Μερικές ώρες μετά τη δημοσιοποίηση του πορίσματος της ανεξάρτητης Αρχής κατά της Διαφθοράς για την υπόθεση που συνδέεται με το βιβλίο «Κράτος Μαφία», στην κοινωνική συνείδηση αποτυπώνεται χωρίς αμφιβολία ίσως η σοβαρότερη στιγμή στη σύγχρονη πολιτική ιστορία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ανεξαρτήτως της τελικής έρευνας για τη δικαστική κατάληξη των υποθέσεων που καταγράφονται, το περιεχόμενο του πορίσματος θέτει ενώπιον της κοινωνίας και των θεσμών, κρίσιμα ερωτήματα που δεν μπορούν πλέον να αγνοηθούν.
Η ουσία της υπόθεσης δεν αφορά μόνο συγκεκριμένα πρόσωπα ή επιμέρους καταγγελίες. Αφορά το κατά πόσο το κράτος δικαίου στην Κύπρο διαθέτει τους μηχανισμούς, τη βούληση και την ανεξαρτησία να αποτρέψει κατ΄ αρχάς, αλλά και να διερευνήσει αποτελεσματικά υποψίες κατάχρησης εξουσίας, διαπλοκής και θεσμικής εκτροπής όταν αυτές αγγίζουν τα ανώτατα κλιμάκια ακόμη και τα σώματα ασφαλείας του κράτους. Ενώπιον των ευθυνών τους είναι ξεκάθαρο πως βρίσκονται όλοι οι αρμοί της εξουσίας ενώ είναι ακόμη διαυγές ότι θα πρέπει να αντιμετωπιστεί και κυρίως να εξοστρακιστεί ένα σύστημα διαφθοράς το οποίο έχει στηθεί τουλάχιστο εδώ και μια δεκαετία.
Το πρώτο και πιο κρίσιμο ερώτημα είναι εάν οι αναφορές του πορίσματος θα οδηγήσουν σε ουσιαστική ποινική διερεύνηση ή αν η υπόθεση θα εγκλωβιστεί σε χρονοβόρες διαδικασίες που τελικά θα οδηγήσουν σε αδράνεια και λήθη. Η κοινωνία δικαιούται να γνωρίζει εάν οι θεσμοί λειτουργούν με τους ίδιους κανόνες για όλους ή εάν εξακολουθούν να υπάρχουν πρόσωπα και δίκτυα που απολαμβάνουν ιδιότυπη ασυλία.
Το δεύτερο ζήτημα αφορά την ίδια τη δομή των κυπριακών θεσμών. Η συγκέντρωση εξουσιών στη Νομική Υπηρεσία και η απουσία επαρκών μηχανισμών θεσμικού ελέγχου, δημιουργούν εύλογους προβληματισμούς ως προς την ανεξαρτησία και την αντικειμενικότητα των διαδικασιών. Για τον λόγο αυτό, η ανάθεση της διερεύνησης σε πραγματικά ανεξάρτητους ερευνητές με πλήρεις αρμοδιότητες και εγγυήσεις αμεροληψίας, αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών.
Με βάση το πόρισμα της Αρχής, αναδύεται το διαχρονικό βάθος διαπλοκής της πολιτικής εξουσίας, οικονομικών συμφερόντων και κρατικών μηχανισμών. Η υπόθεση των πολιτογραφήσεων, οι καταγγελίες για επηρεασμό θεσμών και οι αναφορές σε πιθανές καταχρήσεις εξουσίας δεν αποτελούν απλώς μεμονωμένα περιστατικά. Συνθέτουν την εικόνα ενός συστήματος που για χρόνια λειτούργησε με ελλιπή λογοδοσία και πλήρη μεροληψία
Βρισκόμαστε σήμερα ενώπιον μιας κρίσιμης επιλογής. Είτε θα επιβεβαιωθεί ότι κανείς δεν βρίσκεται υπεράνω του νόμου, είτε θα ενισχυθεί περαιτέρω η πεποίθηση ότι η ατιμωρησία αποτελεί μόνιμο χαρακτηριστικό του πολιτικού συστήματος. Η πραγματική δοκιμασία δεν αφορά μόνο όσους κατονομάζονται στο πόρισμα με κραυγαλέα περίπτωση τον τέως Πρόεδρο, αλλά την ίδια τη δημοκρατία, την αξιοπιστία των θεσμών και το μέλλον του κράτους δικαίου στον τόπο μας.
