Υπάρχουν μερικά πράγματα σε αυτόν τον τόπο που είναι πιο σίγουρα και από τον καύσωνα του Ιουλίου: η φλαούνα το Πάσχα, ο καβγάς για το χαλλούμι και το γεγονός ότι κάθε Κύπριος Πρόεδρος, στα τελευταία δύο χρόνια της θητείας του, θυμάται ότι πρέπει να λύσει το Κυπριακό.
Δεν φταίνε οι άνθρωποι. Είναι ζήτημα αρχών... εδώ γελάμε.
Τα πρώτα τρία χρόνια της πενταετίας αναλώνονται στα κλασικά: ταξίδια, διορισμοί κουμπάρων, «βαθιές τομές» που μένουν επιφανειακές, και φυσικά, διαχείριση της Πρώτης Κυρίας (γιατί πίσω από κάθε ισχυρό Πρόεδρο, κρύβεται μια γυναίκα που του θυμίζει ποιος κάνει κουμάντο στο σπίτι και στο Προεδρικό). Μόλις όμως το ημερολόγιο δείξει ότι απομένουν 24 μήνες για τις επόμενες προεδρικές συμβαίνει ένα θαύμα.
Ξαφνικά, οι φάκελοι που έπιαναν σκόνη στο Υπουργείο Εξωτερικών ανοίγουν με φόρα και ο Πρόεδρος παθαίνει μια ξαφνική κρίση εθνικής αφύπνισης. Το styling αλλάζει, το βλέμμα γίνεται πιο στοχαστικό και οι δηλώσεις γεμίζουν με λέξεις-κλειδιά, όπως «κινητικότητα», «παράθυρο ευκαιρίας» και «συνομιλίες για την επόμενη μέρα».
Το σενάριο είναι πάντα το ίδιο, ανεξαρτήτως προσώπου, ξεκινώντας από τη μεγάλη πρωτοβουλία. Ο Πρόεδρος αρχίζει έναν μαραθώνιο επαφών, πηγαίνει στη Νέα Υόρκη, πηγαίνει στις Βρυξέλλες, πηγαίνει παντού, με τον κόσμο να πιστεύει ότι τρέχει για το Κυπριακό, ενώ βασικά χτίζει το προφίλ του «διεθνούς ηγέτη» για τα φυλλάδια της επανεκλογής του.
Στη συνέχεια, ακολουθεί το παραδοσιακό «Δείπνο της Ελπίδας», που κανονίζεται μια άτυπη συνάντηση με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη. Εκεί τρώνε ζεστό ψωμί, πίνουν ζιβανία, χαμογελούν στις κάμερες και μετά επιστρέφουν στις θέσεις τους σαν να μην πέρασε μια μέρα. Η αυλαία πέφτει πάντα με το γνωστό αφήγημα «Φταίει η τουρκική αδιαλλαξία». Όταν το πράγμα προφανώς κολλήσει -ποιος να το περίμενε;- ο Πρόεδρος βγαίνει στα κανάλια με ύφος πληγωμένου πατριώτη και δηλώνει πως εμείς δείξαμε καλή θέληση, αλλά η άλλη πλευρά στάθηκε ανυποχώρητη.
Αυτή η παραδοσιακή στρατηγική αποτελεί το απόλυτο εργαλείο λαοπλανίας. Το επιχείρημα είναι απλό: «Μην με αλλάξετε τώρα, είμαστε μια ανάσα από τη λύση! Αν ψηφίσετε τον άλλον, θα ξεκινάμε από το μηδέν». Είναι το πολιτικό αντίστοιχο του «μην αλλάζεις οδηγό την ώρα που τρέχει το αυτοκίνητο», ακόμη κι αν το όχημα είναι πλήρως ακινητοποιημένο με τέσσερα σκασμένα λάστιχα. Γιατί άλλαξε τα ρούχα του ο Μανωλιός (λέει και η Άννη ή η οποιαδήποτε Άννη κ.λπ.) και τα έβαλε αλλιώς, πριν ο Κόφι Ανάν, τώρα ο Αντώνιο Γκουτέρες κ.ο.κ.
Έτσι, το Κυπριακό μετατρέπεται από εθνικό πρόβλημα στο απόλυτο προεκλογικό σλόγκαν. Και κάπως έτσι, θα φτάσουμε τελικά στο 2028, με τον λαό να διερωτάται αν αυτή τη φορά το περίφημο «παράθυρο ευκαιρίας» διαθέτει τουλάχιστον διπλά τζάμια, ώστε να αντέξει τις αυταπάτες της επόμενης πενταετίας. Γιατί Θεέ μου έχουμε την πιο κοντόφθαλμη μνήμη σαν λαός, μόνο δύο χρόνια μπροστά βλέπουμε, ή βλέπουμε τις ιδεοληπτικές αυταπάτες των ηγετών μας!
*Δικηγόρου
