Νέα προσπάθεια για εξεύρεση κοινής γραμμής στο ζήτημα της διαχείρισης αποβλήτων αρχίζει μετά την απόρριψη από τη Βουλή του νομοσχεδίου και των κανονισμών που προνοούσαν την επιβολή Φόρου Υγειονομικής Ταφής Δημοτικών Αποβλήτων. Η υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος κάλεσε την Ένωση Δήμων σε συνάντηση, η οποία θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 20 Ιουλίου. Στο επίκεντρο αναμένεται να βρεθούν οι συνέπειες της καταψήφισης, η χρηματοδότηση των Τοπικών Αρχών και τα επόμενα βήματα για την εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου συστήματος διαχείρισης αποβλήτων. Η συνάντηση πραγματοποιείται σε ένα ιδιαίτερα φορτισμένο κλίμα, καθώς το Υπουργείο προειδοποιεί ότι η απόφαση της Βουλής καθιστά αδύνατη την εκταμίευση 23 εκατομμυρίων ευρώ από το Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Τα χρήματα προορίζονταν για έργα διαλογής στην πηγή και για τον εκσυγχρονισμό της διαχείρισης αποβλήτων από τις Τοπικές Αρχές. Με την εθνική συγχρηματοδότηση, οι συνολικοί διαθέσιμοι πόροι θα ανέρχονταν περίπου στα 48 εκατομμύρια ευρώ.
Δύο διαφορετικές αναγνώσεις
Η Ένωση Δήμων χαιρέτισε την καταψήφιση, κάνοντας λόγο για υπεύθυνη στάση της πλειοψηφίας της Βουλής. Υποστηρίζει ότι η απόφαση δικαιώνει τις παρεμβάσεις που πραγματοποίησε το προηγούμενο διάστημα, με τις οποίες προειδοποιούσε ότι οι Δήμοι και οι πολίτες δεν μπορούν να επωμιστούν το κόστος των διαχρονικών αδυναμιών του κράτους. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση ξεκαθαρίζει ότι στηρίζει την επίτευξη των εθνικών και ευρωπαϊκών περιβαλλοντικών στόχων, καθώς και τη μετάβαση στην κυκλική οικονομία. Τονίζει, ωστόσο, ότι απαιτούνται ολοκληρωμένος σχεδιασμός, επαρκείς υποδομές, συνεργασία μεταξύ των εμπλεκομένων και δίκαιη κατανομή των ευθυνών. Κατά την Ένωση Δήμων, η περιβαλλοντική πολιτική δεν μπορεί να στηρίζεται στη μεταφορά του κόστους στους δημότες για καθυστερήσεις και παραλείψεις που δεν οφείλονται στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Από την άλλη πλευρά, το Υπουργείο χαρακτηρίζει την καταψήφιση ιδιαίτερα αρνητική εξέλιξη. Υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση πέτυχε τη μείωση του τέλους από τα 35 στα 10 ευρώ ανά τόνο, ποσό που αντιστοιχεί σε λιγότερο από ένα ευρώ τον μήνα ανά νοικοκυριό. Παράλληλα, αναφέρει ότι μετατέθηκε η εφαρμογή του μέτρου στο απώτατο δυνατό χρονικό σημείο και εξασφαλίστηκε πρόσθετη χρηματοδότηση για τους Δήμους.
Οι εκκρεμότητες του σχεδιασμού
Το Υπουργείο απορρίπτει τις επικρίσεις περί απουσίας σχεδιασμού, σημειώνοντας ότι υπάρχει συγκεκριμένο πλάνο, το οποίο έχει παρουσιαστεί στη Βουλή και βρίσκεται σε εξέλιξη με τη συμμετοχή εξειδικευμένων συμβούλων. Προβλέπεται επίσης ότι εντός του 2027 τη διαχείριση της ΟΕΔΑ Πεντακώμου θα αναλάβει νέος ανάδοχος. Οι Δήμοι, ωστόσο, επισημαίνουν ότι παραμένουν ανοικτά σημαντικά ζητήματα για την εφαρμογή του συστήματος «Πληρώνω Όσο Πετώ». Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι υποδομές για τα οργανικά απόβλητα, η χωροθέτηση των εγκαταστάσεων, το κόστος επεξεργασίας, η χρηματοδότηση του εξοπλισμού, η πρόσληψη επιθεωρητών, η λειτουργία των πράσινων σημείων και η ολοκλήρωση του αναγκαίου νομοθετικού πλαισίου.
Βολές από το ΑΚΕΛ
Το ΑΚΕΛ χαιρέτισε επίσης την απόρριψη του φόρου, υποστηρίζοντας ότι η Βουλή προστάτευσε τα νοικοκυριά, τις επιχειρήσεις, τους Δήμους και τις κοινότητες από μια άδικη επιβάρυνση. Η Εζεκία Παπαϊωάννου, κατηγορεί τόσο την προηγούμενη όσο και τη σημερινή κυβέρνηση ότι επιχειρούν να μετακυλίσουν στους πολίτες το κόστος της απουσίας υποδομών και ολοκληρωμένου σχεδιασμού. Τονίζει ότι το κράτος έχει την ευθύνη να δημιουργήσει τα εργαλεία που θα μειώσουν πραγματικά τις ποσότητες αποβλήτων που οδηγούνται σε ταφή. Η συνάντηση της Δευτέρας θεωρείται πλέον κρίσιμη, καθώς Κυβέρνηση και Δήμοι καλούνται να αναζητήσουν μια εφαρμόσιμη λύση. Στόχος είναι να διασφαλιστεί η συνέχιση του περιβαλλοντικού σχεδιασμού, να περιοριστεί η απώλεια ευρωπαϊκών πόρων και να αποφευχθεί η επιβολή νέων επιβαρύνσεων χωρίς προηγουμένως να έχουν δημιουργηθεί οι απαραίτητες υποδομές.
