Β΄ Μέρος
Το ρεπορτάζ της Άντριας Γεωργίου στον «Π» τις προάλλες, σχετικά με το ζήτημα της έλλειψης νηπιαγωγών, το οποίο απασχόλησε και την Επιτροπή Παιδείας της Βουλής μας ανησύχησε τα μάλα, επειδή πιστεύουμε ότι η προδημοτική εκπαίδευση αποτελεί τον θεμέλιο λίθο για την ολόπλευρη ανάπτυξη του παιδιού. Το γεγονός ότι η νέα γενιά δεν δείχνει ενδιαφέρον για νηπιαγωγικές σπουδές, και ως παράδειγμα αναφέρεται και ιδιωτικό πανεπιστήμιο το οποίο εξετάζει τη διακοπή νηπιαγωγικών σπουδών, πρέπει να προβληματίσει για να προσφερθούν κίνητρα ούτως ώστε η προδημοτική εκπαίδευση να συνεχίσει τη θετική της πορεία προσφέροντας την κατάλληλη εκπαίδευση στη νέα γενιά. Το ως άνω ρεπορτάζ μας ώθησε να επανέλθουμε για να τονίσουμε όσο πιο «κτυπητά» μπορούμε τον ρόλο της προδημοτικής εκπαίδευσης στο εκπαιδευτικό μέλλον μας.
Στο προηγούμενο άρθρο μας αφού τονίσαμε τη σπουδαιότητα της προδημοτικής εκπαίδευσης, αναφερθήκαμε στην «είσοδο» ιδιωτικών νηπιαγωγείων στον τομέα της προδημοτικής για να συμπληρώσουν, σε μεγάλο βαθμό, τα κενά που παρατηρήθηκαν.
Οι γυναίκες στην εργασία
Μετά την εισβολή του '74 ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού της χώρας μας βρέθηκε να ζει κάτω από άθλιες συνθήκες σε προσφυγικούς καταυλισμούς και ο αριθμός των εργαζομένων μητέρων αυξήθηκε κατά πολύ, μια και η επαναδραστηριοποίηση της οικονομίας της χώρας χρειαζόταν άμεσα την απασχόληση περισσότερων εργατών και εργατριών στη βιομηχανία. Αυτή η κατάσταση έπαιξε αποφασιστικό ρόλο στην επέκταση της προδημοτικής εκπαίδευσης. Είναι γενικά παραδεκτό ότι τα νηπιαγωγεία βοηθούν τα μέγιστα στην ανακούφιση της μητέρας -αλλά και των γονέων γενικότερα- από το συνεχές άγχος και την ευθύνη των παιδιών, καταστώντας την ικανή να εμπλακεί σε άλλες εξωτερικές δραστηριότητες, ενώ δημιουργεί ένα θετικό κλίμα μέσα στην ίδια την οικογένεια, μεγαλύτερο εισόδημα και σε τελική ανάλυση ωφελεί τη χώρα γενικότερα.
Το 1989 η κυβέρνηση υιοθέτησε μια νέα πολιτική για την επέκταση της προδημοτικής εκπαίδευσης. Εν αντιθέσει με το τι γινόταν προηγουμένως, με δημιουργία μικρού αριθμού δημόσιων νηπιαγωγείων, απεφασίσθη η δημιουργία ενός μεγάλου αριθμού κοινοτικών νηπιαγωγείων με αυξημένη επιδότηση από την κυβέρνηση. Με αυτό τον τρόπο δημιουργήθηκαν περισσότερα νηπιαγωγεία για να αντιμετωπιστούν οι ανάγκες της χώρας.
Ο ρόλος των γονέων
Παρά τη μεγάλη πρόοδο που έχει γίνει στην ανάπτυξη της προδημοτικής εκπαίδευσης οφείλουμε να ομολογήσουμε ότι υπάρχουν ακόμη πολλά προβλήματα τα οποία πρέπει να αντιμετωπιστούν για να γίνει εφικτή η περαιτέρω ανάπτυξή της. Ένα επιτυχημένο πρόγραμμα προδημοτικής εκπαίδευσης δεν μπορεί να αφήνει έξω τους γονείς. Οι γονείς έχουν σπουδαίο ρόλο να παίξουν και η ενεργητική εμπλοκή τους σε ένα τέτοιο πρόγραμμα είναι μεγίστης σημασίας επειδή είναι οι γονιοί που έχουν την πρωταρχική ευθύνη για την ανάπτυξη και εξέλιξη των παιδιών τους ακόμη και μετά την έναρξη της σχολικής ζωής. Δεν πρέπει, σίγουρα, να ξεχνάμε ότι το σπίτι είναι η πρώτη εστία παιδείας και η επίδραση του στη ζωή του παιδιού διαρκεί για πάντα.
Ο ρόλος του νηπιαγωγείου
Η θεσμοθέτηση της υποχρεωτικής προδημοτικής εκπαίδευσης με φοίτηση όλων ανεξαιρέτως των παιδιών σε δύο νέες τάξεις που θα προηγούνται της πρώτης δημοτικού, έδειξε ότι και αυτή η βαθμίδα της εκπαίδευσής μας αποτελεί μέρος της γενικής εκπαίδευσης και δεν αφήνεται στην τύχη ούτε υποτιμάται. Το νηπιαγωγείο επιτέλους θεωρείται ως η «επέκταση» του δημοτικού σχολείου προς τα κάτω, όπως είναι το γυμνάσιο προς τα πάνω.
Κλείνοντας αυτή την περιγραφή μιας συνοπτικής εικόνας της προδημοτικής εκπαίδευσης στην Κύπρο και τη μεγάλη σημασία της στην ανάπτυξη του παιδιού, πρέπει να τονίσουμε για μια ακόμη φορά ότι η προδημοτική εκπαίδευση δεν είναι μόνο αναγκαία, αλλά απαραίτητη για την ομαλή αναπτυξιακή πορεία των παιδιών, ειδικά αυτών που προέρχονται από ένα φτωχό κοινωνικό υπόβαθρο του οποίου το περιβάλλον δεν μπορεί να παράσχει στο παιδί τις κατάλληλες ευκαιρίες για να αναπτυχθεί ομαλά.
Το νηπιαγωγείο πρέπει να θεωρείται επέκταση και συμπλήρωμα του σπιτικού περιβάλλοντος, γι' αυτό η συνεργασία με τους γονείς, όπως προαναφέραμε, αποτελεί ένα σημαντικό στοιχείο ενός επιτυχημένου προγράμματος προδημοτικής εκπαίδευσης και είναι πράγματι αναγκαίο να εργαστούμε σ' αυτά τα πλαίσια για να ενισχύσουμε τις εκπαιδευτικές λειτουργικότητες του σπιτιού. Ατυχώς πολλοί γονείς συσχετίζουν το νηπιαγωγείο με βρεφοκομικό σταθμό που σίγουρα είναι ένας λανθασμένος συνειρμός τον οποίο πρέπει να εξαλείψουμε τονίζοντας την εκπαιδευτική σημασία της προδημοτικής εκπαίδευσης στην ολόπλευρη ανάπτυξη του παιδιού.
Κίνητρα
Ως εκ τούτου είναι παρήγορο ότι η προδημοτική εκπαίδευση έχει την ίδια προνομιακή μεταχείριση με αυτήν της δημοτικής εκπαίδευσης για το καλό της παιδείας μας που είναι ότι πιο ακριβό μας απέμεινε σ' αυτό τον τόπο και κανένα οικονομικό κόστος δεν μπορεί να συγκριθεί με τα οφέλη που θα αποκομίσουμε από μια παιδεία αποτελεσματική και αντάξια του λαού μας με την προδημοτική εκπαίδευση ως τον θεμέλιο λίθο πάνω στον οποίο βασίζεται το εκπαιδευτικό μέλλον της χώρας μας. Ως εκ τούτου η έλλειψη ενδιαφέροντος των νέων μας για νηπιαγωγικές σπουδές πρέπει να αντιμετωπιστεί με τα κατάλληλα κίνητρα για να μπορέσει να συνεχίσει η προδημοτική εκπαίδευση με το υπέροχο έργο που επιτελεί για την ολόπλευρη ανάπτυξη των παιδιών μας.
*ΒΑ, ΜΑ, PhD πρώην επιθεωρητή και πρώτου λειτουργού Εκπαίδευσης, Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού
