Γράφει ο Αλέξης Βαφεάδης
*Υπουργός Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων
Η τοποθέτηση της Κύπρου ως στρατηγικού κόμβου εφοδιαστικής αλυσίδας αποτελεί σαφή κυβερνητική επιλογή με ορίζοντα το 2026, όπως ανακοίνωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Στόχος είναι η χώρα να εξελιχθεί σε αξιόπιστη πύλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς την Ανατολική Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή και την Αφρική, αξιοποιώντας τη γεωγραφική της θέση και τη σταθερότητα που τη χαρακτηρίζει. Σε μια περίοδο αναδιάταξης των παγκόσμιων εμπορικών διαδρομών και αυξημένης ανάγκης για ασφαλείς και αξιόπιστες αλυσίδες εφοδιασμού, η Κύπρος τοποθετείται με σχέδιο στον νέο οικονομικό χάρτη της περιοχής χωρίς να περιορίζεται στον ρόλο του παρατηρητή αλλά επιλέγοντας να διαδραματίσει ενεργό ρόλο στη διαμόρφωσή του.
Η εφοδιαστική αλυσίδα
Τα τελευταία είκοσι χρόνια, η εφοδιαστική αλυσίδα στην Κύπρο αναπτύχθηκε κυρίως από τον ιδιωτικό τομέα, καταγράφοντας αξιόλογα αποτελέσματα και δημιουργώντας μια στέρεη επιχειρηματική βάση. Σήμερα, νέες προοπτικές διαμορφώνονται μέσα από τις γεωπολιτικές εξελίξεις, την άνοδο του ηλεκτρονικού εμπορίου και τη διεύρυνση του διπλωματικού αποτυπώματος της χώρας. Ο ιδιωτικός τομέας διαθέτει την τεχνογνωσία και την οργανωτική επάρκεια για να αξιοποιήσει αυτές τις ευκαιρίες, ακόμη και μέσω στρατηγικών συνεργασιών με διεθνείς εταιρείες, ενισχύοντας περαιτέρω τη θέση της Κύπρου στο περιφερειακό εμπορικό περιβάλλον.
Η ενίσχυση της διπλωματικής παρουσίας της Κυπριακής Δημοκρατίας δημιουργεί πρόσθετες ευκαιρίες για την αναβάθμιση του ρόλου της χώρας στις περιφερειακές εφοδιαστικές αλυσίδες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ανάπτυξη των σχέσεων με την Ινδία, σε συνέχεια της επίσκεψης του Πρωθυπουργού της στην Κύπρο το 2025 και της επικείμενης επίσκεψης του Προέδρου της Δημοκρατίας στην Ινδία τον Μάιο, που ανοίγουν προοπτικές συνεργασίας σε αμοιβαία επωφελείς τομείς. Στο ίδιο πλαίσιο, η συμμετοχή στον υπό διαμόρφωση οικονομικό διάδρομο Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης (IMEC), καθώς και η ενίσχυση των σχέσεων με χώρες της Ανατολικής Μεσογείου και του Αραβικού Κόλπου ενδυναμώνουν τη δυνατότητα της Κύπρου να λειτουργήσει ως αξιόπιστος στρατηγικός εταίρος και κόμβος διαμετακομιστικού εμπορίου.
Την ίδια στιγμή, οι ταχύτατες αλλαγές στο παγκόσμιο εμπόριο, με κυρίαρχη την άνοδο του ηλεκτρονικού εμπορίου και την αυξημένη ανάγκη για άμεση διακίνηση προϊόντων, αναδιαμορφώνουν το διαμετακομιστικό μοντέλο διεθνώς. Νησιωτικά κράτη με αξιόπιστες αερομεταφορές και σύγχρονες υποδομές αποκτούν συγκριτικό πλεονέκτημα, ιδιαίτερα όταν συνδυάζουν γεωγραφική εγγύτητα με σταθερό οικονομικό και θεσμικό περιβάλλον. Παρότι η απουσία χερσαίας σύνδεσης με την ευρωπαϊκή αγορά αποτέλεσε διαχρονικά πρόκληση για το διαμετακομιστικό εμπόριο, η ενίσχυση των αερομεταφορών και η γεωγραφική θέση της χώρας δημιουργούν πλέον νέες, ανταγωνιστικές δυνατότητες.
Ανταγωνιστικές υπηρεσίες διανομής
Σε αυτό το πλαίσιο, η Κύπρος διαθέτει τα χαρακτηριστικά που της επιτρέπουν να προσφέρει ανταγωνιστικές υπηρεσίες διανομής, ενισχύοντας τον ρόλο της ως ασφαλούς κόμβου διακίνησης αγαθών σε μια περίοδο κατά την οποία η διεθνής αγορά αναζητά εναλλακτικές και αξιόπιστες λύσεις. Ταυτόχρονα, η αστάθεια που καταγράφεται σε περιοχές της Μέσης Ανατολής έχει ενισχύσει την ανάγκη των επιχειρήσεων για διαφοροποίηση των εφοδιαστικών διαδρομών, στρέφοντας το ενδιαφέρον προς πρακτικές friendshoring. Σε αυτό το περιβάλλον, η Κύπρος προβάλλει ως αξιόπιστη επιλογή για την ασφαλή προσωρινή αποθήκευση και αναδιανομή προϊόντων προς γειτονικές αγορές. Ήδη, λιμενικές υποδομές, όπως αυτές της Λεμεσού, αξιοποιούνται για την εξυπηρέτηση τέτοιων αναγκών, αντανακλώντας τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η χώρα στην περιφερειακή εφοδιαστική αλυσίδα.
Καθοριστικής σημασίας για την υλοποίηση αυτού του σχεδιασμού είναι ο ρόλος της Πολιτείας στη δημιουργία των κατάλληλων προϋποθέσεων ανάπτυξης. Όπως ανακοίνωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, η κυβέρνηση προχωρά στον σχεδιασμό ειδικών ζωνών εφοδιαστικής αλυσίδας με στόχο τη διαμόρφωση ενός σύγχρονου και λειτουργικού περιβάλλοντος για το διαμετακομιστικό εμπόριο. Η χωροθέτησή τους, σε εγγύτητα με τους αερολιμένες Λάρνακας και Πάφου, αναμένεται να ενισχύσει την ταχύτητα διακίνησης αγαθών και την επιχειρησιακή αποδοτικότητα, ενώ η ανάπτυξη χερσαίων κόμβων logistics και αποθηκευτικών υποδομών στην ενδοχώρα συμπληρώνει τον ευρύτερο σχεδιασμό.
Επέκταση του Βασιλικού
Στη σύγχρονη εφοδιαστική αλυσίδα, η ανταγωνιστικότητα συνδέεται ολοένα και περισσότερο με την ταχύτητα ροής των αγαθών, παράγοντα στον οποίο συμβάλλουν καθοριστικά οι διαδικασίες των Τελωνείων και το καθεστώς του Εγκεκριμένου Οικονομικού Φορέα. Παράλληλα, η ενίσχυση του ρυθμιστικού πλαισίου και η διευκόλυνση της δραστηριοποίησης των οικονομικών φορέων διαμορφώνουν τις συνθήκες για ένα ανταγωνιστικό οικοσύστημα που δημιουργεί ευκαιρίες ανάπτυξης.
Προς την ίδια κατεύθυνση κινούνται η επέκταση του βιομηχανικού λιμένα στο Βασιλικό, καθώς και η υπό εξέλιξη μελέτη για το μέλλον του λιμανιού της Λάρνακας, η οποία αναμένεται να αναδείξει τη δυνατότητα διεύρυνσης του ρόλου του προς την εξυπηρέτηση της εφοδιαστικής αλυσίδας, πρωτοβουλίες που ενισχύουν περαιτέρω τη δυναμική της Κύπρου ως περιφερειακού κόμβου logistics.
Η ανάπτυξη της εφοδιαστικής αλυσίδας δημιουργεί σημαντικές προοπτικές για την κυπριακή οικονομία, από την προσέλκυση ξένων επενδύσεων και την ενίσχυση του εμπορίου μέχρι την περαιτέρω αναβάθμιση του γεωοικονομικού αποτυπώματος της χώρας. Σε ένα διεθνές περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από αβεβαιότητα και διαρκείς ανακατατάξεις, η αξιοπιστία, η σταθερότητα και η γεωστρατηγική θέση της Κύπρου συνθέτουν ένα ισχυρό πλαίσιο ανάπτυξης.
Παράλληλα, η ανάπτυξη δυνατοτήτων logistics για την υποστήριξη ανθρωπιστικών αποστολών και τη διαχείριση κρίσεων ενισχύει περαιτέρω τον ρόλο της Κύπρου ως πυλώνα σταθερότητας στην περιοχή. Με συντονισμένη δράση δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, η Κύπρος μπορεί να εδραιωθεί ως κόμβος διαμετακομιστικού εμπορίου και αξιόπιστος εταίρος στην ευρύτερη περιοχή, μετατρέποντας τη γεωγραφία της σε στρατηγικό πλεονέκτημα για τα επόμενα χρόνια.
*Υπουργός Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων της Κυπριακής Δημοκρατίας
