Ζητήματα που συνδέονται με τα κενά πρόληψης ζωονόσων, όπως ο αφθώδης πυρετός, και κατά τη διάρκεια της πρόσφατης κρίσης τα βρήκαν μπροστά τους οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες, όπως οι προϋποθέσεις εγγραφής εκμεταλλεύσεων βοοειδών, η διατήρηση και επικαιροποίηση της ηλεκτρονικής βάσης δεδομένων, οι περιπτώσεις ανάκλησης της άδειας λειτουργίας των εκμεταλλεύσεων και τα μέτρα βιοπροφύλαξης που πρέπει να εφαρμόζονται, συμπεριλαμβανομένων των ελάχιστων απαιτήσεων για την ομοιόμορφη εφαρμογή των μέτρων βιοπροφύλαξης, έρχεται να ρυθμίσει η εφαρμογή μίας δέσμης νέων Ευρωπαϊκών Κανονισμών, τους οποίους αρχίζει να συζητά από σήμερα η Επιτροπή Γεωργίας της Βουλής. Οι νέοι Κανονισμοί έρχονται να καταργήσουν αυτούς του 2004.
Την ίδια ώρα, απορίας άξιον είναι γιατί, ενώ η έγκριση των κανονισμών από το Υπουργικό Συμβούλιο, όπως αναφέρεται στην Εισηγητική Έκθεση για τη Βουλή, έγινε πριν ξεσπάσει (20 Φεβρουαρίου) η κρίση του αφθώδους πυρετού, συγκεκριμένα σε συνεδρία της 27ης Αυγούστου του 2025, η κατάθεσή τους στη Βουλή από το Υπουργείο Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος έγινε με καθυστέρηση περίπου εφτά μηνών, στις 19 Μαρτίου 2026, δηλαδή στην καρδιά των γεγονότων και «εν μέσω ερειπίων», όταν τα κρούσματα, που αυξάνονταν μέρα με τη μέρα, είχαν φτάσει στα 42 και ο ιός είχε ξεφύγει από τα όρια της επαρχίας Λάρνακας και πέρασε στην ανατολική Λευκωσία (Γέρι και Δάλι). Στη συνέχεια θα ακολουθούσαν η δυτική Λευκωσία και η Πάχνα Λεμεσού, για να σταματήσουν στις 9 Ιουνίου, στον αριθμό 121. Ενδεχομένως η έγκαιρη εφαρμογή αυτού του σημαντικού εργαλείου να απέτρεπε -ή τουλάχιστον να μετρίαζε- δυσάρεστες καταστάσεις.
Βελτιωτική ενέργεια
Χαρακτηρίζοντας βελτιωτική ενέργεια τα νέα μέτρα, ώστε να λυθούν ορισμένα ζητήματα, τα οποία, κατά τη διαχείριση του αφθώδους πυρετού διαφάνηκε ότι δεν ήταν ξεκαθαρισμένα, ο πρόεδρος του Παγκύπριου Κτηνιατρικού Συλλόγου, δρ Δημήτρης Επαμεινώνδας, ανέφερε στον «Π» ότι η ανάγκη μιας σωστά επικαιροποιημένης ηλεκτρονικής βάσης δεδομένων για τους πληθυσμούς των ζώων στις μονάδες, εντάσσεται σε ουσιαστικά ευρήματα που ανακάλυψαν κατά τη διάρκεια των διαδικασιών των θανατώσεων. Άλλα ζητήματα που ρυθμίζονται, σύμφωνα με τον δρα Επαμεινώνδα, είναι η υποχρέωση του κτηνοτρόφου να έχει εγκεκριμένο σχέδιο βιοασφάλειας, αλλά και να εφαρμόζει περιβαλλοντική διαχείριση, προτού εξασφαλίσει άδεια για τη μονάδα του.
Στη σημερινή συνεδρίαση στη Βουλή, ο σύλλογος προσέρχεται με διορθωτικές παρατηρήσεις διαδικαστικού χαρακτήρα. «Για παράδειγμα, στο κείμενο δεν περιγράφεται από ποιον πρέπει να εγκρίνεται το σχέδιο βιοασφάλειας. Θεωρούμε ότι πρέπει να εκδίδεται από τον κτηνίατρο της μονάδας ή άλλο κτηνίατρο, όχι όμως από οποιονδήποτε άλλο», είπε.
Οι εν λόγω Κανονισμοί, φέρουν τον τίτλο «Οι περί Αναγνώρισης και Καταγραφής των Βοοειδών και Εγγραφής των Εκμεταλλεύσεων όπου Κρατούνται ή Εκτρέφονται Βοοειδή Κανονισμοί του 2026». Επιπλέον προβλέπεται η προαιρετική εισαγωγή ηλεκτρονικής αναγνώρισης ζώων, η διαδικασία έγκρισης και ο έλεγχος των ηλεκτρονικών μέσων αναγνώρισης, οι κανόνες για τα έγγραφα αναγνώρισης, μετακίνησης, θανάτου, σφαγής ζώων, καθώς και η υποχρέωση διαβίβασης πληροφοριών στην ηλεκτρονική βάση δεδομένων των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών και η τήρηση αρχείων από τους υπευθύνους των εκμεταλλεύσεων βοοειδών.
Ποινή 3.000-5.000 ευρώ για άρνηση, παρακώληση ή κωλυσιεργία κατά τον έλεγχο ή μη παροχή πληροφοριών, ή παροχή ψευδών ή ελλιπών ή ανακριβών πληροφοριών.
Κανόνες υγιεινής
Σύμφωνα με το νέο νομοθετικό πλαίσιο, ο κάθε υπεύθυνος εκμεταλλεύσεων, μεταξύ άλλων, τηρεί τα μέτρα που αφορούν την υγεία και καλή διαβίωση των βοοειδών, τα προγράμματα για την παρακολούθηση και τον έλεγχο των ζωονόσων και των ζωονόσων παραγόντων, όπου αυτά εφαρμόζονται, σύμφωνα με τη σχετική ενωσιακή νομοθεσία και μέτρα για ελαχιστοποίηση του κινδύνου εξάπλωσης νόσου. Την ίδια ώρα φροντίζει ώστε οι χώροι, τα υποστατικά και ο εξοπλισμός να διατηρούνται καθαρά, και όταν είναι αναγκαίο μετά από τον καθαρισμό, να απολυμαίνονται με τον κατάλληλο τρόπο. Επίσης, οι εσωτερικοί χώροι και δομές να επιτρέπουν τον πλήρη καθαρισμό, και να χρησιμοποιείται πόσιμο ή καθαρό νερό για αποφυγή μόλυνσης,
Επιπλέον, οι χώροι στο εσωτερικό και γύρω από τα υποστατικά πρέπει να διατηρούνται καθαροί και τακτοποιημένοι, η αποθήκευση και ο χειρισμός των αποβλήτων να γίνεται ώστε να προλαμβάνεται η μόλυνση, τα νεκρά βοοειδή να απομακρύνονται από τις εγκαταστάσεις σε καθημερινή βάση και να απορρίπτονται με τρόπο που δεν θα επέτρεπε την εξάπλωση μολυσματικών παραγόντων, να αποφεύγεται η εισαγωγή και η μετάδοση νόσων με τη λήψη προληπτικών μέτρων κατά την εισαγωγή νέων βοοειδών και να γίνεται αναφορά στην αρμόδια Αρχή κάθε υπόνοιας για εμφάνιση κρουσμάτων τέτοιων νόσων. Ακόμα, να λαμβάνονται υπόψη τα αποτελέσματα των σχετικών αναλύσεων που πραγματοποιούνται σε δείγματα που λαμβάνονται από τα βοοειδή ή σε άλλα δείγματα τα οποία είναι σημαντικά για τη δημόσια υγεία.
Διοικητικά πρόστιμα
Στη δέσμη κανονισμών περιλαμβάνονται και διοικητικά πρόστιμα. Για άρνηση, παρακώληση ή κωλυσιεργία κατά την άσκηση του ελέγχου ή/και μη παροχή πληροφοριών ή παροχή ψευδών ή ελλιπών ή ανακριβών πληροφοριών και στοιχείων, η ποινή κυμαίνεται μεταξύ 3.000 και 5.000 ευρώ.
Το ίδιο ύψος προβλέπεται και για προμήθεια ή/και διακίνηση στην αγορά μέσων αναγνώρισης που δεν έχουν λάβει έγκριση, που ενώ έχουν λάβει έγκριση δεν πληρούν τις προδιαγραφές σε σχέση με τα πρότυπα που έχουν κατατεθεί με την αίτηση και που δεν αντιστοιχούν σε προηγούμενη παραγγελία. Για τη μη τήρηση ή/και ελλιπή τήρηση αρχείου σχετικά με τα μέσα αναγνώρισης που διακινούνται στην αγορά, το πρόστιμο κυμαίνεται μεταξύ 1.000 και 2.500 ευρώ.
