Στο πρώτο μέρος του παρόντος άρθρου που δημοσιεύτηκε στον «Π» το περασμένο Σάββατο, κάναμε μια σύντομη αναφορά στις ραγδαίες αλλαγές που επέφεραν στην ηγεσία και στο μάνατζμεντ η τεχνολογία και η παγκοσμιοποίηση και καλύψαμε τα εξής πρότυπα των καλών σημερινών ηγετών-διευθυντών:
- συναισθηματική νοημοσύνη
- προσαρμοστικότητα και ευκινησία
- καθαρή και διαφανής επικοινωνία
- όραμα και στρατηγική σκέψη, και
- λογοδοσία και ακεραιότητα.
Στο σημερινό δεύτερο και τελευταίο μέρος θα καλύψουμε τα υπόλοιπα πρότυπα και θα καταλήξουμε με τα συμπεράσματα όσον αφορά το κατάλληλο στυλ που πρέπει να εφαρμόζεται ανάλογα με τα δεδομένα της κάθε περίπτωσης.
Συνεχίζουμε λοιπόν με τα υπόλοιπα πρότυπα:
Συμπερίληψη και πολιτισμική ευαισθησία
Η παγκοσμιοποίηση έχει διαφοροποιήσει τη σύνθεση των ομάδων των εργαζομένων. Οι υπάλληλοι μπορεί να διαφέρουν ως προς το φύλο, την ηλικία, την ιθαγένεια, τη μόρφωση, τις φιλοδοξίες κ.λπ. Οι σωστοί ηγέτες αξιοποιούν αυτήν τη συμπερίληψη και θεωρούν τη διαφορετικότητα ως πλεονέκτημα και όχι ως πρόκληση.
Οι ηγέτες που αξιοποιούν τη συμπερίληψη επιδιώκουν να ακούν διαφορετικές απόψεις από τους υπαλλήλους τους και θέλουν να είναι βέβαιοι ότι οι φωνές όλων ακούγονται. Αποφεύγουν τις προκαταλήψεις, προωθούν την ισότητα και δημιουργούν περιβάλλοντα στα οποία όλοι αισθάνονται ασφαλείς όταν εκφράζουν τις απόψεις τους.
Η πολιτισμική ευαισθησία είναι σημαντική ιδιαίτερα για τους διεθνείς οργανισμούς. Οι ηγέτες πρέπει να αντιλαμβάνονται τις πολιτισμικές διαφορές μεταξύ των υπαλλήλων τους και να τους συμπεριφέρονται ανάλογα. Αξιοποιώντας τις διάφορες αντιλήψεις, οι ηγέτες ενισχύουν την καινοτομία και τη δημιουργικότητα, αφού η ποικιλία των γνώσεων συχνά οδηγεί σε νέες ιδέες και λύσεις.
Νοοτροπία συμβουλών και ανάπτυξης
Οι ηγέτες σήμερα ενδιαφέρονται περισσότερο για την ανάπτυξη των υπαλλήλων τους, γι' αυτό και ενεργούν ως καθοδηγητές και μέντορες, επενδύοντας έτσι στην ανάπτυξή τους. Με τον τρόπο αυτό αυξάνονται οι ικανότητες όλων των ομάδων του οργανισμού. Όταν οι υπάλληλοι αισθάνονται ότι τυγχάνουν στήριξης για την ανάπτυξή τους, δεσμεύονται περισσότερο με τον οργανισμό και γίνονται πιο αφοσιωμένοι.
Οι ηγέτες τους προσφέρουν εποικοδομητική ανατροφοδότηση, αναγνωρίζουν τις δυνατότητές τους και τους προσφέρουν ευκαιρίες για βελτίωση των γνώσεών τους. Ουδέποτε καταφεύγουν στο μικρομάνατζμεντ και ενδυναμώνουν τους υπαλλήλους τους ώστε να αισθάνονται ιδιοκτήτες της δουλειάς τους.
Οι ηγέτες που προτεραιοποιούν την ανάπτυξη των υπαλλήλων τους συμβάλλουν στην παραμονή των ικανών υπαλλήλων στον οργανισμό. Οι υπάλληλοι αυτοί θα αποτελέσουν τη μελλοντική ηγεσία του οργανισμού.
Ανθεκτικότητα και διαχείριση άγχους
Σήμερα στον εργασιακό χώρο επικρατεί πολλή πίεση και οι υπάλληλοι εργάζονται με ταχείς ρυθμούς. Οι ηγέτες πρέπει να είναι ανθεκτικοί και ικανοί να ανακάμπτουν αμέσως από τα προβλήματα, παραμένοντας συγκροτημένοι κάτω από πίεση.
Οι ανθεκτικοί ηγέτες χειρίζονται αποτελεσματικά το άγχος, χωρίς να το μεταδίδουν στους υπαλλήλους τους. Παραμένοντας προσηλωμένοι στους στόχους τους αποτελούν παράδειγμα προς μίμηση για τους υπαλλήλους τους όσον αφορά την αντιμετώπιση προβλημάτων.
Οι ηγέτες πρέπει να διατηρούν το ηθικό τους και να συνεχίζουν να διοικούν τις ομάδες τους όταν ο οργανισμός αντιμετωπίζει οικονομικά προβλήματα, οργανωτική αναδιάρθρωση ή απρόοπτη κρίση.
Όταν οι ηγέτες παραμένουν σταθεροί σε δύσκολους καιρούς, εμβολιάζουν τους υπαλλήλους τους με σιγουριά και αποφασιστικότητα.
Ψηφιακός αλφαβητισμός
Η τεχνολογία επηρεάζει όλες τις εργασίες. Οι ηγέτες δεν χρειάζεται να γίνουν «καθηγητές» της τεχνολογίας, όμως πρέπει να έχουν ευρεία γνώση των τεχνολογικών εργαλείων και των νέων τάσεων της τεχνολογίας. Ο ψηφιακός αλφαβητισμός επιτρέπει στους ηγέτες να λαμβάνουν τις σωστές αποφάσεις σχετικά με τον ψηφιακό μετασχηματισμό, την κυβερνοασφάλεια, την αξιοποίηση των δεδομένων και των διάφορων πλατφορμών. Αυτά τους βοηθούν να εντοπίζουν ευκαιρίες για καινοτομία και περισσότερη αποτελεσματικότητα.
Οι ηγέτες που αξιοποιούν την τεχνολογία οδηγούν τους οργανισμούς τους στην πρόοδο, ενθαρρύνοντας τους υπαλλήλους τους για διαρκή μάθηση.
Ενσυναίσθηση και ανθρωποκεντρισμός
Η ανθρωποκεντρική προσέγγιση είναι ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά της μοντέρνας ηγεσίας. Η νέα γενιά υπαλλήλων δίνει μεγάλη σημασία στο ισοζύγιο εργασίας και ιδιωτικής ζωής, στην ψυχολογική ασφάλεια και στην εργασία με έννοια.
Οι ενσυναίσθητοι ηγέτες δημιουργούν ψυχολογικά ασφαλή εργασιακά περιβάλλοντα και χρησιμοποιούν ευέλικτες πολιτικές, υποστηρικτικές συζητήσεις και επιδεικνύουν ειλικρινές ενδιαφέρον για τους υπαλλήλους τους.
Η ανθρωποκεντρική ηγεσία δεν θυσιάζει την απόδοση. Αντίθετα την ενισχύει αφού όταν οι υπάλληλοι αισθάνονται ότι τυγχάνουν του σεβασμού και της στήριξης των διευθυντών τους, αποδίδουν πολύ καλύτερα.
Επίλογος
Σήμερα η αποτελεσματική ηγεσία είναι πολυδιάστατη. Συνδυάζει συναισθηματική νοημοσύνη, προσαρμοστικότητα, καθαρή επικοινωνία, στρατηγικό όραμα, συμπερίληψη, συμβουλές προς τους υπαλλήλους, ανθεκτικότητα, τεχνολογικό αλφαβητισμό και ενσυναίσθηση.
Οι πετυχημένοι ηγέτες γνωρίζουν ότι η εξουσία έπαυσε πλέον να αποτελεί το κύριο χαρακτηριστικό της ηγεσίας. Εκείνα που έχουν τώρα σημασία είναι η επιρροή, η εμπιστοσύνη και η ικανότητα ανάπτυξης καλών σχέσεων. Οι ηγέτες που διαθέτουν αυτά τα χαρακτηριστικά όχι μόνο αντιμετωπίζουν με επιτυχία τις αλλαγές αλλά και εμπνέουν τους υπαλλήλους τους να θριαμβεύουν.
Η μοντέρνα ηγεσία ενδυναμώνει τους υπαλλήλους και αυξάνει την ανάπτυξη. Οι ηγέτες διοικούν τον οργανισμό με καθαρότητα, θάρρος και πάθος.
* Fellow του Ινστιτούτου Τραπεζιτών Λονδίνου | Ιδρυτικού μέλους του Κυπριακού Ινστιτούτου Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών και του Κυπριακού Συνδέσμου Διεύθυνσης Ανθρώπινου Δυναμικού
