Πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη στο Ευρωκοινοβούλιο δημόσια ακρόαση, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών «Stop Destroying Videogames», με τη συμμετοχή των Επιτροπών IMCO, JURI και PETI, οι οποίες εξέτασαν ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα των καταναλωτών, την αδειοδότηση και τη διατήρηση της πρόσβασης σε ψηφιακά προϊόντα.
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, τέθηκαν ερωτήματα προς την Κομισιόν σχετικά με το κατά πόσον απαιτούνται νέες ρυθμίσεις για την αποτροπή πρακτικών που, σύμφωνα με τους διοργανωτές της πρωτοβουλίας, οδηγούν σε απενεργοποίηση βιντεοπαιχνιδιών μετά την πώλησή τους.
Οι συμμετέχοντες στην πρωτοβουλία υποστήριξαν ότι σε αρκετές περιπτώσεις εκδότες παιχνιδιών καθιστούν τα προϊόντα μη λειτουργικά μετά τη διακοπή της υποστήριξής τους, επισημαίνοντας ότι η πρακτική αυτή δημιουργεί ζητήματα ως προς την προσδοκία διαρκούς χρήσης ενός προϊόντος που έχει ήδη αγοραστεί. Όπως αναφέρθηκε, σε ορισμένες περιπτώσεις η πρόσβαση στα παιχνίδια παύει πλήρως, γεγονός που εγείρει ερωτήματα σχετικά με την προστασία των καταναλωτών και τη διαφάνεια των όρων χρήσης.
Παράλληλα, έγινε αναφορά στο ισχύον ευρωπαϊκό νομικό πλαίσιο, με παραπομπή στην Οδηγία 93/13/ΕΟΚ για τους καταχρηστικούς όρους συμβάσεων, ενώ παρουσιάστηκαν παραδείγματα καταγγελιών καταναλωτών που έχουν υποβληθεί σε εθνικές αρχές κρατών μελών, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει διαμορφωθεί ενιαία ευρωπαϊκή προσέγγιση.
Στο πλαίσιο της ακρόασης, εκπρόσωποι της πρωτοβουλίας υπογράμμισαν ότι στόχος δεν είναι η αλλαγή των επιχειρηματικών μοντέλων της βιομηχανίας, αλλά η διασφάλιση ότι τα ψηφιακά προϊόντα παραμένουν λειτουργικά ή προσβάσιμα με κάποιον τρόπο μετά τη λήξη της επίσημης υποστήριξης. Έγινε, επίσης, αναφορά στο γεγονός ότι, σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν, σημαντικό ποσοστό διαδικτυακών παιχνιδιών παύει να λειτουργεί όταν διακόπτεται η υποστήριξη από τους εκδότες.
Σύμφωνα με τους διοργανωτές, η πρωτοβουλία έχει συγκεντρώσει υποστήριξη άνω του ενός εκατομμυρίου πολιτών της ΕΕ, γεγονός που της δίνει τη δυνατότητα να εξεταστεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Κατά τη συζήτηση επισημάνθηκε επίσης ότι η υφιστάμενη προσέγγιση διαφέρει μεταξύ κρατών μελών, με αποτέλεσμα διαφορετικές ερμηνείες και εφαρμογές των κανόνων προστασίας καταναλωτή.
Κατά τις παρεμβάσεις τους, Ευρωβουλευτές από διαφορετικές πολιτικές ομάδες ανέδειξαν ζητήματα νομικής βάσης, προστασίας καταναλωτών και λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς, ζητώντας περαιτέρω διερεύνηση του θέματος από την Κομισιόν.
Ορισμένοι Ευρωβουλευτές έθεσαν ερωτήματα σχετικά με το νομικό καθεστώς των βιντεοπαιχνιδιών, σημειώνοντας ότι πρόκειται για σύνθετα ψηφιακά προϊόντα που προστατεύονται από το ευρωπαϊκό δίκαιο πνευματικής ιδιοκτησίας, γεγονός που δημιουργεί διαφορετικά επίπεδα δικαιωμάτων μεταξύ δημιουργών, εκδοτών και χρηστών. Όπως επισημάνθηκε, παραμένει ανοιχτό το ζήτημα της νομικής βάσης, στην οποία θα μπορούσε να θεμελιωθεί ενδεχόμενη υποχρέωση διατήρησης της λειτουργικότητας ενός προϊόντος.
Παράλληλα, τέθηκε το ερώτημα πώς θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί η απώλεια πρόσβασης σε περιπτώσεις στις οποίες η συνεχιζόμενη λειτουργία ενός παιχνιδιού εξαρτάται από άδειες τρίτων ή από εξωτερικό περιεχόμενο, όπως μουσική ή πρόσθετα στοιχεία, τα οποία ενδέχεται να λήγουν.
Σημειώθηκε, επίσης, ότι το ζήτημα θα πρέπει να εξεταστεί υπό το πρίσμα της εσωτερικής αγοράς και της προστασίας των καταναλωτών, με στόχο τη διασφάλιση σαφών και διαφανών κανόνων.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ανάγκη αποφυγής κατακερματισμού της ευρωπαϊκής αγοράς, καθώς διαφορετικές εθνικές προσεγγίσεις ενδέχεται να οδηγήσουν σε ανομοιόμορφη εφαρμογή κανόνων και νομική αβεβαιότητα για επιχειρήσεις και καταναλωτές.
Τέθηκε, επίσης, το ερώτημα κατά πόσον το σημερινό καθεστώς ψηφιακών αγορών παρέχει απλώς δικαίωμα προσωρινής χρήσης ή ευρύτερη προστασία στους καταναλωτές, ενώ προτάθηκαν ιδέες για περαιτέρω συζήτηση, όπως η ενίσχυση εγγυήσεων ψηφιακών προϊόντων ή η δημιουργία μηχανισμών διατήρησης λογισμικού.
Αναφέρθηκαν, επίσης, σε πιθανές επιπτώσεις στην αγορά ψηφιακών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων πλατφορμών και συνδρομητικών υπηρεσιών, επισημαίνοντας την ανάγκη ενιαίας ευρωπαϊκής προσέγγισης για την προστασία των χρηστών.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν περιπτώσεις καταγγελιών καταναλωτών σε εθνικό επίπεδο σχετικά με απενεργοποιήσεις παιχνιδιών, χωρίς ωστόσο να έχει διαμορφωθεί μέχρι σήμερα ενιαία ευρωπαϊκή νομολογιακή ή ρυθμιστική προσέγγιση.
Εκ μέρους της Κομισιόν επισημάνθηκε ότι στο ισχύον πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τα πνευματικά δικαιώματα οι δημιουργοί και εκδότες βιντεοπαιχνιδιών διαθέτουν συμβατική ελευθερία ως προς τον καθορισμό των όρων εκμετάλλευσης των έργων τους, χωρίς να προβλέπεται υποχρεωτική αδειοδότηση ή ειδική ρύθμιση για το τέλος ζωής ενός ψηφιακού προϊόντος.
Όπως σημειώθηκε, η Οδηγία για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας στην ψηφιακή ενιαία αγορά (DSM) περιλαμβάνει διατάξεις για έργα που δεν διατίθενται πλέον εμπορικά, οι οποίες επιτρέπουν υπό προϋποθέσεις την αδειοδότησή τους μέσω οργανισμών συλλογικής διαχείρισης ή φορέων πολιτιστικής κληρονομιάς. Ωστόσο, επισημάνθηκε ότι η εφαρμογή του πλαισίου αυτού στα βιντεοπαιχνίδια παρουσιάζει δυσκολίες, μεταξύ άλλων λόγω των όρων εξαίρεσης που μπορούν να θέσουν οι δικαιούχοι.
Η Κομισιόν ανέφερε, επίσης, ότι βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία αναθεώρησης της Οδηγίας DSM και ότι το ζήτημα θα εξεταστεί περαιτέρω στο πλαίσιο αυτό, με τα νεότερα να αναμένονται τον ερχόμενο Ιούλιο.
Ακολούθως, ο Αντιπρόεδρος της Επιτροπής PETI, Νιλς Ουσάκοβς, έκανε λόγο για εποικοδομητικό διάλογο και ευρεία συμμετοχή από πολιτικές ομάδες και εμπλεκόμενους φορείς.
Επεσήμανε ότι τα πορίσματα της ακρόασης θα ληφθούν υπόψη στη συνέχεια της διαδικασίας, ενώ η Κομισιόν καλείται να εξετάσει τα επόμενα βήματα πολιτικής σε σχέση με το αίτημα των πολιτών.
Ανακοίνωσε, επίσης, πως η διαδικασία της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών συνεχίζεται θεσμικά, με τα επόμενα στάδια να περιλαμβάνουν την αξιολόγηση των θέσεων και πιθανές προτάσεις σε επίπεδο ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Πηγή: ΚΥΠΕ
