Σαφή προειδοποίηση προς την Τεχεράνη απηύθυνε ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δηλώνοντας ότι θα λάβει τα αναγκαία μέτρα εάν το Ιράν δεν τηρήσει τη συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες ή εάν, όπως είπε, «δεν συμπεριφέρεται σωστά».
«Εάν το Ιράν δεν τηρήσει τη συμφωνία ή εάν δεν συμπεριφέρονται σωστά, θα κάνω ό,τι πρέπει να κάνω», ανέφερε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους. Πρόσθεσε δε ότι, όσο το Ιράν «μας σέβεται», δεν θα υπάρξει κανένα πρόβλημα, εκφράζοντας παράλληλα την ικανοποίησή του για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
Οι δηλώσεις του Αμερικανού Προέδρου έγιναν ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη η εφαρμογή της νέας συμφωνίας-πλαισίου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, η οποία συνδέεται τόσο με τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ όσο και με το ζήτημα των επιθεωρήσεων στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.
«Έχουμε πλήρη έλεγχο των στενών»
Ο Τραμπ, σημειώνεται, τη Δευτέρα [22 Ιουνίου 2026], δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες διατηρούν τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ και άφησε να εννοηθεί ότι ο αποκλεισμός θα μπορούσε να επανέλθει μέσα σε 30 λεπτά, εάν χρειαστεί.
«Όσο μας σέβονται, δεν θα έχουμε κανένα πρόβλημα», είπε, αναφερόμενος στο ιρανικό καθεστώς, προτού προσθέσει ότι «έχουμε πλήρη έλεγχο των στενών».
Αναφερόμενος στον νέο μηχανισμό που θεσπίστηκε στο πλαίσιο της συμφωνίας-πλαισίου, ο Τραμπ μίλησε για τον αντίκτυπο του αποκλεισμού που ήρθη στις 17 Ιουνίου.
«Νομίζω ότι ο αποκλεισμός ήταν πιο αποτελεσματικός από το να ρίχνεις βόμβες, αν θέλετε να μάθετε την αλήθεια», τόνισε.
Όπως ανέφερε, επρόκειτο για ένα «ατσάλινο τείχος», από το οποίο «κανείς δεν πέρασε». «Ούτε ένα πλοίο δεν πέρασε για να μπορέσει να πάει στο Ιράν», είπε, προσθέτοντας ότι τα πλοία περνούσαν μόνο εάν το επέτρεπαν οι Ηνωμένες Πολιτείες.
«Θα μπορούσαμε να το στήσουμε ξανά σε περίπου 15 λεπτά. Θα έλεγα με ένα τηλεφώνημα. Πόσο θα χρειαζόταν; Ίσως μισή ώρα», σημείωσε.
Γραμμή επικοινωνίας για τη διέλευση πλοίων
Από ιρανικής πλευράς, ο Μοχάμαντ Μπακέρ Γκαλιμπάφ δήλωσε ότι η Τεχεράνη συμφώνησε με τις ΗΠΑ στη δημιουργία γραμμής επικοινωνίας για τη διέλευση πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, με στόχο την αποφυγή συγκρούσεων και περιστατικών στη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό.
Σε δηλώσεις του στην κρατική τηλεόραση, κατά την επιστροφή του από τις συνομιλίες με τις ΗΠΑ στην Ελβετία την Κυριακή, ανέφερε επίσης ότι οριστικοποιήθηκε η υπογραφή συμφωνίας για την αποδέσμευση 12 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε δεσμευμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία.
Οι επιθεωρήσεις και η απάντηση της Τεχεράνης
Στο ζήτημα των επιθεωρήσεων του ιρανικού οπλοστασίου αναφέρθηκε τη Δευτέρα ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, υπογραμμίζοντας πως είναι απαραίτητες για να διασφαλιστεί η «εντιμότητα» σε ό,τι αφορά τα πυρηνικά του Ιράν.
«Όλοι γνωρίζουν πολύ καλά ότι το Ιράν θα συμφωνήσει να υποβληθεί σε σημαντικές επιθεωρήσεις όπλων, προκειμένου να διασφαλιστεί η πυρηνική εντιμότητα στο μέλλον», έγραψε ο Αμερικανός Πρόεδρος σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social.
Νωρίτερα, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς είχε δηλώσει από την Ελβετία ότι σημειώθηκε πρόοδος στις συνομιλίες με το Ιράν και ότι η Τεχεράνη συμφώνησε στην επιστροφή επιθεωρητών του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας.
Ωστόσο, ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, τόνισε στο πρακτορείο ειδήσεων IRNA πως η Τεχεράνη δεν υπεισήλθε σε διαπραγματεύσεις σχετικά με το πυρηνικό της πρόγραμμα, ούτε ανέλαβε οποιαδήποτε νέα δέσμευση κατά τις συνομιλίες που διεξήχθησαν την Κυριακή στην Ελβετία.
Προσωρινή άρση κυρώσεων στο ιρανικό πετρέλαιο
Στο μεταξύ, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών ανακοίνωσε τη Δευτέρα την έκδοση άδειας διάρκειας 60 ημερών, η οποία επιτρέπει την παραγωγή, μεταφορά και πώληση ιρανικού πετρελαίου, στο πλαίσιο της προκαταρκτικής συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν που υπεγράφη την περασμένη εβδομάδα.
Η απόφαση αυτή συνιστά σημαντική ανατροπή της αμερικανικής πολιτικής και αναμένεται να αποφέρει οικονομικά οφέλη στην Τεχεράνη. Κυρίως, δίνει τη δυνατότητα στο Ιράν να εξάγει πετρέλαιο σε τιμές αγοράς, ύστερα από χρόνια κατά τα οποία αναγκαζόταν να το διαθέτει με μεγάλες εκπτώσεις, προκειμένου να προσελκύσει αγοραστές που ήταν πρόθυμοι να αναλάβουν τον κίνδυνο παραβίασης των αμερικανικών κυρώσεων.
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, ανέφερε σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η εξαίρεση από τις κυρώσεις αποτελεί αποτέλεσμα των «συνεχιζόμενων και παραγωγικών» συνομιλιών με το Ιράν που διεξάγονται στην Ελβετία.
«Το Ιράν έχει δεσμευθεί να διασφαλίσει την ελεύθερη και απρόσκοπτη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ και να επιτρέψει την είσοδο επιθεωρητών της International Atomic Energy Agency στη χώρα», δήλωσε ο Μπέσεντ.
Η νέα άδεια, η οποία λήγει στις 21 Αυγούστου, προσφέρει στο Ιράν ευρύτερη πρόσβαση στο αμερικανικό νόμισμα, καθώς επιτρέπει τη διενέργεια πετρελαϊκών συναλλαγών σε δολάρια. Παράλληλα, δίνει τη δυνατότητα σε αμερικανικές εταιρείες να αγοράζουν ιρανικό αργό πετρέλαιο, πετροχημικά προϊόντα και άλλα προϊόντα πετρελαίου.
Σύγκριση με τη συμφωνία του 2015
Ο Τραμπ συνέκρινε επίσης τη νέα συμφωνία με το Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης του 2015, τη συμφωνία για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα που είχε διαπραγματευθεί ο πρώην Πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα.
«Ο Ομπάμα τους έδωσε έναν δρόμο προς την απόκτηση πυρηνικού όπλου. Εγώ τους έδωσα ένα τείχος απέναντι σε ένα ακόμη. Δεν πρόκειται ποτέ, βάσει αυτής της συμφωνίας, ούτε καν να σκεφτούν να κατασκευάσουν πυρηνική βόμβα», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους.
Με πληροφορίες από ΚΥΠΕ, The New York Times.
