Εγκυμονούν σοβαροί κίνδυνοι για όλα σχεδόν τα επαγγέλματα από τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης.
Το ανησυχητικό αυτό μήνυμα έστειλαν ομιλητές στο 4ο Συνέδριο «Επαγγελματικές Υπηρεσίες και Οικονομία» που οργάνωσε η εταιρεία FMW Financial Media Way στη Λευκωσία.
Συγκεκριμένα, ο οικονομολόγος κ. Μάριος Κληρίδης, τόνισε με έμφαση ότι η τεχνητή νοημοσύνη δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους για πολλά επαγγέλματα, αφού οι χρήστες της θα στηρίζονται σε στοιχεία πλατφόρμων κι΄ όχι στη δική του γνώση και εμπειρία.
Ως παραδείγματα ανάφερε την ιατρική, την εκπαίδευση, τη δημοσιογραφία, τη νομική, τα λογιστικά και άλλα επαγγέλματα. Όπως χαρακτηριστικά, είπε, ποιος μπορεί να διασφαλίσει ότι οι επαγγελματίες αυτών των κλάδων θα στηρίζονται στην επιστημονική τους γνώση και εμπειρία κι’ όχι στο τι τους λένε οι πλατφόρμες της τεχνητής νοημοσύνης;
Ενδιαφέροντα στοιχεία για το κατά πόσο οι Κύπριοι είναι γνώστες της σύγχρονης τεχνολογίας, κατάθεσε ο Λειτουργός στη Διεύθυνση Έρευνας και Προγραμματισμού της Αναδ Δρ. Μαρίνος Σταύρου που είπε ότι το 50% των Κυπρίων δεν είναι σε θέση να χρησιμοποιήσει τα ψηφιακά μέσα. Γι’ αυτό, πρόσθεσε η Αναδ δίνει τεράστια έμφαση στην επιμόρφωση και κατάρτιση του πληθωρισμού στον τομέα των ψηφιακών μέσων.
Κατά τις εργασίες του συνεδρίου υπογραμμίστηκε η ανθεκτικότητα και η καθοριστική συμβολή του κλάδου των υπηρεσιών, στο ΑΕΠ και παρουσιάστηκαν ενδιαφέροντα στοιχεία που αποτιμούν τον πραγματικό ετήσιο αντίκτυπο των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων στην κυπριακή οικονομία.
ΥΠΟΙΚ: Πυλώνας ανάπτυξης και αξιοπιστίας οι επαγγελματικές υπηρεσίες
Στρατηγικό πυλώνα που στηρίζει την ανάπτυξη, προσελκύει επενδύσεις και ενισχύει τη διεθνή θέση της Κύπρου χαρακτήρισε τις επαγγελματικές υπηρεσίες η ανώτερη λειτουργός ΦΠΑ και επικεφαλής της Μονάδας Φορολογικής Πολιτικής του Υπουργείου Οικονομικών, Νάγια Συμεωνίδου, εκπροσωπώντας τον υπουργό Οικονομικών. Στον χαιρετισμό της έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη σημαντική, όπως την χαρακτήρισε, συνεισφορά του τομέα στην ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας λέγοντας ότι «δημιουργεί υψηλής προστιθέμενης αξίας θέσεις εργασίας, στηρίζει την ανάπτυξη εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού και ενισχύει την αξιοπιστία της χώρας μας ως διεθνούς επιχειρηματικού κέντρου».
Σύμφωνα με την κ. Συμεωνίδου η σημασία του τομέα συνδέεται άμεσα με τους στρατηγικούς στόχους της πολιτικής του Υπουργείου Οικονομικών. Η Κύπρος, είπε, έχει όλα τα εφόδια να παραμείνει ένα σύγχρονο, αξιόπιστο και ανταγωνιστικό επιχειρηματικό κέντρο και οι επαγγελματικές υπηρεσίες αποτελούν σημαντικό πυλώνα για ενδυνάμωση του αναπτυξιακού μοντέλου της χώρας.
ΣΕΛΚ: Στρατηγικός συνεργάτης των επιχειρήσεων ο σύγχρονος λογιστής
Ο Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών του ΣΕΛΚ, Σάββας Σάββα, ανέφερε ότι «η τεχνητή νοημοσύνη, η ψηφιακή οικονομία, οι γεωπολιτικές εξελίξεις, οι αυξημένες απαιτήσεις συμμόρφωσης και η μετάβαση προς ένα πιο βιώσιμο οικονομικό μοντέλο διαμορφώνουν μια νέα πραγματικότητα για επιχειρήσεις, οργανισμούς και επαγγελματίες».
Σε αυτή την εποχή, πρόσθεσε ο κ. Σάββα, οι επαγγελματικές υπηρεσίες αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία. «Ιδιαίτερα ο τομέας των λογιστών και ελεγκτών καλείται να διαδραματίσει έναν ρόλο πολύ πιο ουσιαστικό και πολυδιάστατο απ’ ότι στο παρελθόν». Ανέφερε περαιτέρω ότι «ο σύγχρονος λογιστής δεν περιορίζεται πλέον στη διαχείριση αριθμών ή στη συμμόρφωση με κανονισμούς, αλλά είναι στρατηγικός συνεργάτης μιας επιχείρησης».
Οι προκλήσεις, ανέφερε ο κ. Σάββα είναι πολλές, αλλά οι δυνατότητες της Κύπρου είναι ακόμη περισσότερες. Αυτό που χρειάζεται, πρόσθεσε, είναι συνέπεια, συνεργασία και ξεκάθαρη στρατηγική. Το ερώτημα όπως είπε «δεν είναι εάν η Κύπρος μπορεί να ανταποκριθεί στις νέες συνθήκες. Το πραγματικό ερώτημα είναι αν θα τολμήσει να πρωταγωνιστήσει σε αυτές τις εξελίξεις».
Μ. Βορκάς: Μοχλός ανάπτυξης η δικαιοσύνη – Χρειάζονται τολμηρές τομές
Η δικαιοσύνη πρέπει να συνυπολογίζεται ως μοχλός της ανάπτυξης ανέφερε ο Πρόεδρος του Παγκυπρίου Δικηγορικού Συλλόγου, Μιχάλης Βορκάς, λέγοντας ότι «γι’ αυτό θα πρέπει να μας προβληματίζουν ανεπίλυτα και χρονίζοντα ζητήματα στον χώρο της δικαιοσύνης».
Σύμφωνα με τον κ. Βορκά «δεν είναι αρκετό η δικαιοσύνη να λειτουργεί σε καθεστώς ανεξαρτησίας και αμεροληψίας». Μια ανεξάρτητη, αλλά αργοπορούσα δικαιοσύνη, πρόσθεσε «δεν επιτελεί την αποστολή της, ούτε δημιουργεί συνθήκες βιώσιμης ανάπτυξης».
Όσον αφορά στην αποτελεσματικότητα της δικαιοσύνης ο κ. Βορκάς έκανε λόγο για ανάγκη λήψης τολμηρών αποφάσεων. «Η προώθηση ολιστικών και ρεαλιστικών τομών στον τομέα της δικαιοσύνης καθορίζεις και τις προοπτικές προόδου. Διαφορετικά θα μας προσπερνούν οι εξελίξεις και εμείς θα ακολουθούμε ασθμαίνοντας», είπε. Σύμφωνα με τον κ. Βορκά «μετά την υλοποίηση της μεταρρύθμισης στην ανώτατη δικαστική βαθμίδα το 2023, προβάλλει ως επείγουσα η μεταρρύθμιση στα πρωτοβάθμια δικαστήρια».
Τεχνολογικές Υπηρεσίες Τράπεζας Κύπρου
Στην ομιλία του ο Περιφερειακός Διευθυντής Λεμεσού-Πάφου του International Business Unit της Τράπεζας Κύπρου κ. Γιώργος Χέπης έκανε μια ιστορική διαδρομή των τεχνολογικών υποδομών της Τράπεζας και παρουσίασε τα προϊόντα και τις υπηρεσίες που προσφέρει το Συγκρότημα με τη χρήση της τεχνολογίας. Όπως εξήγησε ο κ. Χέπης, σήμερα το μεγαλύτερο ποσοστό των υπηρεσιών της Τράπεζας Κύπρου προσφέρονται ηλεκτρονικά και έδωσε στοιχεία για τις χιλιάδες πελατών της που τις χρησιμοποιούν. Ο κ. Χέπης είπε ότι η Τράπεζα Κύπρου θα συνεχίσει να επενδύει στην τεχνολογία, ώστε να προσφέρει πιο άρτιες και γρήγορες υπηρεσίες στο κοινό.
Επαγγελματικές Υπηρεσίες και Οικονομία
Κατά την πρώτη ενότητα του συνεδρίου, αναλύθηκε διεξοδικά η διασύνδεση των επαγγελματικών υπηρεσιών με την ευρύτερη οικονομική ανάπτυξη της Κύπρου. Οι ομιλητές επικεντρώθηκαν στις προκλήσεις της αγοράς εργασίας και στην ανταγωνιστικότητα.
Ο Αναπληρωτής Γενικός Γραμματέας του ΚΕΒΕ, Ανδρέας Ανδρέου, ανέφερε ότι οι επαγγελματικές υπηρεσίες λειτουργούν παραγωγικά και πολλαπλασιαστικά για την κυπριακή οικονομία. Παρά την πρόοδο που έχει επιτευχθεί τα τελευταία χρόνια, ο κρατικός μηχανισμός εξακολουθεί, σύμφωνα με τον κ. Ανδρέου «να χαρακτηρίζεται από γραφειοκρατεία, πολυπλοκότητα και έλλειψη ταχύτητας, ενώ οι καθυστερήσεις στην απονομή δικαιοσύνης και οι χρονοβόρες διαδικασίες αδειοδότησης, παρά τις κατά καιρούς εξαγγελίες, δεν έχουν βελτιωθεί στον βαθμό που απαιτεί η σύγχρονη οικονομική πραγματικότητα».
Ο κ. Ανδρέου ανέφερε περαιτέρω ότι για να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις «απαιτείται μια πιο στοχευμένη και αποφασιστική μεταρρυθμιστική προσέγγιση». Το ΚΕΒΕ, όπως είπε, έχει ενισχύσει σημαντικά τη δράση του στα πεδία της εξωστρέφειας και της οικονομικής διπλωματίας.
Ο Διευθυντής Τμήματος Ανάπτυξης της ΟΕΒ, Παρασκευάς Αναστασίου, είπε ότι οι υπηρεσίες προσφέρουν περίπου το 80% του ΑΕΠ, χαρακτηρίζοντάς τις ως τη ραχοκοκαλιά της οικονομίας. Το 2025, είπε, ο τομέας των υπηρεσιών κατέγραψε μια ιδιαίτερα θετική επίδοση, με αύξηση γύρω στο 4,6% «παράλληλα η συνολική συμβολή του τομέα ενίσχυσε την οικονομική δραστηριότητα, την απασχόληση και την ανταγωνιστικότητα της χώρας μας». Αναγνωρίζοντας τη στρατηγική του σημασία για την οικονομία, πρόσθεσε, η ΟΕΒ προσπαθεί να προβάλει και να αναπτύξει τον τομέα περαιτέρω μέσω μιας πολυδιάστατης δράσης.
Στα €2,2 δισ. η Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία του τομέα το 2025
Από την πλευρά του ο Χριστόφορος Αναγιωτός, Μέλος του Συμβουλίου Οικονομίας και Ανταγωνιστικότητας Κύπρου ανέφερε ότι η Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία (ΑΠΑ) των επαγγελματικών, επιστημονικών και τεχνικών δραστηριοτήτων (professional, scientific and technical services) ανήλθε σε €2,2 δισ. το 2025 έχοντας καταγράψει ρυθμό μέσης ετήσιας αύξησης (CAGR) 5,1% για την τελευταία δεκαετία.
Σημείωσε όμως ότι η συνεισφορά του κλάδου στη συνολική ΑΠΑ μειώθηκε από 8,4% (2016) σε 6,7% (2025) καθώς η οικονομία, την περίοδο αυτή, αναπτύχθηκε με μέσο ρυθμό 7,7%. Σύμφωνα με τον κ. Αναγιωτό «με βάση αναλύσεις που υπάρχουν μέχρι το 2023, η ΑΠΑ των νομικών και λογιστικών δραστηριοτήτων ανήλθε σε €1,5 δισ., αντιπροσωπεύοντας το 71% της συνολικής ΑΠΑ των επαγγελματικών, επιστημονικών και τεχνικών δραστηριοτήτων, η οποία ανήλθε σε €2,1 δισ.
Οι νομικές και λογιστικές δραστηριότητες κατέγραψαν μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης (CAGR) 3,3% κατά την περίοδο 2016–2023. Το 2023, οι νομικές και λογιστικές δραστηριότητες αντιστοιχούσαν στο 5,1% της συνολικής ΑΠΑ έναντι 7,0% το 2016».
Μ. Κληρίδης: Οι χρόνιες αδυναμίες και οι νέες προκλήσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης
Ο οικονομολόγος, Μάριος Κληρίδης, αναφέρθηκε στις παλιές και νέες προκλήσεις του τομέα των υπηρεσιών. Όπως είπε οι παλιές, χρόνιες, αδυναμίες «είναι η κακή φήμη της Κύπρου από τα διαβατήρια, η δυσκίνητη δημόσια διοίκηση, οι καθυστερήσεις στη δικαιοσύνη, η ρουσφετολογία και η μη ύπαρξη ανεξάρτητης Αρχής για τις ασφάλειες».
Στις υπάρχουσες προκλήσεις κατέταξε το ξένο εργατικό δυναμικό, την κλιματική αλλαγή και τον υπερπληθυσμό. Στις νέες προκλήσεις ενέταξε την τεχνητή νοημοσύνη και τα προβλήματα που δημιουργεί. «Εάν χρησιμοποιήσεις τεχνητή νοημοσύνη για οτιδήποτε ποιος θα φταίει εάν κάτι πάει στραβά», διερωτήθηκε ο κ. Κληρίδης.
ΑνΑΔ: Το 50% των εργαζομένων θα χρειαστεί επανακατάρτιση λόγω τεχνολογίας
Ο Δρ. Μαρίνος Σταύρου, Λειτουργός στη Διεύθυνση Έρευνας και Προγραμματισμού της ΑνΑΔ αναφέρθηκε στη συμβολή της στην ανάπτυξη των επαγγελματικών υπηρεσιών και της οικονομίας. Όπως είπε «το πιο μεγάλο κεφάλαιο που έχει η Κύπρος είναι το ανθρώπινο δυναμικό». Ανάμεσα στις προκλήσεις που υπάρχουν είναι, όπως είπε, η έλλειψη καταρτισμένου εργατικού δυναμικού σε διάφορους τομείς της οικονομίας.
Σύμφωνα με τον κ. Σταύρου «το πρόβλημα που έχουμε ως Κύπρος είναι η συμμετοχή σε εκπαίδευση και κατάρτιση του πληθυσμού, που βρίσκεται στο 12%».
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε το 50% των εργαζομένων θα χρειαστεί επανακατάρτιση λόγω της υιοθέτησης νέων τεχνολογιών στον εργασιακό χώρο. Αναλύοντας τους βασικούς δείκτες της αγοράς εργασίας σημείωσε ότι κινούνται σε πολύ καλά επίπεδα.
Επαγγελματικές Υπηρεσίες και Επενδύσεις
Η δεύτερη ενότητα του συνεδρίου στράφηκε γύρω από το καίριο ζήτημα της προσέλκυσης ξένων επενδύσεων, του θεσμικού πλαισίου της κεφαλαιαγοράς και των νέων επενδυτικών προϊόντων.
Ο Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, Πανίκκος Βάκκου, ανέφερε ότι μέσω της συνεχούς ανάπτυξης του τομέα των επαγγελματικών υπηρεσιών, ενισχύεται η επιχειρηματική δραστηριότητα, προσελκύονται επενδύσεις, δημιουργούνται νέες προοπτικές ανάπτυξης και δημιουργούνται ποιοτικές θέσεις εργασίας. Όσον αφορά στην ανάπτυξη του τομέα ο κ. Βάκκου αναφέρθηκε στα στοιχεία του Απριλίου 2026 με βάση τα οποία ο αριθμός των εποπτευόμενων οντοτήτων διαμορφώθηκε στις 808, ενώ βρίσκονται υπό διαδικασία εξέτασης 72 νέες αιτήσεις.
Πάνω από €1 δισ. ετησίως στο ΑΕΠ η συνεισφορά των ξένων επενδύσεων
Ο Μενέλαος Ξενοφώντος, Επικεφαλής Στρατηγικής και Πληροφόρησης, του Invest Cyprus σημείωσε ότι αν κάποιος κοιτάξει από απόσταση την κυπριακή οικονομία θα δει μια οικονομία, που καταγράφει σημαντικές επιδόσεις σε ένα ιδιαίτερα δύσκολο διεθνές περιβάλλον.
Ο κ. Ξενοφώντος έκανε λόγο για μια βαθύτερη αλλαγή που συντελείται στην κυπριακή οικονομία και σχετίζεται με τις άμεσες ξένες επενδύσεις (ΑΞΕ). Όπως είπε ο Invest Cyprus σε συνεργασία με το Κέντρο Οικονομικών Ερευνών του Πανεπιστημίου Κύπρου και την Κεντρική Τράπεζα πραγματοποίησε την πρώτη ολοκληρωμένη μακροοικονομική αξιολόγηση του πραγματικού αντικτύπου των ΑΞΕ στην πραγματική οικονομία στη βάση της παραδοχής ότι δεν είναι όλες οι ΑΞΕ ίδιες.
Η μελέτη, σύμφωνα με τον κ. Ξενοφώντος προσπάθησε να απομονώσει το τμήμα εκείνο των επενδύσεων που παράγει πραγματικό οικονομικό αποτέλεσμα. Για πρώτη φορά εκτιμήθηκε ότι οι ΑΞΕ συνεισφέρουν ετησίως πάνω από €1 δισ. στο κυπριακό ΑΕΠ και υποστηρίζουν περισσότερες από 20.000 θέσεις εργασίας σε ολόκληρη την οικονομία.
Όπως εξήγησε ο κ, Ξενοφώντος «αυτό αντιστοιχεί σε περισσότερο από 3% του ΑΕΠ και περίπου στο 4% της συνολικής απασχόλησης. Κι αυτά είναι μόνο τα άμεσα, έμμεσα και επαγόμενα αποτελέσματα που μπορούν να ποσοτικοποιηθούν διότι η πραγματική επίδραση των ΑΞΕ είναι πολύ μεγαλύτερη. Η μεγαλύτερη συμβολή τους δεν είναι ότι προσθέτουν κεφάλαιο, αλλά ότι αυξάνουν την παραγωγικότητα μεταφέρουν τεχνογνωσία, νέες τεχνολογίες, όπως επίσης και πρόσβαση σε διεθνείς αγορές και κυρίως δημιουργούν ένα νέο οικοσύστημα οικονομικής δραστηριότητας».
Το συνέδριο ήταν υπό την αιγίδα του Invest Cyprus, του ΣΕΛΚ και του Παγκύπριου Δικηγορικού Συλλόγου, ενώ Κεντρικός Χορηγός ήταν η Τράπεζα Κύπρου. Χορηγοί επικοινωνίας ήταν το μηνιαίο οικονομικό περιοδικό nomisma και η ομόνυμη ιστοσελίδα.
