Η επίτευξη διατηρήσιμης ανάπτυξης περνά μέσα από τη λειτουργία αξιόπιστων θεσμών, τονίζεται στην τελευταία έκδοση της τρίμηνης «Οικονομικής Επισκόπησης της Υπηρεσίας Οικονομικών Ερευνών της Ελληνικής Τράπεζας».
Η Ελληνική Τράπεζα αναδεικνύει μια διάσταση της πραγματικής οικονομίας η οποία πολλές φορές περνά απαρατήρητη: ένα υγιές θεσμικό περιβάλλον είναι απαραίτητο για την ύπαρξη υγιούς ανταγωνισμού, ο οποίος τελικά επιτρέπει την ανάπτυξη των επιχειρήσεων, τη δημιουργία εισοδημάτων και θέσεων εργασίας.
«Οι διαρθρωτικές αλλαγές που άρχισαν να εφαρμόζονται μπορούν να οδηγήσουν τη χώρα σε αναπτυξιακή πορεία. Ωστόσο, αν και αναγκαίες, από μόνες τους δεν είναι επαρκείς για να θέσουν την οικονομία σε τροχιά διατηρήσιμης ανάπτυξης», αναφέρεται στην έκδοση. «Για να είναι αυτό εφικτό», προστίθεται, «απαιτείται η δημιουργία ενός αυστηρότερου θεσμικού πλαισίου πάνω στο οποίο θα βασιστεί η επαναφορά της εμπιστοσύνης προς την κυπριακή οικονομία από την κυπριακή κοινωνία και τους ξένους επενδυτές».
Με τον όρο «θεσμός» εννοείται το σύνολο των περιορισμών και κινήτρων που δομούν την πολιτική, οικονομική και κοινωνική διάδραση και που προσδιορίζουν τον τρόπο που πραγματοποιούνται οι συναλλαγές και διαμορφώνονται οι συνεργασίες μεταξύ επιχειρήσεων, πολιτών και δημόσιας υπηρεσίας.
«Η απουσία αξιόπιστων θεσμών παραγκωνίζει την αποτελεσματική εφαρμογή των νόμων, προκαλεί αβεβαιότητα και αρνητικό κλίμα για επενδύσεις και δημιουργεί πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη του φαινομένου της διαφθοράς, η οποία με τη σειρά της επιδεινώνει το πρόβλημα της ορθής κατανομής των πόρων, υποσκάπτει τα δικαιώματα ιδιοκτησιών και υπονομεύει το κράτος δικαίου. Επομένως, γίνεται κατανοητό ότι η θεσμική ανάπτυξη αποτελεί βασική προϋπόθεση για μακροχρόνια οικονομική ανάπτυξη, καθώς θα οδηγήσει στην κοινωνική πρόοδο, στη διάχυση των ευκαιριών στην ευρύτερη κοινωνία, στην κοινωνική ευημερία και στην αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών προς τη δημόσια διοίκηση», τονίζεται στην «Οικονομική Επισκόπηση».
Ανάπτυξη 3,5% το 2017, στο 3,2% το 2018
Η Υπηρεσία Οικονομικών Ερευνών της Ελληνικής Τράπεζας εκτιμά ότι οι μακροοικονομικές προοπτικές της Κύπρου είναι θετικές, με την οικονομία να αναμένεται να έχει θετικό ρυθμό ανάπτυξης 3,5% κατά το 2017. Το 2018 προβλέπεται μικρή διόρθωση με ανάπτυξη στο 3,2%.
«Οι μακροοικονομικές προοπτικές της κυπριακής οικονομίας είναι θετικές και συνοδεύονται από τη σημαντική αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά το πρώτο εξάμηνο του 2017, τον σημαντικό ρυθμό αύξησης της απασχόλησης και την περαιτέρω βελτίωση βασικών εγχώριων δεικτών. Η ανάκαμψη της ιδιωτικής κατανάλωσης
αναμένεται να συνεχιστεί, αντανακλώντας τη σημαντική βελτίωση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών», τονίζεται στην ανάλυση.
Ταυτόχρονα επισημαίνονται και τα δεδομένα της κυπριακής οικονομίας που προκαλούν
αβεβαιότητα: εξακολουθούν να υπάρχουν ορισμένα θέματα που χρειάζονται επίλυση,όπως ο υψηλός δείκτης των μη εξυπηρετούμενων δανείων, η υψηλή ανεργία, το υψηλό ποσοστό του δημόσιου χρέους ως προς το ΑΕΠ που καθιστά την Κύπρο ευάλωτη σε αρνητικές εξελίξεις και καθυστερήσεις στην προώθηση η διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων.
«Τα υψηλά επίπεδα ιδιωτικού δανεισμού που έχουν οδηγήσει σε απομόχλευση, αλλά και σε αυξημένα επίπεδα Μη Εξυπηρετούμενων Χορηγήσεων, συνεχίζουν να ενέχουν σημαντικούς κινδύνους για τη σταθερότητα του εγχώριου τραπεζικού συστήματος και τις οικονομικές προοπτικές. Το βελτιωμένο μακροοικονομικό περιβάλλον αναμένεται να στηρίξει περαιτέρω τις προσπάθειες των τραπεζών για την αντιμετώπιση του υψηλού επιπέδου των ΜΕΧ.
Ο εκσυγχρονισμός της νομοθεσίας περί αφερεγγυότητας και εκποιήσεων θα αποτελέσει σημαντικό εργαλείο προς την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος», υπογραμμίζεται στην ανάλυση.
Όσον αφορά τις εξωτερικές προκλήσεις, η κυπριακή οικονομία μπορεί να επηρεαστεί αρνητικά σε περίπτωση που σημειωθούν χαμηλότεροι από τους αναμενόμενους ρυθμοί ανάπτυξης στην Ευρωζώνη και από μια πιθανή επιβράδυνση της βρετανικής οικονομίας και περαιτέρω υποτίμηση της στερλίνας έναντι του ευρώ, λόγω της αυξημένης αβεβαιότητας που δημιουργείται από τη διαδικασία εξόδου του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ. Επίσης, πιθανή επιδείνωση των προοπτικών της ρωσικής οικονομίας και οι γεωπολιτικές εντάσεις ενδεχομένως να προκαλέσουν αρνητικές συνέπειες στην οικονομική δραστηριότητα.
Ωστόσο, επισημαίνεται ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις στις γειτονικές χώρες καθιστούν την Κύπρο ασφαλέστερο τουριστικό προορισμό και θα μπορούσαν επομένως να αντισταθμίσουν, σε σημαντικό βαθμό, την πιθανή μείωση του τουριστικού ρεύματος από το ΗΒ.
