Η παρουσίαση της δράσης του Προέδρου για το τρέχον έτος, κάτω από τον βαρύγδουπο τίτλο state of the union, ουσιαστικά ήταν μια ακόμη επικοινωνιακή παράσταση με την οποία δημιουργείται η αίσθηση ενός έργου επισταμένου και διαυγούς αυτής της κυβέρνησης. Στην πραγματικότητα όμως, το περιεχόμενο αυτής της παρουσίασης ήταν πλήρως αποκομμένο από την κοινωνική και πολιτική πραγματικότητα, επιχειρεί να παρουσιάσει ως «σταθερότητα» τη στασιμότητα και ως «υπευθυνότητα» την πολιτική αδράνεια και την απουσία ουσιαστικού πλάνου.
Η εικόνα αυτή δεν είναι απλώς προβληματική αλλά ταυτοχρόνως είναι και επικίνδυνη. Η ανώτατη πολιτειακή Αρχή επιλέγει να μιλά για στόχους, χρονοδιαγράμματα και μελλοντικές μεταρρυθμίσεις, αποφεύγοντας συστηματικά να αγγίξει τα ανοιχτά και οδυνηρά ζητήματα του παρόντος.
Την ώρα επομένως κατά την οποία η κυπριακή κοινωνία βιώνει μια αλληλουχία σκανδάλων, με τη διαφθορά να έχει αναδειχθεί σε υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα, ο Πρόεδρος επέλεξε να μιλήσει σχεδόν ωσάν όλα αυτά να συμβαίνουν σε μια άλλη χώρα, σε μια άλλη κοινωνία. Σε σχεδόν μια ολόκληρη ώρα παρουσίασης του κυβερνητικού προγραμματισμού, η αναφορά στα σκάνδαλα ήταν ελάχιστη, γενικόλογη και πολιτικά αποστειρωμένη.
Κι όμως, δεν πρόκειται για αφηρημένες καταγγελίες. Ένα συγκεκριμένο βίντεο οδήγησε σε παραιτήσεις στενών συνεργατών του Προέδρου και στην έναρξη επίσημης έρευνας. Όταν υποθέσεις τέτοιας βαρύτητας αγγίζουν το ίδιο το Προεδρικό, το ερώτημα της πολιτικής ευθύνης δεν μπορεί να αποφεύγεται. Η αποδοχή παραιτήσεων δεν συνιστά ανάληψη ευθύνης. Κυρίως όταν η έρευνα κινδυνεύει να «πέσει στα μαλακά».
Την ίδια στιγμή, η εικόνα ατιμωρησίας, επιλεκτικής ευαισθησίας και καθυστερήσεων υπονομεύει το κράτος δικαίου και διαβρώνει περαιτέρω την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς.
Αποκαλυπτική είναι και η απουσία αυτοκριτικής στο Κυπριακό. Βρισκόμαστε ίσως στη δυσκολότερη φάση των τελευταίων δεκαετιών, με τη στασιμότητα να παγιώνεται και τη διχοτόμηση να εμφανίζεται όλο και πιο συχνά ως «ρεαλιστική εξέλιξη». Κι όμως, στον απολογισμό δεν υπάρχει καμία ανάληψη ευθύνης, καμία εξήγηση για την απουσία πρωτοβουλιών, καμία στρατηγική εξόδου από το τέλμα.
Στην οικονομία και την κοινωνία η εικόνα δεν διαφέρει. Ένα εύθραυστο, μονοδιάστατο μοντέλο ανάπτυξης, ακρίβεια, στεγαστική κρίση και ανασφάλεια για τους νέους αντιμετωπίζονται με αριθμούς και ευχολόγια. Η κοινωνία εμφανίζεται ως στατιστικό μέγεθος, όχι ως καθημερινή πρακτική των κυβερνώντων.
Παρά την επικοινωνιακή προσπάθεια, οι αδυναμίες δεν κρύβονται. Απλώς επιβεβαιώνονται. Η Κύπρος δεν έχει περιθώρια για επιπλέον χαμένο χρόνο. Ο σημερινός Πρόεδρος και οι συν αυτώ αρνούνται να αναγνωρίσουν ότι το κόστος μιας ανερμάτιστης εφ' όλης της ύλης πολιτικής θα το πληρώσει εκ νέου η κοινωνία.
