωνα με το Reuters, τα νέα μέτρα ενδέχεται να μην περιοριστούν σε ιρανικά πρόσωπα και εταιρείες, αλλά να επηρεάσουν και σημαντικούς εμπορικούς εταίρους της Τεχεράνης, κυρίως την Κίνα.
Ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ αναμένεται να παρουσιάσει τις κυρώσεις σε συνέντευξη Τύπου τη Δευτέρα, κάνοντας λόγο για τα «σκληρότερα μέτρα στην ιστορία» κατά του Ιράν. Η Ουάσιγκτον καλεί παράλληλα το Πεκίνο να συνεργαστεί στην προσπάθεια οικονομικής απομόνωσης της Τεχεράνης.
Η Κίνα αγοράζει περισσότερο από το 80% του ιρανικού πετρελαίου που μεταφέρεται διά θαλάσσης, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας αναλύσεων Kpler για το 2025. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει προειδοποιήσει ότι οποιαδήποτε χώρα προσφέρει «σανίδα σωτηρίας» στο Ιράν ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπη με οικονομικές συνέπειες.
Η απάντηση της Τεχεράνης
Το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών χαρακτήρισε τις επικείμενες κυρώσεις προσπάθεια των ΗΠΑ να επιβάλουν την εξουσία τους πέρα από τα εθνικά τους σύνορα.
Ο εκπρόσωπος του υπουργείου, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, υποστήριξε ότι οι δευτερογενείς κυρώσεις, δηλαδή τα μέτρα σε βάρος τρίτων χωρών και εταιρειών που συναλλάσσονται με το Ιράν, δεν έχουν βάση στο διεθνές δίκαιο.
Την ίδια ώρα, ο αρχηγός του γενικού επιτελείου των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, υποστράτηγος Αλί Αμπντολαχί, προειδοποίησε ότι η χώρα του θα απαντήσει στρατιωτικά στις απειλές με «συντριπτικό και τιμωρητικό» τρόπο.
Πιο διαλλακτικός εμφανίστηκε ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν, ο οποίος τάχθηκε υπέρ μιας διπλωματικής λύσης και υποστήριξε ότι ο πόλεμος θα ήταν προτιμότερο να τερματιστεί τώρα.
Σχεδόν σταμάτησαν οι διελεύσεις από τα Στενά
Η ένταση έχει προκαλέσει σοβαρή διαταραχή στη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ, ενός από τα σημαντικότερα περάσματα για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό.
Σύμφωνα με στοιχεία παρακολούθησης πλοίων που επικαλείται το Reuters, την Πέμπτη πέρασαν από τα Στενά μόλις τέσσερα εμπορικά πλοία. Κανένα από αυτά δεν ήταν μεγάλο δεξαμενόπλοιο μεταφοράς αργού πετρελαίου ή υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Εκατοντάδες πλοία και χιλιάδες ναυτικοί παραμένουν εγκλωβισμένοι, καθώς το Ιράν απειλεί να πλήξει πετρελαιοφόρα που θα επιχειρήσουν να περάσουν χωρίς την άδειά του. Εξαίρεση αποτέλεσαν ορισμένα ιρακινά δεξαμενόπλοια, στα οποία η Τεχεράνη επέτρεψε τη διέλευση έπειτα από επανειλημμένα αιτήματα της Βαγδάτης.
Ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ ανέφερε ότι, με τη συνδρομή του αμερικανικού στρατού, διέρχεται πλέον από τα Στενά εβδομαδιαίος μέσος όρος πετρελαίου που αντιστοιχεί σε οκτώ εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως. Πριν από τον πόλεμο, η ποσότητα ξεπερνούσε τα 20 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης.
Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών έχει ήδη επιβάλει κυρώσεις σε εταιρείες και πλοία που κατηγορεί ότι υποστηρίζουν τα δίκτυα εξαγωγής πετρελαίου και προμήθειας όπλων του Ιράν. Σε προηγούμενη ανακοίνωσή του, υποστήριξε ότι εταιρείες συνδεδεμένες με τους Φρουρούς της Επανάστασης χρησιμοποιούσαν ακόμη και υποχρεωτικές υπηρεσίες θαλάσσιας «ασφάλισης» για να αποσπούν έσοδα από πλοία που διέρχονταν από την περιοχή.
