Η Κύπρος εξελίσσεται σε ένα από τα βασικά πεδία γεωπολιτικού ανταγωνισμού στην Ανατολική Μεσόγειο, σύμφωνα με ανάλυση του αμερικανικού think tank Foundation for Defense of Democracies (FDD), το οποίο υποστηρίζει ότι η Τουρκία υιοθετεί ολοένα και πιο συγκρουσιακή στάση έναντι της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Ελλάδας και ευρωπαϊκών χωρών της περιοχής.
Σε ανάλυση που δημοσιεύθηκε στις 9 Ιουνίου από τον ανώτερο ερευνητή του οργανισμού, Σινάν Τζιντί, ιδιαίτερη αναφορά γίνεται σε πληροφορίες που είδαν το φως της δημοσιότητας σχετικά με παρεμβολές που φέρεται να δέχθηκαν αεροσκάφη μεταφέροντας Ευρωπαίους υπουργούς Άμυνας στην Κύπρο για άτυπη συνάντηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Λευκωσία.
Σύμφωνα με τον διευθυντή του Γραφείου Τύπου του Προέδρου της Δημοκρατίας, Βίκτωρα Παπαδόπουλο, οι υπουργοί Άμυνας της Ελλάδας, της Γαλλίας και της Ολλανδίας ενημέρωσαν τις κυπριακές αρχές ότι κατά την άφιξή τους στην Κύπρο σημειώθηκαν παρεμβολές από το αεροδρόμιο της Τύμπου στα κατεχόμενα. Ειδικά στην περίπτωση του Έλληνα υπουργού Άμυνας Νίκου Δένδια, σύμφωνα με την ίδια ενημέρωση, τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη εντοπίστηκαν κοντά στην πορεία της πτήσης του.
Η Άγκυρα απέρριψε τις καταγγελίες, υποστηρίζοντας ότι τα τουρκικά αεροσκάφη εκτελούσαν συνήθεις επιχειρησιακές δραστηριότητες και παρέμειναν εντός περιοχών που θεωρεί ότι βρίσκονται υπό τον έλεγχό της.
Στο επίκεντρο η αμυντική συνεργασία Κύπρου – Γαλλίας
Η ανάλυση συνδέει το περιστατικό με τις συζητήσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη μεταξύ Κύπρου και Γαλλίας για συμφωνία καθεστώτος δυνάμεων (Status of Forces Agreement), η οποία θα δημιουργήσει το νομικό πλαίσιο για παρουσία και δραστηριότητα γαλλικού στρατιωτικού προσωπικού στην Κυπριακή Δημοκρατία.
Κατά το FDD, η συμφωνία αυτή ενισχύει τη δυνατότητα της Γαλλίας να υποστηρίζει επιχειρήσεις ασφαλείας και ανθρωπιστικές αποστολές στην Ανατολική Μεσόγειο. Η Τουρκία, σύμφωνα με την ίδια ανάλυση, αντιμετωπίζει μια τέτοια εξέλιξη ως μέρος μιας ευρύτερης συνεργασίας μεταξύ Κύπρου, Ελλάδας, Γαλλίας και ενδεχομένως του Ισραήλ.
Ο συντάκτης υποστηρίζει ακόμη ότι μετά την κλιμάκωση των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή η Τουρκία έχει ενισχύσει τη στρατιωτική της παρουσία στα κατεχόμενα, με ανάπτυξη μαχητικών αεροσκαφών F-16 και πρόσθετων συστημάτων αεράμυνας.
«Αναθεωρητική στρατηγική» της Άγκυρας
Ο Σινάν Τζιντί εντάσσει το περιστατικό σε ένα ευρύτερο πλαίσιο το οποίο χαρακτηρίζει ως «αναθεωρητική στρατηγική» της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Όπως αναφέρει, πρόσφατες πρωτοβουλίες στην Τουρκία για νομοθετική κατοχύρωση διεκδικήσεων σε ελληνικά νησιά και βραχονησίδες του Αιγαίου, σε συνδυασμό με τις τουρκικές θέσεις για τις θαλάσσιες ζώνες και τις συνεχείς αμφισβητήσεις της κυπριακής κυριαρχίας, συνθέτουν μια πολιτική που επιχειρεί να αναδιαμορφώσει το υφιστάμενο περιφερειακό καθεστώς.
Ο ίδιος εκτιμά ότι οι εξελίξεις στην Κύπρο δεν αφορούν πλέον αποκλειστικά τις σχέσεις Άγκυρας, Αθήνας και Λευκωσίας, αλλά επηρεάζουν ευρύτερα τα συμφέροντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ στην περιοχή.
Ενόψει της Συνόδου του ΝΑΤΟ
Η ανάλυση δημοσιεύεται λίγες εβδομάδες πριν από τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, την οποία αναμένεται να φιλοξενήσει η Τουρκία τον Ιούλιο, με τη συμμετοχή ηγετών της Συμμαχίας, μεταξύ αυτών και του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ.
Το FDD υποστηρίζει ότι η Συμμαχία θα πρέπει να στείλει σαφές μήνυμα σε σχέση με τον σεβασμό των κυριαρχικών δικαιωμάτων και των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων στην περιοχή.
