Η στάση που τηρεί ο υπουργός Οικονομικών κ. Μάκης Κεραυνός στο θέμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου – Ελλάδος μέσω του έργου γνωστού με τα γράμματα GSI είναι απόλυτα ορθή και με πολιτικούς και με οικονομικούς όρους. Πρόκειται για ένα έργο πρωτοποριακό και δύσκολο και συνεπώς ο υπουργός Οικονομικών έχει απόλυτο δίκαιο να απαιτεί να γνωρίζει εκ των προτέρων τα ακριβή κόστη για να μπορεί να υπολογίσει το πιθανά οφέλη.
Σοβαρός υπουργός
Κανένας σοβαρός υπουργός Οικονομικών δεν θέτει την υπογραφή του σε μια συμφωνία που μπορεί η συνεισφορά του να ξεφύγει στο διπλάσιο και ή τριπλάσιο του αρχικά συμφωνηθέντος ποσού όταν μιλούμε για δισεκατομμύρια ευρώ. Τα ίδια ασφαλώς ισχύουν και όταν οφέλη από ένα τέτοιο έργο είναι απροσδιόριστα και αμφίβολα. Συνεπώς δεν μπορώ να αντιληφθώ γιατί βάλλεται με τόση μανία ο υπουργός Οικονομικών από την ηγεσία του ΔΗΚΟ. Και σίγουρα διαφωνώ με την ηγεσία του ΔΗΣΥ που εξέδωσε ανακοίνωση ότι συμφωνεί με τις θέσεις του ΔΗΚΟ στο θέμα του έργου GSI.
Θέσεις ατεκμηρίωτες
Για την ανακοίνωση του ΔΗΣΥ θα αναφερθώ εκτενέστερα κατωτέρω, αλλά δεν μπορώ να μην πω από την αρχή ότι οι θέσεις του ΔΗΚΟ με τις οποίες συμφωνεί η ηγεσία του ΔΗΣΥ είναι ατεκμηρίωτες και αόριστες. Δεν έχω δει, εκτός κι αν υπήρξε και διέφυγε της προσοχής μου, οποιαδήποτε ανακοίνωση του ΔΗΚΟ που να τεκμηριώνει με αριθμούς και οικονομικές αναλύσεις τα οφέλη που θα έχει η Κύπρος από το έργο αυτό. Ο ισχυρισμός ότι εάν το GSI είχε ήδη τεθεί σε λειτουργία, το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος θα μπορούσε να είναι χαμηλότερο κατά περίπου 30%, με το οικονομικό όφελος για την κυπριακή οικονομία να υπολογίζεται σε 185 εκατομμύρια ευρώ ετησίως και σε ορίζοντα 35 ετών, το συνολικό όφελος, θα μπορούσε να ανέλθει σε δισεκατομμύρια ευρώ, δεν συνοδεύεται από οποιαδήποτε στοιχεία και αριθμούς. Απολήγει συνεπώς σε μια κουβέντα του καφενέ. Και ειλικρινά ποιος και πώς μπορεί να υπολογίσει οφέλη από ένα έργο του οποίου το κόστος είναι με τα σημερινά γεωπολιτικά δεδομένα αδύνατον να υπολογιστεί; Αν το έργο αρχίσει και η πόντιση καλωδίου φθάσει στα μέσα της διαδρομής και η Τουρκία παρεμποδίσει τη συνέχιση του τι θα γίνει; Αλλά και να μην υπάρξει τουρκική παρενόχληση εδώ ένα σπίτι 200 τ.μ. χτίζεις και το προϋπολογιζόμενο κόστος κατά κανόνα αυξάνεται κατά 30% με 40%.
Διπλάσιο κόστος κατασκευής
Ποιο μεγάλο κατασκευαστικό έργο έγινε στην Κύπρο ή στην Ελλάδα πάνω στο έδαφος και το τελικό κόστος δεν αυξήθηκε, σχεδόν πάντοτε, στο διπλάσιο; Όχι ένα έργο στα βάθη της Μεσογείου θαλάσσης όπου άνετα το τελικό κόστος μπορεί να είναι και τριπλάσιο. Από τις κατά καιρούς δηλώσεις του υπουργού Οικονομικών δεν έχω αντιληφθεί ότι είναι εναντίον του έργου. Δεν είναι πρόθυμος να δεσμεύσει την Κυπριακή Δημοκρατία με μια συμφωνία που μπορεί να της προκαλέσει τεράστια οικονομική ζημιά. Θέλει να γνωρίζει το ακριβές ποσό που θα κληθεί η Κύπρος να πληρώσει για να μπορεί να υπολογίσει αν η συμμετοχή στο έργο είναι συμφέρουσα στον τόπο. Έτσι πρέπει να λειτουργούν όλοι οι δημόσιοι άνδρες.
Άξια επαίνων
Στη δική μου αντίληψη, η στάση του Μάκη Κεραυνού είναι άξια επαίνων και όχι επικρίσεων. Και θα τολμούσα να πω και άξια θαυμασμού, γιατί στέκεται σθεναρά στη θέση που εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον αλλά μπορεί να τον οδηγήσει σε σύγκρουση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και σε εκδίωξη από το Υπουργείο Οικονομικών.
Ο Δημοκρατικός Συναγερμός
Έρχομαι τώρα στο Δημοκρατικό Συναγερμό. Η ανακοίνωσή του με την οποία δημοσιοποιεί τη στήριξή του προς τις θέσεις του ΔΗΚΟ για το θέμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, δεν αναφέρει στοιχεία και αριθμούς που να καταδεικνύουν ότι το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης εξυπηρετεί τα οικονομικά συμφέροντα της Κύπρου. Δεν προβάλλονται οποιαδήποτε επιχειρήματα που να στοιχειοθετούν ότι οι θέσεις του υπουργού Οικονομικών είναι λανθασμένες. Είναι μια ανακοίνωση που ολοφάνερα στόχο έχει να καλοπιάσει το ΔΗΚΟ. Να χτίσει προφανώς γέφυρες ενόψει των προσεχών προεδρικών εκλογών. Το χτίσιμο συνεργασιών με άλλα κόμματα με σκοπό την κατάληψη της εξουσίας είναι βέβαια ένας αποδεκτός πολιτικός σκοπός.
Συνεργασίες με το ΔΗΚΟ
Όμως θεωρώ υποχρέωσή μου να υπενθυμίσω στη σημερινή ηγεσία του κόμματος μου ότι με το ΔΗΚΟ κάναμε πολλές συνεργασίες στο παρελθόν. Κάποιες με μεγάλα οφέλη για τον τόπο και κάποιες άλλες με τεράστιες ζημιές. Ο κατά τα άλλα μέγας Κληρίδης για να χτίσει συνεργασία με το ΔΗΚΟ που τον οδήγησε στην Προεδρία το 1993, απέρριψε τις ιδέες για λύση του Κυπριακού, γνωστές με το επίθετο του τότε ΓΓ του ΟΗΕ Μπούτρος Γκάλι. Ιδέες που ήσαν πολύ πιο ευνοϊκές για την πλευρά μας από όλες όσες ακολούθησαν. Χάριν της εξουσίας δεν πρέπει να γίνονται τέτοια ολέθρια σφάλματα. Και ο αγωγός GSI μπορεί να είναι από οικονομικής σκοπιάς ένα παρόμοιο σε σοβαρότητα λάθος.
Οι σχέσεις με την Ελλάδα
Ατυχέστατη ήταν και η διασύνδεση του έργου GSI με τις σχέσεις μας με την Ελλάδα. Το έργο είναι καθαρά ιδιωτικών συμφερόντων και όπως συμβαίνει σε όλες τις χώρες οι οικονομικοί μεγιστάνες που αναλαμβάνουν τέτοια έργα ζητούν τη βοήθεια του πρωθυπουργού ή κάποιου υπουργού της χώρας. Και η βοήθεια δίδεται κατά κανόνα προθύμως με ποικίλες παρεμβάσεις. Μιας και αναφέρθηκα στον αείμνηστο Κληρίδη συνέπεσε και ήμουν παρών όταν τον πήρε τηλέφωνο ο τότε Πρωθυπουργός της Ελλάδος Κώστας Σημίτης και του ζήτησε να παρέμβει και να δοθεί άδεια οικοδομής στο κατάστημα Jumbo στο Δήμο Αγίου Αθανασίου. Και η επιθυμία του Σημίτη εκπληρώθηκε παρά τις έντονες αντιδράσεις του Δημάρχου και του Δημοτικού Συμβουλίου Αγίου Αθανασίου. Αν δεν με απατά η μνήμη μου, η άδεια δόθηκε με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου. Αν πούμε όχι στη συμμετοχή μας στο έργο του GSI δεν θα διαταραχθούν οι σχέσεις μας με την Ελλάδα. Να μην προσδίδουμε διαστάσεις εθνικού προβλήματος σε ένα έργο που κάποιοι Ελλαδίτες μεγιστάνες «θα την κάνουν χοντρά». Οι σχέσεις μας με την Ελλάδα είναι στενές και ακατάλυτες. Και θα παραμείνουν έτσι όσες φορές και να απορρίψουμε προτροπές του εκάστοτε Έλληνα Πρωθυπουργού για τη συμμετοχή μας σε έργα που δεν είναι προς το συμφέρον μας. Οι σχέσεις μας με την Ελλάδα πρέπει να πάψουν να στηρίζονται στις καθιερωμένες πεποιθήσεις, τα στερεότυπα και τις προκαταλήψεις. Πόσο δίκιο είχε Νίτσε όταν διατύπωνε το «οι πεποιθήσεις είναι μεγαλύτεροι αντίπαλοι της αλήθειας απ’ ό,τι τα ψέματα»!
