Αρνητικά δημοσιεύματα «έκαψαν» την Γκιλφόιλ: Ακριβές σαμπάνιες και πολυτελή δείπνα που δεν πλήρωσε – Οι σχέσεις με Έλληνες εφοπλιστές και τα 100.000 δολάρια

Τις παρασκηνιακές κινήσεις που προηγήθηκαν της απομάκρυνσης της Κίμπερλι Γκιλφόιλ από τη θέση της πρέσβεως των ΗΠΑ στην Ελλάδα αποκαλύπτει η Wall Street Journal (WSJ), περιγράφοντας ένα κλίμα αυξανόμενης πίεσης στην αμερικανική πρεσβεία της Αθήνας, καθώς διαδοχικά δημοσιεύματα για τη δραστηριότητά της προκαλούσαν δυσαρέσκεια στον Λευκό Οίκο.

Σύμφωνα με το αμερικανικό δημοσίευμα, η Γκιλφόιλ επιχείρησε μέχρι την τελευταία στιγμή να εξασφαλίσει τη στήριξη προσώπων με επιρροή στην κυβέρνηση Τραμπ, πραγματοποιώντας αλλεπάλληλες τηλεφωνικές επικοινωνίες με κυβερνητικούς αξιωματούχους και στενούς συνεργάτες του Αμερικανού προέδρου.

Η ανησυχία της για το μέλλον της στην Αθήνα είχε αρχίσει ήδη από τα τέλη Σεπτεμβρίου, όταν η WSJ δημοσίευσε στοιχεία για τις σχέσεις της με ελληνική κατασκευαστική εταιρεία και τον βασικό εκπρόσωπο συμφερόντων της. Όπως αναφέρει η εφημερίδα, η τότε πρέσβης φέρεται να αξιοποιούσε τις επαφές της προκειμένου να προωθήσει συγκεκριμένα επιχειρηματικά συμφέροντα.

Οι αποκαλύψεις συνεχίστηκαν με τη δημοσιοποίηση γραπτών μηνυμάτων, τα οποία, κατά τη WSJ, έδειχναν ότι η Γκιλφόιλ είχε ζητήσει 100.000 δολάρια από δωρητή του Ντόναλντ Τραμπ, πριν από την ακρόαση στη Γερουσία για την επικύρωση του διορισμού της.

Σύμφωνα με πηγές της εφημερίδας, όταν η υπόθεση έφτασε στον Λευκό Οίκο, η Γκιλφόιλ υποστήριξε σε αξιωματούχους ότι τα επίμαχα μηνύματα ήταν προϊόν τεχνητής νοημοσύνης. Ο ισχυρισμός της, ωστόσο, φέρεται να μην έπεισε τους συνομιλητές της.

Οι καταγγελίες και η αναζήτηση των διαρροών

Η πίεση αυξήθηκε περαιτέρω μετά από νέο δημοσίευμα της WSJ, σύμφωνα με το οποίο η Γκιλφόιλ είχε δεχθεί μετακινήσεις με ιδιωτικά αεροσκάφη και πολυτελή φιλοξενία από τον Έλληνα εφοπλιστή Νικόλα Τσάκο.

Οι συγκεκριμένες αναφορές προστέθηκαν στις ήδη υπάρχουσες καταγγελίες για τις σχέσεις της με επιχειρηματικούς παράγοντες και για ενδεχόμενη αξιοποίηση της διπλωματικής της ιδιότητας προς προσωπικό όφελος.

Την ίδια περίοδο, σύμφωνα με πρόσωπα που επικαλείται η WSJ, η Γκιλφόιλ προσπαθούσε να εντοπίσει από πού προέρχονταν οι πληροφορίες που δημοσιοποιούνταν. Οι υποψίες της φέρεται να στράφηκαν ακόμη και προς υπαλλήλους της αμερικανικής πρεσβείας και μέλη της προσωπικής της ασφάλειας.

Το κλίμα ήταν ιδιαίτερα φορτισμένο και στην επίσημη κατοικία της, το Jefferson House. Επισκέπτες περιέγραψαν στην εφημερίδα ότι παρακολουθούσε διαρκώς τις εξελίξεις από την τηλεόραση, ενώ συνέχιζε τις επαφές της με πρόσωπα που θα μπορούσαν να παρέμβουν υπέρ της.

Μεταξύ αυτών ήταν και ο Μάθιου Μπόιλ, επικεφαλής του γραφείου της συντηρητικής ιστοσελίδας Breitbart News στην Ουάσιγκτον, από τον οποίο φέρεται να ζήτησε βοήθεια για την άσκηση πιέσεων προς κυβερνητικούς αξιωματούχους.

Παράλληλα, επιχειρούσε να διατηρήσει δημόσια την εικόνα ότι ασκούσε κανονικά τα καθήκοντά της. Ακόμη και τη Δευτέρα, μία ημέρα πριν ανακοινωθεί η αποχώρησή της, δημοσίευσε φωτογραφία με τον Ισπανό πρέσβη στην Ελλάδα με αφορμή την εθνική εορτή της Ισπανίας, ενώ ανάρτησε και ευχές για τα γενέθλια της Λάρα Τραμπ.

Η απόφαση Τραμπ και η ανακοίνωση της παραίτησης

Κατά τη WSJ, μέχρι και το πρωί της Τρίτης η Γκιλφόιλ εμφανιζόταν πεπεισμένη ότι θα μπορούσε να ξεπεράσει την κρίση και να παραμείνει στη θέση της.

Στην Ουάσιγκτον, ωστόσο, η στάση του Ντόναλντ Τραμπ είχε αλλάξει.

Η εφημερίδα αναφέρει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος είχε ενοχληθεί ιδιαίτερα από τις καταγγελίες, κυρίως από το ενδεχόμενο η πρέσβης του να είχε επιχειρήσει να αποκομίσει οικονομικά οφέλη επικαλούμενη τις σχέσεις της με τον ίδιο και την κυβέρνησή του.

Η τελική απόφαση γνωστοποιήθηκε την Τρίτη, κατά την πρώτη ενημέρωση των δημοσιογράφων από τη νέα εκπρόσωπο Τύπου του Λευκού Οίκου, Κέιτι Ζακάρια.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο Τραμπ έδωσε προσωπικά την εντολή να ανακοινωθεί ότι ζητήθηκε η παραίτηση της Γκιλφόιλ, χωρίς προηγουμένως να έχει επικοινωνήσει απευθείας μαζί της.

«Ζητήσαμε από την πρέσβειρα Γκιλφόιλ να παραιτηθεί. Υπήρξε ένα εξαιρετικά πολύτιμο μέλος της ομάδας μας και της ευχόμαστε ό,τι καλύτερο», δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου.

Πίσω από τη λιτή αυτή ανακοίνωση, σύμφωνα με τη WSJ, υπήρχε έντονος προβληματισμός για τον αντίκτυπο των αποκαλύψεων στην εικόνα της κυβέρνησης, ιδιαίτερα ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ.

Η επίσκεψη Ρούμπιο και τα 100.000 δολάρια

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το παρασκήνιο της πρόσφατης επίσκεψης του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα.

Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, ο Ρούμπιο και οι συνεργάτες του βρίσκονταν ήδη καθ' οδόν προς την Ελλάδα όταν ενημερώθηκαν ότι η εφημερίδα ετοιμαζόταν να δημοσιεύσει στοιχεία για το αίτημα της Γκιλφόιλ προς τον Έρικ Ντίτερς, δωρητή του Τραμπ και πρώην υποψήφιο για το Κογκρέσο, να καταβάλει 100.000 δολάρια για την εξόφληση λογαριασμού της στην American Express.

Οι πληροφορίες προκάλεσαν αναστάτωση στην αμερικανική αποστολή, καθώς υπήρχε ανησυχία ότι το θέμα θα επισκίαζε την επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών και την προγραμματισμένη ομιλία του στην Ακρόπολη.

Παρά το κλίμα, η Γκιλφόιλ υποδέχθηκε τον Ρούμπιο κατά την άφιξή του στην Αθήνα, με τις μεταξύ τους θερμές χειρονομίες να προβάλλονται και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Η δημόσια εικόνα, ωστόσο, δεν αντανακλούσε απαραίτητα τις συζητήσεις που πραγματοποιούνταν στο παρασκήνιο.

Σύμφωνα με πηγές της WSJ, συνεργάτες του Τραμπ είχαν ήδη εξετάσει την απομάκρυνση της πρέσβεως, όμως ο Ρούμπιο δεν επιθυμούσε μια τέτοια εξέλιξη κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στην Ελλάδα.

Μία από τις επιλογές που συζητήθηκαν ήταν να κληθεί η Γκιλφόιλ στην Ουάσιγκτον, προκειμένου να συναντηθεί με τον υπουργό Εξωτερικών και άλλα κυβερνητικά στελέχη, με τελικό στόχο την αποχώρησή της από τη θέση.

Ερωτήματα για τις ενεργειακές συμφωνίες στα Βαλκάνια

Η απομάκρυνση της Γκιλφόιλ δεν περιορίζεται, σύμφωνα με την αμερικανική εφημερίδα, στις πολιτικές συνέπειες για την κυβέρνηση Τραμπ, αλλά δημιουργεί αβεβαιότητα και γύρω από την πορεία ενεργειακών σχεδιασμών των ΗΠΑ στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Κατά τη θητεία της, η Γκιλφόιλ είχε αναλάβει ενεργό ρόλο στην προώθηση αμερικανικού φυσικού αερίου προς τις αγορές των Βαλκανίων, στο πλαίσιο της στρατηγικής της Ουάσιγκτον για περιορισμό της ενεργειακής εξάρτησης της Ευρώπης από τη Ρωσία.

Οι σχετικές πρωτοβουλίες περιλάμβαναν επαφές με κυβερνήσεις και ενεργειακές εταιρείες, με βασικό σημείο αναφοράς την ελληνική εταιρεία Aktor και τη συνεργασία της με ελληνική ενεργειακή επιχείρηση.

Η WSJ αναφέρει ότι οι πρωτοβουλίες αυτές είχαν οδηγήσει σε υπογραφή μνημονίων συνεργασίας ή άλλων συμφωνιών με χώρες από την Αλβανία μέχρι τη Ρουμανία και την Ουκρανία, χωρίς όμως όλες να έχουν προχωρήσει στο στάδιο της υλοποίησης.

Ειδικότερα, το υπουργείο Ενέργειας της Αλβανίας εμφανίζεται να αναμένει μελέτη σκοπιμότητας, προκειμένου να διαπιστωθεί κατά πόσον η σχετική συμφωνία είναι οικονομικά βιώσιμη.

Παράλληλα, η ουκρανική Naftogaz ανέφερε στη WSJ ότι έχει διακόψει τις διαπραγματεύσεις της, ενώ η ρουμανική Transgaz γνωστοποίησε ότι το σχετικό μνημόνιο κατανόησης έχει λήξει.

Από την πλευρά της, η Aktor, μέσω των νομικών της εκπροσώπων, υποστηρίζει ότι η εικοσαετής συμφωνία για την προμήθεια φυσικού αερίου στην Αλβανία παραμένει δεσμευτική. Η εταιρεία αναφέρει επίσης ότι συνεχίζονται οι επαφές με την Ουκρανία για συμβάσεις άμεσης παράδοσης φυσικού αερίου, ενώ αναμένει επανέναρξη των συνομιλιών με τη Ρουμανία.

Οι εξελίξεις αυτές προσθέτουν μια ακόμη διάσταση στην αποχώρηση της Αμερικανίδας διπλωμάτη, καθώς παραμένει ανοιχτό το ερώτημα κατά πόσον η αλλαγή προσώπου στην πρεσβεία θα επηρεάσει τον συντονισμό των ενεργειακών πρωτοβουλιών στην περιοχή.

Αντιδράσεις και στην Ελλάδα

Οι αποκαλύψεις για τη Γκιλφόιλ προκάλεσαν αντιδράσεις και στην ελληνική πολιτική σκηνή.

Το ΠΑΣΟΚ ζήτησε διευκρινίσεις για τις καταγγελίες περί προώθησης ιδιωτικών επιχειρηματικών συμφερόντων, θέτοντας παράλληλα ζητήματα διαφάνειας σχετικά με τις ενεργειακές και αμυντικές συμφωνίες.

Σύμφωνα με τη WSJ, στελέχη της αντιπολίτευσης έθεσαν επίσης ερωτήματα για το κατά πόσον υπήρξε η κατάλληλη αντίδραση από την ελληνική πλευρά στις αναφερόμενες δραστηριότητες της Αμερικανίδας πρέσβεως.

Στο μεταξύ, η εφημερίδα αποκαλύπτει ότι η Γκιλφόιλ είχε επιχειρήσει να περιορίσει τις συνέπειες και άλλων αρνητικών δημοσιευμάτων. Στις αρχές Οκτωβρίου φέρεται να ρώτησε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ εάν μπορούσε να παρέμβει για την απόσυρση άρθρου της βρετανικής Daily Mail, το οποίο υποστήριζε ότι είχε αφήσει ανεξόφλητο λογαριασμό ύψους 1.586 ευρώ για σαμπάνιες και δείπνο.

Κατά το δημοσίευμα, όταν αξιωματούχοι της ζήτησαν αποδεικτικό εξόφλησης, δεν προσκόμισε σχετικό έγγραφο.

Από το Fox News στην Αθήνα και η τελική ρήξη

Η αποχώρηση της Γκιλφόιλ κλείνει μια ιδιαίτερη διαδρομή από τον χώρο των αμερικανικών μέσων ενημέρωσης στη διπλωματία.

Πρώην εισαγγελέας στο Σαν Φρανσίσκο, πρώην σύζυγος του κυβερνήτη της Καλιφόρνιας Γκάβιν Νιούσομ και γνωστή τηλεοπτική προσωπικότητα του Fox News, η Γκιλφόιλ συνδέθηκε στενά με τον πολιτικό κύκλο του Ντόναλντ Τραμπ, ενώ διατηρούσε για χρόνια σχέση με τον γιο του, Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ.

Μετά τον χωρισμό τους, ο Αμερικανός πρόεδρος την επέλεξε για τη θέση της πρέσβεως στην Ελλάδα.

Τον περασμένο Μάρτιο, κατά τη διάρκεια εκδήλωσης στον Λευκό Οίκο για την ελληνική εθνική επέτειο, ο Τραμπ είχε αναφερθεί με θερμά λόγια στη Γκιλφόιλ, χαρακτηρίζοντάς την παλιά του φίλη.

Η στάση του άλλαξε μετά τη δημοσιοποίηση των καταγγελιών. Ερωτηθείς πρόσφατα για τη σχέση του μαζί της, επιχείρησε να κρατήσει αποστάσεις, επισημαίνοντας ότι δεν αποτελούσε μέλος της οικογένειάς του και ότι είχε διατηρήσει σχέση με τον γιο του στο παρελθόν.

Η ίδια, με ανάρτησή της την Τρίτη, ανακοίνωσε την αποχώρησή της, εκφράζοντας την ευγνωμοσύνη της προς τον Τραμπ και χαρακτηρίζοντας τη θητεία της στην Ελλάδα ως τη μεγαλύτερη τιμή της ζωής της.

Παράλληλα, απέρριψε τις κατηγορίες που έχουν διατυπωθεί εναντίον της, δηλώνοντας αποφασισμένη να υπερασπιστεί το όνομα και την υπόληψή της.

Λίγο αργότερα, η ανάρτησή της τροποποιήθηκε ώστε να περιλαμβάνει και ιδιαίτερη αναφορά στον ελληνικό λαό, τον οποίο ευχαρίστησε για τη φιλοξενία και τη συνεργασία κατά την παραμονή της στην Αθήνα.