Η κυρίαρχη ανάλυση γύρω από μια ενδεχόμενη πολεμική σύρραξη μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών εστιάζει κυρίως σε εξωγενείς περιορισμούς, όπως οι εφοδιαστικές αλυσίδες, τα στρατιωτικά αποθέματα, οι δυνατότητες παραγωγής οπλικών συστημάτων και οι πιέσεις από περιφερειακούς δρώντες.
Ωστόσο, σύμφωνα με την προσέγγιση που αναπτύσσει ο Δρ. Παντελής Σκλιάς, Πρύτανης του Πανεπιστημίου Νεάπολης μια πιο ουσιαστική ερμηνεία προκύπτει από την εξέταση των εσωτερικών και διαρθρωτικών παραμέτρων των εμπλεκόμενων πλευρών, οι οποίες καθιστούν τη διάρκεια μιας τέτοιας σύγκρουσης εκ των πραγμάτων περιορισμένη. Στην περίπτωση των Ηνωμένων Πολιτειών, καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει η εσωτερική οικονομική πραγματικότητα. Παρά την ενεργειακή αυτάρκεια και την επιρροή σε διεθνείς ενεργειακούς πόρους, οι πληθωριστικές πιέσεις παραμένουν ισχυρές.
Ο πληθωρισμός, σε περιόδους κρίσης, ενισχύει το πολιτικό κόστος, ιδίως όταν συνδέεται με αυξημένες στρατιωτικές δαπάνες και γεωπολιτική αβεβαιότητα. Με δεδομένο ότι οι εκλογικοί κύκλοι λειτουργούν ως κρίσιμα ορόσημα, η κοινωνική ανοχή σε μια παρατεταμένη πολεμική εμπλοκή εμφανίζεται περιορισμένη.
Έτσι, η επιλογή μιας σύντομης και ελεγχόμενης σύγκρουσης δεν αποτελεί απλώς στρατηγική επιλογή, αλλά πολιτική αναγκαιότητα. Παράλληλα, η διεθνής οικονομική διάσταση, και ιδιαίτερα η σχέση με την Κίνα, επιβάλλει πρόσθετους περιορισμούς.
Η αλληλεξάρτηση μεταξύ των δύο οικονομιών δημιουργεί ένα πλαίσιο όπου μια παρατεταμένη σύγκρουση θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Αν και η Κίνα δεν έχει συμφέρον να πλήξει άμεσα τις ΗΠΑ, η δυνατότητά της να επηρεάσει τις αγορές λειτουργεί αποτρεπτικά ως προς τη διάρκεια μιας σύρραξης. Αυτό ενισχύει τη λογική των περιορισμένων, χρονικά οριοθετημένων συγκρούσεων.
Από την πλευρά του Ιράν, εκτιμά ο Δρ. Παντελής Σκλιάς οι εσωτερικές ισορροπίες είναι εξίσου εύθραυστες. Το καθεστώς στηρίζεται σε μια λεπτή ισορροπία μεταξύ ιδεολογικής συνοχής και κοινωνικής αντοχής. Μια μακρόχρονη πολεμική κατάσταση θα μπορούσε να οδηγήσει σε οικονομική κατάρρευση ή κοινωνικές αναταραχές, απειλώντας τη σταθερότητα του συστήματος.
Ως εκ τούτου, η ιρανική ηγεσία έχει κίνητρο να επιδιώξει μια ελεγχόμενη αποκλιμάκωση, διασφαλίζοντας την επιβίωση του καθεστώτος. Συνολικά, η δυναμική μιας τέτοιας σύρραξης μπορεί να ερμηνευθεί μέσα από το πρίσμα της Διεθνούς Πολιτικής Οικονομίας και της Θεωρίας Παιγνίων. Και οι δύο πλευρές επιδιώκουν τη μεγιστοποίηση των οφελών τους με το μικρότερο δυνατό κόστος, οδηγούμενες σε στρατηγικές που αποφεύγουν την παρατεταμένη κλιμάκωση.
Οι περιορισμένες συγκρούσεις, με σαφώς καθορισμένους στόχους, αποτελούν το πιθανότερο σενάριο. Η ανάλυση αυτή δεν υποβαθμίζει τους κινδύνους μιας σύρραξης, αλλά αναδεικνύει ότι οι ίδιοι οι βασικοί δρώντες διαθέτουν ενσωματωμένα κίνητρα που τους ωθούν προς μια σύντομη και ελεγχόμενη αντιπαράθεση. Πρόκειται για μια οπτική που προσφέρει μια πιο σύνθετη, αλλά και ενδεχομένως πιο αισιόδοξη κατανόηση της γεωπολιτικής πραγματικότητας.
