Γράφει η Έφη Ξάνθου
Στις 2 Ιουλίου 2026 το υπουργικό συμβούλιο ενέκρινε νομοσχέδιο που ενσωματώνει την Ευρωπαϊκή Οδηγία 2022/2381 στο εθνικό δίκαιο. Αν η σχετική κοινοβουλευτική επιτροπή το δει με προτεραιότητα ίσως να ενσωματωθεί στο εθνικό δίκαιο τον Σεπτέμβριο-Οκτώβριο του 2026. Θα πρέπει βέβαια να δούμε και πόσο χρονικό διάστημα θα δίνει η μεταβατική περίοδος στις εταιρίες για να συνετιστούν, που μπορεί να καθυστερεί ακόμη περισσότερο την εφαρμογή της.
Αυτό που δεν έχει γίνει ξεκάθαρο είναι γιατί έχει καθυστερήσει 2 χρόνια η εναρμόνισή μας με την σχετική οδηγία. Έπρεπε να είχαμε υιοθετήσει την συγκεκριμένη ρήτρα μέχρι και τον Δεκέμβριο του 2024. Αυτό που επιπλέον αρνούνται να αποδεχθούν στην κυπριακή μας πραγματικότητα είναι πως οι ευρωπαϊκές οδηγίες, όταν πλέον περάσει η περίοδος εναρμόνισης του, αποτελούν πλέον μέρος του Acquis Communautaire και καθίσταται δεσμευτικό για τα κράτη μέλη, ασχέτως αν έχουν εναρμονίσει την εθνική τους νομοθεσία ή όχι. Τίθεται το μέγα ερώτημα λοιπόν: όσες εταιρίες εμπίπτουν σε αυτή την οδηγία και ΔΕΝ έχουν τουλάχιστο 33% γυναίκες ως μέλη των Διοικητικών τους Συμβουλίων, δεν κινδυνεύουν τώρα να ανατραπούν αποφάσεις τους λόγω κακής σύστασης; Αυτό βέβαια μόνο η επιτροπή κεφαλαιαγοράς μπορεί να μας το απαντήσει.
Να ενημερώσουμε επιπλέον πως τον περασμένο Μάϊο η ΕΕ έχει καταθέσει αγωγή εναντίον της Κύπρου για την συγκεκριμένη παραβίαση στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Ακόμη και αν υιοθετηθεί το νομοσχέδιο τον επόμενο Σεπτέμβριο-Οκτώβριο, πάλι θα μας επιβληθεί πρόστιμο για κάθε μέρα που καθυστερήσαμε να την ενσωματώσουμε στο εθνικό δίκαιο από τον Δεκέμβριο του 2024.
Οφείλουμε να ενημερώσουμε πως, για να εμπίπτουν εταιρίες σε αυτή την ρήτρα πρέπει να είναι και εισηγμένες εταιρίες αλλά και εταιρίες με πέραν των 250 υπαλλήλων (όχι ΜΜΕ εταιρίες δλδ). Οπόταν οι ημικρατικοί οργανισμοί δεν εμπίπτουν σε αυτή την οδηγία. Όμως ο πρόεδρος της Δημοκρατίας είχε δηλώσει προεκλογικά πως θα διόριζε κατ’ ελάχιστο 30% γυναίκες ως μέλη των Δ.Σ. των ημικρατικών . Δεν το τήρησε βέβαια, όπως δεν τήρησε την υπόσχεση για 50% διορισμό γυναικών στο υπουργικό του συμβούλιο. Ήδη έχει δημοσιεύσει τον διορισμό ενός Δ.Σ. αποτελούμενο ΕΞ’ ΟΛΟΚΛΗΡΟΥ από άνδρες, όπως και ομάδα ποινικών ανακριτών.
Ο ελέφαντας στο δωμάτιο είναι η πολιτική απόφαση να μην προωθηθεί το συγκεκριμένο νομοσχέδιο για έγκριση στην Βουλή των Αντιπροσώπων πριν την τελευταία διαδικασία διορισμού μελών των Δ.Σ. των ημικρατικών οργανισμών. Αυτό θα αναδείκνυε την απόλυτη υποκρισία της διακυβέρνησης του με πολύ έντονο τρόπο. Να εξηγήσω λίγο γιατί.
Τον Απρίλιο του 2016 η Βουλή των Αντιπροσώπων είχε υπερψηφίσει πρόταση νόμου που νομοθετούσε τον κατ’ ελάχιστο διορισμό 30% γυναικών στα διοικητικά συμβούλια των ημικρατικών οργανισμών, που όμως αναπέμπθηκε από τον πρόεδρο Αναστασιάδη ως αντισυνταγματική. Η επίκληση της θετικής διάκρισης δεν έγινε αποδεκτή έτσι η πρόταση ουδέποτε ίσχυσε. Τώρα όμως που η ευρωπαϊκή οδηγία ανοίγει αυτό το παραθυράκι και πάλι, θα πρέπει να λογοδοτήσει η κυβέρνηση Χριστοδουλίδη γιατί δεν φέρνει ανάλογο νομοσχέδιο για τους ημικρατικούς οργανισμούς και κυβερνητικές εταιρίες μας.
