Η Τουρκία επιχειρεί να απαντήσει στις πρωτοβουλίες Ελλάδας και Κύπρου στο θαλάσσιο πεδίο, αναζητώντας εσωτερική νομιμοποίηση για τις πάγιες θέσεις της, εκτίμησε ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Κώστας Υφαντής, μιλώντας στο ραδιόφωνο του «Π», και στην εκπομπή «Δεύτερη Ματιά» με τον Γιάννη Σεϊτανίδη. Όπως σημείωσε, δεν είναι ακόμη έτοιμος να υιοθετήσει την εκτίμηση ότι οι ελληνοτουρκικές σχέσεις οδηγούνται αναπόφευκτα σε νέα κρίση, αν και παραδέχθηκε πως το επόμενο διάστημα θα δείξει αν η Άγκυρα θα επιχειρήσει να μεταφέρει την ένταση στο πεδίο.
Διαβάστε επίσης: Η Άγκυρα νομοθετεί τη «Γαλάζια Πατρίδα» και ανεβάζει το θερμόμετρο στο Αιγαίο - Πότε ψηφίζεται το νομοσχέδιο
Αφορμή αποτέλεσε η ανακοίνωση του τουρκικού Υπουργείου Άμυνας για την πρόθεση εφαρμογής νομοθετικής πρωτοβουλίας που, όπως είπε ο κ. Υφαντής, δεν έχει ακόμη αποσαφηνιστεί πλήρως ως προς το περιεχόμενό της. Ο ίδιος εκτίμησε ότι η κίνηση της Άγκυρας έρχεται μετά από μια περίοδο «αμηχανίας και εκνευρισμού», λόγω πρωτοβουλιών της Αθήνας και της Λευκωσίας, όπως ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός και τα θαλάσσια πάρκα.
Σύμφωνα με τον καθηγητή, η Τουρκία «δεν θέλει, τουλάχιστον σε αυτή τη φάση, να βγάλει πλοία και να αρχίσει να αμφισβητεί ευθέως» κινήσεις που εδράζονται στο διεθνές και ευρωπαϊκό δίκαιο. Αντ’ αυτού, όπως είπε, επιχειρεί μέσω εσωτερικής νομοθεσίας να ντύσει τις θέσεις της με ένα σχήμα νομιμοποίησης, το οποίο όμως «σε καμία περίπτωση δεν παράγει διεθνή αποτελέσματα».
Ο κ. Υφαντής υπογράμμισε ότι το κρίσιμο ερώτημα είναι τι θα ακολουθήσει μετά τη νομοθέτηση. Ένα ενδεχόμενο, ανέφερε, είναι η Άγκυρα να επιχειρήσει δεσμεύσεις περιοχών ή κινήσεις περιβαλλοντικών ερευνών, πρακτικές που ήδη χρησιμοποιεί μέσω NAVTEX. Το δυσμενές σενάριο, σημείωσε, θα ήταν η προσπάθεια επιβολής των τουρκικών θέσεων επί του πεδίου στο Αιγαίο.
Παράλληλα, υπενθύμισε ότι η «Γαλάζια Πατρίδα» δεν είναι καινούργια αντίληψη, αλλά συνέχεια μιας τουρκικής προσέγγισης που από τη δεκαετία του 1970 θεωρεί ότι μεγάλο μέρος του Αιγαίου εμπίπτει στη δική της δικαιοδοσία ή επιρροή.
Σε σχέση με το Κυπριακό, ο κ. Υφαντής ανέφερε ότι ενδεχόμενη κρίση Ελλάδας και Τουρκίας θα δυσκόλευε σαφώς οποιαδήποτε προσπάθεια επανεκκίνησης ουσιαστικής διαδικασίας. Διαχώρισε, ωστόσο, την «ελεγχόμενη ένταση» από τις συνθήκες κρίσης και σύγκρουσης, τονίζοντας ότι ένταση υπήρχε επί δεκαετίες, χωρίς αυτό να σημαίνει αυτομάτως θερμό επεισόδιο.
Όσο για την πολιτική των «ήρεμων νερών», παραδέχθηκε ότι δεν οδήγησε σε επίλυση των διαφορών, σημειώνοντας όμως ότι καμία πλευρά δεν είχε δεσμευθεί πως θα υπάρξει πραγματική διαπραγμάτευση. Όπως είπε, η Τουρκία παραμένει προσηλωμένη σε έναν «περιφερειακό μαξιμαλισμό», θεωρώντας ότι Ελλάδα και Κύπρος μπλοκάρουν τις φιλοδοξίες της και δημιουργούν τετελεσμένα υπέρ τους.
Καταλήγοντας, ο κ. Υφαντής ανέφερε ότι μια προσφυγή στη Χάγη θα ήταν ευκταία, αλλά η επίκληση από την Τουρκία ενός εσωτερικού νόμου δεν θα είχε διεθνή αξία εάν δεν είναι συμβατός με το διεθνές δίκαιο.
