Από τα λόγια στις πράξεις

Οι μεγαλύτερες προκλήσεις που θα έχει να αντιμετωπίσει το εθνικό σχέδιο ανοικοδόμησης και ανάπτυξης, δεν σχετίζονται με τα καλά λόγια που θα μας πουν οι Βρυξέλλες ή με την προκαταβολή των πρώτων 156 εκατομμυρίων, και ελπίζω όχι και τελευταίων.

Οι μεγαλύτερες προκλήσεις είναι δύο. Η πρώτη αφορά στην αντιμετώπιση της δικής μας εσωστρέφειας και ανασφάλειας που θα καθορίσει τον βαθμό επιτυχούς υιοθέτησης και εφαρμογής των προαπαιτούμενων μεταρρυθμίσεων, ειδικά εκείνων που πρέπει να ολοκληρωθούν μέχρι τον προσεχή Δεκέμβριο. Μεταρρυθμίσεων που θα έπρεπε εδώ και χρόνια να είχαμε υιοθετήσει και εφαρμόσει, αλλά που δείξαμε, ως πολίτες/ψηφοφόροι, κόμματα και οργανωμένα σύνολα και ως κράτος, ότι φοβόμαστε να υιοθετήσουμε και να εφαρμόσουμε.

Η δεύτερη μεγάλη πρόκληση θα είναι η διοχέτευση των χρημάτων, χορηγιών και δανείων εκεί που πραγματικά πρέπει να δοθούν. Αυτό το τελευταίο αρχίστε να το σκέφτεστε, επειδή πολλά στην Κύπρο μπορούν να βαφτιστούν «πράσινα» και «ψηφιακά» χωρίς να είναι. 

Στη μεν πρώτη πρόκληση, της διαχείρισης και υπερκέρασης της εσωστρέφειας και της ανασφάλειας που μας διακατέχει ως λαό, αλλά και ως ανθρώπους που κατοικούν σε ένα μικροσκοπικό και αποκομμένο νησί στην πιο, ίσως, προβληματική περιοχή του πλανήτη, τα σημάδια που ήδη φαίνονται στον πολιτικό και δη στον κοινοβουλευτικό ορίζοντα δεν είναι καθόλου μα καθόλου ενθαρρυντικά. 

Για παράδειγμα, η συζήτηση στο Κοινοβούλιο γύρω από τις εκποιήσεις αποτελεί μόνο μια από τις πολλές κορυφές των παγόβουνων που ήδη φράσσουν την οδό προς την αναδιάταξη πόρων και δυνατοτήτων της οικονομίας μας. Δηλαδή της τσέπης μας. Θα ακολουθήσουν και άλλα ανάλογης και ενδεχομένως μεγαλύτερης δυσκολίας εμπόδια, είτε αυτά θα αφορούν τη μεταρρύθμιση της δικαιοσύνης, είτε της δημόσιας υπηρεσίας. Για την τοπική αυτοδιοίκηση, ούτε λόγος. Εκεί ευελπιστώ μόνο στο μη χείρον…μιας εδώ και δεκαετίες συντηρούμενης, τραγικής συνθήκης συστημικής ανεπάρκειας, κακοδιαχείρισης, ερασιτεχνισμού και ανταποδοτικότητας που μεταφράζεται σε βρόμικες και άσχημες γειτονιές, πεταμένα λεφτά και τυχάρπαστες αναπτύξεις που οδήγησαν σε πόλεις χωρίς συνοχή και σε πολλές κοινότητες που συγκρίνονται ευνοϊκά μόνο με τους «μαχαλάδες» του Ναϊρόμπι και των παραγκουπόλεων του Ρίο.  

Για τη δεύτερη πρόκληση, δηλαδή της ουσιαστικής αξιοποίησης των πόρων, αν και εφόσον υιοθετηθούν οι μεταρρυθμίσεις και εφαρμοστούν, η δυσκολία θα είναι εξίσου μεγάλη. Είναι τόσο παγιωμένα και εγκάθετα κάποια ιδιοτελή συμφέροντα και τόσο στρεβλές κάποιες νοοτροπίες, που, σε συνδυασμό με τον κυνισμό που χαρακτηρίζει όσους συνειδητοποιημένα δεν πιστεύουν στην προοπτική αυτού του τόπου, μας καθιστούν άξιους να βαφτίσουμε «πράσινη» ανάπτυξη μια πολυκατοικία βαμμένη πράσινη και «ψηφιακή» οικονομία την αύξηση της χρήσης του facebook από τους συνταξιούχους. Και δεν είναι αστείο.

 Ήδη έχουμε «πετάξει» χρήματα σε κτήρια – κελύφη που τα βαφτίσαμε κέντρα «καινοτομίας και ερευνών», ενώ στην ουσία είναι μοντέρνες αίθουσες συνεδριάσεων και τίποτε άλλο. Ήδη έχουμε αποτύχει στην ανακύκλωση και πετάμε τα σκουπίδια μας ο ένας στον δήμο του άλλου σε ανακυκλωμένες σακούλες (sic), και πληρώνουμε μερικές δεκάδες εκατομμύρια σε πρόστιμα κάθε χρόνο λόγω της ενεργειακής κακοδιαχείρισης που κάνουμε. Αυτά τα πληρώνουμε εμείς προσωπικά, όχι κάποιο «αφηρημένο» κρατικό ταμείο. Αν δεν με πιστεύετε, κοιτάξτε προσεκτικά τον επόμενο λογαριασμό της ΑΗΚ και θα πειστείτε. Τη δε μονομανία με την παρακώλυση των εκποιήσεων, δεν θα την πληρώσει κάποιο «αόρατο» ταμείο. Θα την πληρώσουμε εμείς, είτε αποστερούμενοι την όση μας απέμεινε δυνατότητα δανειοδότησής μας, είτε καταλήγοντας να έχουμε περιουσιακά στοιχεία μηδενικής αξίας. Δηλαδή, με το…τίποτα στο χέρι.

Όσο δεν για την καινοτομία και τον ψηφιακό μετασχηματισμό, αυτά δεν είναι κτήρια, αίθουσες, γραφεία, καλωδιώσεις και κομπιούτερ. Η καινοτομία είναι νοοτροπία και ο ψηφιακός μετασχηματισμός είναι τρόπος λειτουργίας. Εκεί πρέπει να στραφεί η προσοχή μας και η επένδυσή μας, και όχι πουθενά αλλού. Νομίζω δεν θα τα καταφέρουμε όμως και ελπίζω να διαψευσθώ.