Η 46η Σκακιστική Ολυμπιάδα ολοκληρώθηκε στη Σαμαρκάνδη στις 27 Σεπτεμβρίου. Η γυναικεία ομάδα της Κύπρου κατέκτησε το ασημένιο μετάλλιο στη Δ' κατηγορία. Τρία από τα πέντε μέλη της ομάδας μας –η Αΐντα Πάουνεσκου, η Λαρίσα Σοκόλοβα και η Ελένη Πίκα– πέτυχαν νόρμες FIDE Master. Πρόκειται για ένα σπουδαίο επίτευγμα για μια ομάδα που δημιουργήθηκε μόλις πριν από τέσσερα χρόνια. Μέχρι το 2022, η Κύπρος εκπροσωπούνταν στις Σκακιστικές Ολυμπιάδες αποκλειστικά από άνδρες.
Andrey Avsitidiysky, Σαμαρκάνδη - Λεμεσός
ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΘΗΚΕ;
Η Ολυμπιάδα διεξήχθη στο Samarkand Silk Road – το πρώτο πολυλειτουργικό τουριστικό συγκρότημα διεθνών προδιαγραφών της Κεντρικής Ασίας. Τέθηκε σε λειτουργία το 2022 και περιλαμβάνει κωπηλατικό κανάλι με μουσικά σιντριβάνια, συνεδριακό κέντρο, το ιστορικό και εθνογραφικό πάρκο «Αιώνια Πόλη» με πάγκους χειροτεχνίας και εργαστήρια καλλιτεχνών, καθώς και οκτώ ξενοδοχεία.
ΚΑΤΑΤΑΞΗ, ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
Συνολικά 189 εθνικές ομάδες συμμετείχαν στο γυναικείο τουρνουά της Ολυμπιάδας. Με βάση την κατάταξή τους, χωρίστηκαν σε πέντε κατηγορίες: Α, Β, Γ, Δ και Ε. Η κυπριακή ομάδα βρισκόταν στην 125η θέση της αρχικής κατάταξης. Έπειτα από 11 γύρους, τερμάτισε στην 91η θέση της γενικής κατάταξης και κατέκτησε τα ασημένια μετάλλια στην κατηγορία Δ'. Η εθνική ομάδα της Κύπρου κέρδισε τέσσερις αγώνες, έχασε τέσσερις και έφερε τρεις ισοπαλίες.
ΚΑΙ ΠΩΣ ΤΑ ΠΗΓΑΝ ΟΙ ΑΝΔΡΕΣ;
Μετά από 10 γύρους, η ανδρική ομάδα της Κύπρου –η οποία αποτελούταν από τον grandmaster Ανδρέα Κελήρη, τους FIDE masters Ραφαήλ Αντωνίου, Κωνσταντίνο Μιχαηλίδη και Αλέξανδρο Ισαακίδη, καθώς και τον 13χρονο Σάββα Κωνσταντινίδη– είχε ποσοστό νικών 50%. Πέντε νίκες και πέντε ήττες απέναντι στις ισχυρές εθνικές ομάδες της Αυστραλίας, του Μαυροβουνίου, του Καναδά, της Δανίας και της Κούβας. Δυστυχώς, στον τελευταίο γύρο, η Κύπρος ηττήθηκε από την Ουγκάντα.
ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ
«Τα ίδια τα κορίτσια έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην επιτυχία της ομάδας. Και τα πέντε μέλη αξίζουν την ίδια αναγνώριση για αυτά τα μετάλλια. Δούλεψαν σκληρά για την επιτυχία, ήθελαν να παίξουν όσο καλύτερα μπορούσαν και, το κυριότερο, ήθελαν η ομάδα να φέρει ένα καλό αποτέλεσμα. Πάλεψαν για κάθε βαθμό και έδωσαν τον καλύτερό τους εαυτό σε κάθε παρτίδα», δηλώνει ο Μαρκ Μπράιαν, αρχηγός της γυναικείας εθνικής ομάδας.
«Αυτό που με εντυπωσίασε περισσότερο ήταν η ψυχική αντοχή τους. Φυσικά και απογοητεύονταν μετά από ήττες ή σοβαρά λάθη, αλλά αυτό δεν επηρέασε ποτέ τις επόμενες παρτίδες. Κάθε νέα παρτίδα ήταν σαν μια νέα αρχή. Επέστρεφαν στο παιχνίδι με ανανεωμένη ενέργεια και διάθεση για μάχη. Ακόμη και σε αγώνες απέναντι σε πιο δυνατούς αντιπάλους, χάναμε μόνο έπειτα από σκληρή μάχη. Παλεύαμε πάντα μέχρι το τέλος».
Ο Μαρκ πιστεύει ότι η γυναικεία ομάδα της Κύπρου μπορεί να πετύχει ακόμη περισσότερα. Με πρόσθετη υποστήριξη από τις αρχές, τους χορηγούς και την ομοσπονδία, θα πετύχει ακόμη πιο σημαντικά αποτελέσματα. Εάν δοθούν στα κορίτσια περισσότερες ευκαιρίες, αν βοηθηθούν να αφήσουν το στίγμα τους, αν υποστηριχθούν στην εξέλιξή τους και αν τους ανοιχτούν νέοι ορίζοντες, ακόμη και πέρα από το σκάκι, οι επιτυχίες θα είναι ακόμη μεγαλύτερες.
ΝΙΚΗ ΕΠΙ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ
«Η πιο σημαντική νίκη είναι αυτή επί του εαυτού σου, επί των φόβων και των αμφιβολιών σου. Δεν παίζω σε πολλά τουρνουά· συχνά δεν έχω ούτε την ενέργεια ούτε τον χρόνο για προπόνηση. Υποθέτω ότι έτσι είναι η ζωή ενός ενήλικα με παιδιά και δουλειά πλήρους απασχόλησης», λέει η Λαρίσα Σοκόλοβα, μητέρα της πρωταθλήτριας Κύπρου για το 2023.
«Η Βικτώρια ήταν το κίνητρό μου — όταν παίζεις δίπλα στην κόρη σου, δεν θες να την απογοητεύσεις, οπότε έδωσα τον καλύτερό μου εαυτό. Τα κορίτσια στην ομάδα είναι πολύ δεμένα μεταξύ τους· όχι μόνο στηρίζουν το ένα το άλλο, αλλά ενθαρρύνουν το ένα το άλλο να πετύχει νέους στόχους. Μαθαίνουν γλώσσες, ενώ ο ανταγωνιστικός χαρακτήρας του σκακιού τα βοηθά να εξελιχθούν επαγγελματικά».
Σύμφωνα με τη Λαρίσα, η κορυφαία στιγμή της Ολυμπιάδας ήταν η τελετή λήξης. Ήταν ένα φαντασμαγορικό θέαμα στο αμφιθέατρο της «Αιώνιας Πόλης», με πυροτεχνήματα, μουσική όπερας και πολύχρωμους χορούς. Η αίθουσα του τουρνουά και ο χώρος των φιλάθλων ήταν διακοσμημένες με γούστο και δημιουργούσαν μια υπέροχη ατμόσφαιρα.
ΕΚΠΛΗΚΤΙΚΕΣ ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ
«Αυτό που θυμάμαι περισσότερο από όλα είναι η στιγμή που ανέβηκα στο βάθρο και παρέλαβα τα ασημένια μετάλλιά μας. Ήταν μεγάλη ικανοποίηση να συνειδητοποιείς ότι τερματίσαμε δεύτερες στην κατηγορία μας. Μετά από όλη την προετοιμασία, τις εξαντλητικές μέρες αγώνων και την ένταση των τελευταίων γύρων, το να ολοκληρώνεις την Ολυμπιάδα με μετάλλια είναι μια εκπληκτική εμπειρία», δήλωσε η Ελένη Πίκα, πρωταθλήτρια Κύπρου για το 2025, εκφράζοντας τα συναισθήματά της.
Η 17χρονη σκακίστρια έκανε ιδιαίτερη μνεία στον αρχηγό Μαρκ Μπράιαν, ο οποίος είχε τεράστια συμβολή στην επιτυχία της ομάδας. Τις βοήθησε να προετοιμαστούν για τους αγώνες απέναντι στους αντιπάλους τους, ανέλυσε τις παρτίδες που είχαν παίξει και στήριξε τα κορίτσια στις δύσκολες στιγμές. Χάρη σε αυτόν, η ομάδα προσέγγιζε κάθε παρτίδα με ένα ξεκάθαρο σχέδιο και διατηρούσε τη συγκέντρωσή της. Αυτό ήταν ιδιαίτερα σημαντικό στους τελευταίους γύρους.
«Η νίκη στον τελευταίο γύρο ήταν η κορυφαία στιγμή για μένα. Χάρη σε αυτήν, η ομάδα μας εξασφάλισε τη δεύτερη θέση στην κατηγορία Δ΄. Αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι η Ολυμπιάδα μού έδωσε πολύτιμη εμπειρία απέναντι σε ισχυρούς αντιπάλους, με βοήθησε να μάθω να διαχειρίζομαι την ψυχολογική πίεση και μου πρόσφερε την ευκαιρία να εκπροσωπήσω την Κύπρο σε μια τόσο σημαντική διοργάνωση. Αυτή η εμπειρία θα με βοηθήσει να βελτιωθώ ως σκακίστρια», κατέληξε η Ελένη.
12ΧΡΟΝΗ ΠΡΩΤΑΘΛΗΤΡΙΑ
Η πρωταθλήτρια Κύπρου για το 2026, η 12χρονη Αΐντα Πάουνεσκου, θεωρεί τη νίκη της στον πέμπτο γύρο απέναντι στη Νοτιοαφρικανή μετρ της FIDE Κλόι Μπάντενχορστ τη δυσκολότερη και σημαντικότερη νίκη της. Αυτή η επιτυχία τόνωσε σημαντικά την αυτοπεποίθηση της μικρής σκακίστριας. Η νίκη στον τελευταίο γύρο ήταν καθοριστικής σημασίας. Η Αΐντα πέτυχε τη νόρμα για τον τίτλο της γυναικείας μετρ της FIDE (WFM), ενώ η ομάδα έφερε ισοπαλία με την Τζαμάικα, εξασφαλίζοντας τα ασημένια μετάλλια για την Κύπρο.
«Η μαθήτριά μου, Αΐντα Πάουνεσκου, μας έκανε ξανά περήφανους. Η Αΐντα συγκέντρωσε 6,5 βαθμούς σε 9 αγώνες στην πρώτη σκακιέρα, πέτυχε απόδοση αξιολόγησης 2049 και σημείωσε μια εντυπωσιακή αύξηση 142 βαθμών στην αξιολόγησή της. Οι αγώνες της απέναντι σε έμπειρες και διακεκριμένες αντιπάλους συγκαταλέγονται στις κορυφαίες στιγμές της συμμετοχής της Κύπρου στην Ολυμπιάδα», δηλώνει η Μαριάννα Στεφανίδη, επικεφαλής της Shah Mat Masters Chess Academy και πρωταθλήτρια Ελλάδος για το 2023.
ΜΕ ΤΟ ΒΛΕΜΜΑ ΣΕ ΝΕΕΣ ΝΙΚΕΣ
Και οι πέντε Κύπριες σκακίστριες – η Αΐντα Πάουνεσκου, η Εκατερίνα Σαργσιάν, η Βικτώρια και η Λαρίσα Σοκόλοβα, καθώς και η Ελένη Πίκα – ολοκλήρωσαν το τουρνουά με άνοδο στο Έλο τους. Σύμφωνα με τη Μαριάννα Στεφανίδη, η ομάδα συνδύασε επιτυχημένα την εμπειρία με τη νεότητα. Το κυριότερο συμπέρασμα που μπορούμε να κρατήσουμε από την Ολυμπιάδα είναι ότι το γυναικείο σκάκι στην Κύπρο δεν έχει μόνο ένα λαμπρό παρόν, αλλά και ένα σπουδαίο μέλλον.
Φωτογραφία: FIDE
