Σημαντική δικαστική εξέλιξη για τις υποθέσεις σφετερισμού ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα καταγράφεται στη Γαλλία, καθώς το Εφετείο της Aix-en-Provence αποφάσισε την εκτέλεση Ευρωπαϊκού Εντάλματος Σύλληψης και την έκδοση στην Κυπριακή Δημοκρατία Λιθουανής υπηκόου, ανατρέποντας προηγούμενη απόφαση του ίδιου δικαστηρίου.
Σύμφωνα με ανακοίνωση της Νομικής Υπηρεσίας, η απόφαση λήφθηκε την 1η Ιουλίου 2026 και αφορά Λιθουανή υπήκοο, η οποία καταζητείται από τις κυπριακές Αρχές για ενδεχόμενη διάπραξη ποινικών αδικημάτων σχετικά με σφετερισμό ελληνοκυπριακών περιουσιών στις κατεχόμενες περιοχές.
Η ύποπτη είχε συλληφθεί στη Γαλλία στις 16 Μαΐου 2026, στο πλαίσιο της συγκεκριμένης ποινικής υπόθεσης.
Η Νομική Υπηρεσία χαρακτηρίζει την απόφαση εξαιρετικά σημαντική για την Κυπριακή Δημοκρατία, καθώς ανατρέπει πλήρως το σκεπτικό προηγούμενης απόφασης του ίδιου Εφετείου, ημερομηνίας 10 Δεκεμβρίου 2025.
Τότε, το γαλλικό δικαστήριο είχε απορρίψει την εκτέλεση αντίστοιχου Ευρωπαϊκού Εντάλματος Σύλληψης, το οποίο είχαν εκδώσει οι κυπριακές Αρχές εναντίον Ιρανού υπηκόου, επίσης υπόπτου για αδικήματα που σχετίζονταν με σφετερισμό ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα.
Τι έκρινε το γαλλικό Εφετείο
Στην παρούσα υπόθεση, το Εφετείο της Aix-en-Provence έκρινε ότι το γεγονός πως τα υπό διερεύνηση αδικήματα φέρεται να τελέστηκαν σε περιοχές της Κυπριακής Δημοκρατίας, στις οποίες η Κυβέρνηση δεν ασκεί αποτελεσματικό έλεγχο, δεν αποκλείει την εφαρμογή του ευρωπαϊκού κεκτημένου.
Παράλληλα, αποφάνθηκε ότι η κατάσταση αυτή δεν εμποδίζει την εκτέλεση Ευρωπαϊκού Εντάλματος Σύλληψης, το οποίο έχει εκδοθεί από αρμόδιο δικαστήριο της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Το γαλλικό Εφετείο τόνισε ακόμη ότι η αναστολή εφαρμογής του ευρωπαϊκού κεκτημένου στις κατεχόμενες περιοχές, βάσει του Πρωτοκόλλου αρ. 10 της Πράξης Προσχώρησης της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, πρέπει να ερμηνεύεται στενά.
Όπως έκρινε, η συγκεκριμένη αναστολή δεν αποκλείει την εφαρμογή του δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε σχέση με αποφάσεις κυπριακών δικαστηρίων που αφορούν αδικήματα κατά ακίνητης ιδιοκτησίας στα κατεχόμενα.
Σύμφωνα με τη Νομική Υπηρεσία, το γαλλικό δικαστήριο υπογράμμισε επίσης ότι η ούτω καλούμενη «τδβκ» αποτελεί αποτέλεσμα σοβαρής παραβίασης του διεθνούς δικαίου, το οποίο απαγορεύει τη χρήση βίας και την απόκτηση εδάφους διά της βίας.
Ως εκ τούτου, σημείωσε ότι υφίσταται υποχρέωση μη αναγνώρισης της παράνομης κατάστασης, καθώς και αποχής από ενέργειες που θα συνέβαλλαν στη διατήρησή της.
Παρέμβαση της Κυπριακής Δημοκρατίας στη διαδικασία
Η Κυπριακή Δημοκρατία είχε ζητήσει και εξασφαλίσει άδεια συμμετοχής στη διαδικασία ενώπιον του Εφετείου, μέσω δικηγόρων που διορίστηκαν από τον Γενικό Εισαγγελέα.
Κατά τη διαδικασία αναπτύχθηκαν οι νομικές θέσεις της Δημοκρατίας σχετικά με την ερμηνεία του Πρωτοκόλλου αρ. 10, τη σχετική νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου των Ευρωπαϊκών Ενταλμάτων Σύλληψης για αδικήματα που φέρεται να τελέστηκαν στα κατεχόμενα.
Η Νομική Υπηρεσία αποδίδει τη θετική εξέλιξη στη συντονισμένη προσπάθεια λειτουργών των Τομέων Διεθνούς Δικαίου, Ποινικού Δικαίου και Φυγοδίκων, υπό την καθοδήγηση του Γενικού και του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα.
Στην προσπάθεια συμμετείχαν επίσης το Υπουργείο Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξεως και οι αρμόδιες εισαγγελικές Αρχές της Γαλλίας.
Κατά τη Νομική Υπηρεσία, με τη νέα απόφαση επιβεβαιώνεται η δικαιοδοσία της Κυπριακής Δημοκρατίας για αδικήματα που τελούνται στα κατεχόμενα, καθώς και η εφαρμογή του ενωσιακού δικαίου, με σεβασμό στην κυριαρχία, την εδαφική ακεραιότητα και τη διεθνώς αναγνωρισμένη δικαιοδοσία της Δημοκρατίας.
