Μετά την πολύωρη συνάντησή τους στο παλιό αεροδρόμιο της Λευκωσίας την Τετάρτη, οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να συναντηθούν ξανά την Τετάρτη 2 Σεπτεμβρίου, στις 3 μ.μ., ανακοίνωσε χθες ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης. «Ύστερα από μια μακρά περίοδο στασιμότητας, υπάρχει και πάλι συχνότερη επαφή, ουσιαστικότερη συζήτηση και συγκεκριμένα επόμενα βήματα», δήλωσε. Παρότι η πρόοδος σε επίπεδο ηγετών ήταν αναγκαία, «για να φτάσουμε όμως σε ουσιαστική πρόοδο, η στάση, η βούληση και η συμβολή των εγγυητριών δυνάμεων, και ιδιαίτερα της Τουρκίας, παραμένουν καθοριστικές», πρόσθεσε.
Για την πολιτική ισότητα
Μετά τη συνάντηση των δύο ηγετών την Τετάρτη, ο Τουφάν 'Ερχιουρμαν ανέφερε, σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ότι η μεθοδολογία και η πολιτική ισότητα δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο διαπραγματευτικού «πάρε-δώσε» με άλλα ζητήματα. Εάν δεν υπάρξει σαφήνεια επί του ζητήματος, δεν θα είναι δυνατό να σημειωθεί πρόοδος ούτε στις υπόλοιπες πτυχές της μεθοδολογίας, συμπεριλαμβανομένων των συγκλίσεων, ούτε στα ουσιαστικά ζητήματα», προειδοποίησε.
Κληθείς να σχολιάσει, ο κ. Λετυμπιώτης είπε ότι τα ζητήματα αυτά έχουν συζητηθεί με απόλυτη σαφήνεια στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Υπενθύμισε τη ρητή αναφορά στην πολιτική ισότητα, στην πρώτη κοινή δήλωση που εξέδωσε ο ΟΗΕ μετά από συνάντηση μεταξύ του Χριστοδουλίδη και του Έρχιουρμαν.
«Εξίσου σημαντικές είναι οι αναφορές στις συγκλίσεις που έχουν ήδη καταγραφεί. Εμείς το έχουμε πει πολλές φορές και το επαναλαμβάνουμε, ότι για μας η διαφύλαξη του διαπραγματευτικού κεκτημένου είναι κάτι, το οποίο όχι μόνο σεβόμαστε, αλλά και θεωρούμε ότι θα πρέπει να διαφυλαχτεί», είπε.
Τα ΜΟΕ
Αναφορικά με τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης (ΜΟΕ), ο εκπρόσωπος δήλωσε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά αποδέχθηκε την πρόταση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, τον Μάρτιο του 2025 στη Γενεύη, για ταυτόχρονο άνοιγμα τεσσάρων σημείων διέλευσης. Ωστόσο, όταν η άλλη πλευρά άλλαξε στάση, η ελληνοκυπριακή πλευρά πρότεινε το άνοιγμα ενός ακόμη σημείου διέλευσης για πεζούς στην παλιά πόλη. Στη συνέχεια, όταν ο ΓΓ του ΟΗΕ πρότεινε συμβιβαστική πρόταση για το άνοιγμα των σημείων διέλευσης στη Μια Μηλιά και την Αθηένου, επίσης έγινε αποδεκτή, είπε ο Λετυμπιώτης. «Ελπίζουμε ότι μέσω των τακτικών επαφών θα υπάρξει ανάλογη ανταπόκριση από την άλλη πλευρά, ώστε να μπορέσουμε να ανακοινώσουμε το ταυτόχρονο άνοιγμα δύο, τεσσάρων ή ακόμη και όλων των προτεινόμενων σημείων διέλευσης», πρόσθεσε. Αναφερόμενος στην αποναρκοθέτηση, είπε ότι ο ΟΗΕ έχει εντοπίσει περιοχές σε ολόκληρο το νησί. «Ανταποκριθήκαμε αμέσως, προσδιορίσαμε συγκεκριμένες περιοχές και αναμένουμε αντίστοιχη ανταπόκριση από την άλλη πλευρά, ώστε να προχωρήσουμε το συντομότερο δυνατό».
Μενελάου: Οι Τ/Κ επιβραδύνουν τη διαδικασία
Μιλώντας στην εκπομπή «Πρωινή επιθεώρηση» του "ΠΟΛΙΤΗ 107.6 και 97.6", ο Ελληνοκύπριος διαπραγματευτής Μενέλαος Μενελάου, εξέφρασε ανησυχία ότι το ζήτημα των σημείων διέλευσης αντιμετωπίζεται από την άλλη πλευρά ως προϋπόθεση για πρόοδο.
«Αντιμετωπίζοντάς το ως προϋπόθεση, ουσιαστικά η πλευρά εκείνη που παρακωλύει την επίτευξη κάποιας διεξόδου πάνω στο θέμα, το μετατρέπει ταυτόχρονα και σε εμπόδιο για να μπορέσουν να προχωρήσουν και τα επόμενα βήματα», ανέφερε. Παρά τις προσδοκίες για πρόοδο μετά την αλλαγή ηγεσίας στην τουρκοκυπριακή κοινότητα, ο Μενελάου είπε πως σε διάφορα στάδια αντιμετωπίσαμε μια προσέγγιση επιβράδυνσης.
Για τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης που αφορούν τη μαρωνιτική και αρμενική κοινότητα και τα οποία έθεσε ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης κατά την τελευταία συνάντηση των ηγετών, ο κ. Μενελάου είπε ότι αυτά περιλαμβάνουν διεύρυνση των δυνατοτήτων επανεγκατάστασης στα μαρωνίτικα χωριά, βελτίωση της πρόσβασης σε κοινότητες όπου σήμερα υπάρχουν περιορισμοί, καθώς και στην αποκατάσταση μνημείων πολιτιστικής κληρονομιάς των δύο κοινοτήτων.
Ακυρώσεις και συναυλίες
Αναφερόμενος στις πρόσφατες προσπάθειες ακύρωσης μουσικών φεστιβάλ, ποδοσφαιρικών καμπ και άλλων παρόμοιων εκδηλώσεων στα κατεχόμενα, ο κ. Έρχιουρμαν δήλωσε ότι η τελευταία συνάντηση των ηγετών πραγματοποιήθηκε στη σκιά των αρνητικών εξελίξεων των τελευταίων ημερών, υποστηρίζοντας ότι αυτές, αντί να συμβάλλουν στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης, την έχουν πλήξει περαιτέρω. Κατά τη διάρκεια της ενημέρωσης των δημοσιογράφων, ο κ. Λετυμπιώτης ερωτήθηκε γιατί ορισμένες εκδηλώσεις έχουν ακυρωθεί, όπως η προγραμματισμένη επίσκεψη της ποδοσφαιρικής ακαδημίας της Μπαρτσελόνα, ενώ άλλες πρόκειται να πραγματοποιηθούν.
«Η θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας ήταν, είναι και παραμένει θεσμική και ξεκάθαρη. Πράττουμε αυτό που οφείλουμε να πράξουμε ως ένα διεθνώς αναγνωρισμένο κράτος. Ενημερώνουμε, παρουσιάζουμε τα πραγματικά δεδομένα, εξηγούμε το διεθνές δίκαιο, το ισχύον νομικό και θεσμικό πλαίσιο και πάντοτε αυτό το πράττουμε μέσω της διπλωματίας, με σοβαρότητα και με απόλυτη τεκμηρίωση», είπε.
Βεβαίως, συνέχισε, η τελική απόφαση ανήκει στους ίδιους τους οργανισμούς, οι οποίοι σταθμίζουν αυτά ακριβώς τα πραγματικά δεδομένα». Απέρριψε τον ισχυρισμό που του έθεσε δημοσιογράφος ότι η κυβέρνηση ασκεί «πιέσεις» για την ακύρωση τέτοιων εκδηλώσεων, κάτι που θα μπορούσε να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Ο εκπρόσωπος υποστήριξε ότι η κυβέρνηση πράττει ό,τι οφείλει να πράττει κάθε διεθνώς αναγνωρισμένο κράτος, χρησιμοποιώντας τη διπλωματία, για να παρουσιάζει με σαφήνεια τα πραγματικά δεδομένα. Αναφερόμενος στο ποδόσφαιρο, υπενθύμισε ότι από το 2013 υπάρχει συμφωνημένο πλαίσιο FIFA-UEFA, το οποίο παρέχει θεσμικό πλαίσιο για τέτοια ζητήματα. Διερωτήθηκε γιατί δεν γίνεται χρήση αυτού του πλαισίου. Τα ζητήματα αυτά αναδεικνύουν τη θεμελιώδη ανάγκη επανέναρξης των διαπραγματεύσεων και επίλυσης του Κυπριακού, «ώστε η Κυπριακή Δημοκρατία να μπορεί να λειτουργεί ως ένα κανονικό κράτος σε ολόκληρη την επικράτειά της», είπε.
Κοινωνία των πολιτών
Κατά την ενημέρωση των δημοσιογράφων, ο κ. Λετυμπιώτης ανακοίνωσε επίσης τα ελληνοκυπριακά μέλη της Συντονιστικής Επιτροπής του Συμβουλευτικού Σώματος της Κοινωνίας των Πολιτών, το οποίο οι δύο ηγέτες είχαν προηγουμένως συμφωνήσει να συστήσουν. Τα μέλη είναι οι Παντελής Ποιητής, Αλέξανδρος Λόρδος, Αμαλία Αβραάμ, Σοφία Παπαμιχαλόπουλου και Μάριος Μιχαηλίδης.
Ερωτηθείς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες για το συμβουλευτικό σώμα, ο εκπρόσωπος είπε ότι θα περιλαμβάνει 50 μέλη από κάθε κοινότητα, οι οποίοι θα συζητούν ζητήματα που επηρεάζουν την καθημερινή ζωή. Η συμμετοχή αναμένεται να διαφοροποιείται ανάλογα με τα θέματα που θα συζητούνται, επιτρέποντας ευρύτερη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών και από τις δύο κοινότητες, με παράλληλη διασφάλιση της αντιπροσωπευτικότητας ως προς την ηλικία, τη γεωγραφική προέλευση και το φύλο. Το σώμα αναμένεται να υποβάλλει εισηγήσεις και απόψεις προς τους δύο ηγέτες για τα διάφορα ζητήματα.
«Το Συμβουλευτικό Σώμα μπορεί να λειτουργήσει ως ένα πρόσθετο κανάλι επικοινωνίας και εποικοδομητικής συνεισφοράς της κοινωνίας των πολιτών στη συνεχιζόμενη προσπάθεια», είπε.
Η διπλωματική ενημέρωση του Ντανά
Στο μεταξύ, σε σχέση με την πρόσφατη διπλωματική ενημέρωση που πραγματοποίησε ο Τουρκοκύπριος διαπραγματευτής Μεχμέτ Ντανά στη νεκρή ζώνη στις 19 Αυγούστου, κυβερνητικές πηγές διέψευσαν ότι ζητήθηκε από διπλωμάτες να μην παραστούν στην εκδήλωση. Οι πηγές υποστήριξαν ότι οι ξένοι διπλωμάτες που έλαβαν πρόσκληση με τα σύμβολα της αποσχιστικής οντότητας στα κατεχόμενα, συμβουλεύθηκαν να είναι προσεκτικοί ως προς την πιθανή εργαλειοποίηση της εκδήλωσης μέσω της παρουσίας συμβόλων και σημαιών. Ωστόσο, οι διπλωμάτες δεν κλήθηκαν από το Υπουργείο Εξωτερικών να απέχουν από την ενημέρωση, επέμειναν οι ίδιες πηγές.
