Παρασκευή βράδυ. Μετά από μια γεμάτη εβδομάδα στη δουλειά, αποφασίζουμε με την παρέα να βγούμε για φαγητό. Στο διπλανό τραπέζι, μια εικόνα που, δυστυχώς, δεν έχει τίποτα το ασυνήθιστο. Ένα ζευγάρι γύρω στα σαράντα με τον γιο τους, έξι-οκτώ χρόνων το πολύ. Ο πατέρας σκυμμένος στο κινητό. Η μητέρα επίσης. Ο μικρός με το tablet και τα ακουστικά. Τρεις άνθρωποι στο ίδιο τραπέζι. Τρεις διαφορετικοί κόσμοι. Καμία επικοινωνία μεταξύ τους.
Μέχρι που έρχεται το φαγητό.
«Ξαπόλα το tablet. Τώρα τρώμε», ακούγεται να λέει η μητέρα. Ο μικρός, στον κόσμο του, δεν αντιδρά. «Άφηστο το τωρά να μεν το σπάσω», συνεχίζει ο πατέρας. Πάλι τίποτα. Την τρίτη φορά τού το αρπάζει από τα χέρια. Ακολουθούν φωνές, κλάματα και διαμαρτυρίες. «Εν πεινώ... φέρε το τωρά... θέλω το tablet μου... εν δικό μου... είσαστε κακοί γονείς», φωνάζει το παιδί. «Σιώπα, εν σε αντέχω άλλο», απαντά ο πατέρας. «Αν δεν φας, εν θα το ξαναδείς μπροστά σου», συμπληρώνει η μητέρα. Το tablet μεταφέρεται στην άλλη άκρη του τραπεζιού και λίγα λεπτά αργότερα η ηρεμία επιστρέφει. Προσωρινά.
Μέχρι που χτυπούν τα κινητά των γονιών. Ο ένας πιάνει το δικό του. Η άλλη το δικό της. Τα βλέμματά τους επιστρέφουν στις οθόνες. Και τότε ακούγεται η πιο αποστομωτική ατάκα της βραδιάς.
«Εγώ γιατί εν μπορώ; Φέρτε μου το tablet μου» λέει ο μικρός, ενώ έχει ήδη αρχίσει να πετά το φαγητό του κάτω, να κτυπιέται, να κάνει φασαρία.
«Άτε, πιάστο και σιώπα», λέει ο πατέρας, και βλέποντας τη μητέρα να τον κοιτάζει με μισό μάτι, συμπληρώνει «παρά να μας ακούει ο κόσμος, ας το πιάσει και κανεί».
Το πρόβλημα δεν ήταν ούτε το tablet ούτε, φυσικά, το παιδί. Το πρόβλημα ήταν οι μεγάλοι. Όχι επειδή οι συγκεκριμένοι γονείς ήταν χειρότεροι από τους υπόλοιπους. Αλλά επειδή η εικόνα αυτή επαναλαμβάνεται καθημερινά, σχεδόν παντού. Σε εστιατόρια, καφετέριες, παιδικές χαρές, ακόμη και μέσα στα σπίτια. Έχει χαθεί κάθε επαφή, κάθε ανάγκη για ουσιαστική επικοινωνία, με όποιες συνέπειες μπορεί να έχει αυτό στην υγεία των παιδιών και στη σχέση τους με τον κόσμο γύρω τους, και ειδικά τους γονείς τους.
Το τελευταίο διάστημα γίνεται έντονη συζήτηση, ακόμη και σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, για ηλικιακά όρια, απαγορεύσεις και περιορισμούς στη χρήση των οθονών από τα παιδιά. Είναι μια συζήτηση που πρέπει να γίνει. Όμως όσο εστιάζουμε αποκλειστικά στα παιδιά, αφήνουμε έξω τον σημαντικότερο παράγοντα, εμάς τους ενήλικες.
Τα παιδιά δεν μεγαλώνουν με όσα τους λέμε. Μεγαλώνουν με όσα μας βλέπουν να κάνουμε. Δεν γίνεται να απαιτείς από το παιδί σου να αφήσει το tablet, όταν εσύ δεν μπορείς να αφήσεις το κινητό ούτε για τη διάρκεια ενός γεύματος. Δεν γίνεται να του λες ότι η οθόνη απομακρύνει τους ανθρώπους, την ώρα που κάθε ειδοποίηση διακόπτει τη μοναδική ώρα της ημέρας που θα μπορούσατε να είστε πραγματικά μαζί.
Η τεχνολογία δεν είναι ο εχθρός. Εχθρός είναι η ψευδαίσθηση ότι το πρόβλημα αφορά μόνο τα παιδιά.
Γιατί, αν θέλουμε να σηκώσουν εκείνα το βλέμμα από την οθόνη, πρέπει πρώτα να σηκώσουμε εμείς το δικό μας.
