Θα ασχοληθώ και σήμερα με τον βρόμικο πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν. Έχουν ήδη συμπληρωθεί δύο βδομάδες από την έναρξή του και δεν υπάρχουν σημάδια στον ορίζοντα για σύντομο τερματισμό του. Αντίθετα, υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις ότι μπορεί να εξελιχθεί σε έναν πόλεμο μηνών παρά βδομάδων. Κάποιοι αναλυτές μάλιστα αναφέρουν ότι το Ιράν είχε προετοιμαστεί για έναν πόλεμο όπως εκείνο με το Ιράκ στα τέλη του προηγούμενου αιώνα. Προτού ασχοληθώ με τις συνέπειες ενός πολέμου μακράς διάρκειας, θέλω να πω δύο –τρία πράγματα για κάποια σχόλια που έχουν κάνει αναγνώστες της στήλης.
Το Διεθνές Δίκαιο
Το πρώτο έχει να κάνει με τη νομιμότητα της επίθεσης εναντίον του Ιράν. Όλοι οι σοβαροί αναλυτές, στους οποίους συγκαταλέγονται κορυφαίοι καθηγητές του Διεθνούς Δικαίου, υποστηρίζουν ομόφωνα ότι οι βομβαρδισμοί γίνονται κατά παράβαση του Διεθνούς Δικαίου. Παρά ταύτα αρκετοί συμπατριώτες μας υποστηρίζουν τις ενέργειες των ΗΠΑ και του Ισραήλ χωρίς να αντιλαμβάνονται πού οδηγούνται τα πράγματα αν η κάθε χώρα, που διαθέτει την απαιτούμενη στρατιωτική δύναμη, μπορεί να επιτίθεται, χωρίς συνέπειες, σε μια άλλη χώρα. Τούτη η πτυχή του προβλήματος έπρεπε να ενδιαφέρει τις κυβερνήσεις, τα κόμματα και τους πολίτες μικρών και ιδιαίτερα στρατιωτικά αδύναμων χωρών, όπως είναι η Κύπρος. Οι λόγοι πρόδηλοι: Η κατοχή μεγάλου τμήματος των εδαφών μας από γειτονική χώρα. Δέχομαι ότι η αυστηρή ουδετερότητα σε κάποιες διενέξεις είναι συχνά δύσκολη και κάποτε αδύνατη. Όμως η υπό συζήτηση διένεξη δεν είναι περίπτωση που να δημιουργεί διλήμματα.
Ενθάρρυνση της παρανομίας
Η παρανομία πρέπει να καταδικάζεται και ποτέ δεν πρέπει να ενθαρρύνεται. Και η ενθάρρυνση, όπως συμβαίνει με το κοινό έγκλημα, μπορεί να προσλάβει πολλές μορφές. Και μια από τις κλασικές μορφές ενθάρρυνσης σε εγκλήματα διάρκειας είναι η σιωπή. Τα «παλαμάκια» και τα «μπράβο» παύουν να αποτελούν ενθάρρυνση και σε καθιστούν συνένοχο του παραβάτη. Έχω την άποψη ότι η κυβέρνησή μας δεν τήρησε τη σωστή και συμφέρουσα στον λαό μας στάση έναντι των παραβατών.
Η ισοπέδωση της Γάζας
Η κυβέρνηση του Ισραήλ εδώ και καιρό ποδοπατεί τους κανόνες του Διεθνούς Δικαίου και η κυβέρνησή μας, αντί να καταδικάσει την απαράδεκτη συμπεριφορά της γειτονικής χώρας, κομπάζει ότι η Κύπρος είναι παράγοντας σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο. Η ισοπέδωση της Γάζας θα μείνει στην Ιστορία ως μια πρωτοφανής βαρβαρότητα που διαπράχθηκε στον 21ο αιώνα με την ανοχή όλης της δήθεν πολιτισμένης ανθρωπότητας.
Τα ίδια με Ιράν
Η ισοπέδωση του Ιράν είναι μια δεύτερη, παρόμοια βαρβαρότητα. Εδώ και δύο βδομάδες καταστρέφονται όλες οι υποδομές της χώρας. Υποδομές που έχουν να κάνουν με την αξιοπρεπή διαβίωση των πολιτών. Και που δεν έχουν καμία σχέση με τις στρατιωτικές δυνατότητες της χώρας. Μας είπαν ότι πήγαν για να καταστρέψουν τις εγκαταστάσεις που θα επέτρεπαν στον Ιράν να κατασκευάσει πυρηνικά όπλα και δεν άφησαν όρθιες γέφυρες και οδικές αρτηρίες. Μας είπαν ότι πήγαν για να καταστρέψουν τις βάσεις εκτόξευσης πυραύλων και μετέτρεψαν σε συντρίμμια ακόμα και εργοστάσια παραγωγής τροφίμων. Και πίσω από αυτές τις αθλιότητες κρύβεται ένας απάνθρωπος, βάρβαρος και ζωώδης σχεδιασμός: Να οδηγήσουν τον λαό της χώρας στα έσχατα όρια της εξαθλίωσης για να τους σπρώξουν σε επανάσταση κατά του καθεστώτος. Όταν διάβασα στο Διαδίκτυο αυτή την ανάλυση, θυμήθηκα μια κουβέντα που μου διηγήθηκε πριν πολλά χρόνια στο εξοχικό του σπίτι στην Τριμίκλινη ο μακαρίτης Αντρέας Αζίνας, από τα πρώτα στελέχη της ΕΟΚΑ, στενός συνεργάτης του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου.
Το γκέτο των Τουρκοκυπρίων
Τον ρώτησα πώς αντιμετώπισε ο Πρόεδρος Μακάριος τη συγκέντρωση των Τ/Κυπρίων σε περιοχές (γκέτο) που δεν είχαν πρόσβαση οι Αρχές του νόμιμου κράτους. Για τους νεότερους, που δεν έζησαν τα γεγονότα και που είναι σήμερα η πλειοψηφία του λαού μας, αναφέρομαι στη δεκαετία του 1960 και μετά τα «Δεκεμβριανά» του 1963. «Γιατί δεν προσπάθησε να αποτρέψει τη δημιουργία περιοχών μη ελεγχόμενων από το κράτος;», ρώτησα. Και η απάντηση που μου έδωσε ήταν ότι ο Μακάριος εκτιμούσε ότι, αν τους κάναμε τον βίο αβίωτο μέσα στους θύλακες που συγκεντρώθηκαν, «θα αγιώσει από την πείνα το στόμα τους και θα επιστρέψουν πίσω», ήταν τα ακριβή λόγια του Μακάριου όπως μου τα μετέφερε (αγιώνει = σκουριάζει). Πού να φανταστώ ότι ένας Πρόεδρος των ΗΠΑ 65 τόσα χρόνια αργότερα θα έκαμνε παρόμοιες σκέψεις για τον λαό του Ιράν! Και μάλιστα χωρίς να διδαχθεί καθόλου από το δικό μας πάθημα. Διότι αν δεν καταδικάζαμε τότε τους Τ/Κύπριους συμπατριώτες μας στον διά της πείνας θάνατον ίσως να μην καταλήγαμε ποτέ στην τραγωδία του 1974.
Βαρύ το τίμημα του πολέμου
Προσεύχομαι και ελπίζω ο πόλεμος να τελειώσει σύντομα. Γιατί, αν δεν τελειώσει σύντομα, θα πληρώσει ο κόσμος όλος ένα πολύ βαρύ και εμείς εδώ ένα πολύ πιο βαρύ τίμημα. Ήδη η ακρίβεια άρχισε να χτυπά τις πόρτες κάθε νοικοκυριού. Ο χειρισμός του θέματος της επίθεσης κατά της βάσης Ακρωτηρίου υπήρξε παιδαριώδης, για να μην πω πιο βαρύ χαρακτηρισμό. Οι παραστάσεις από την κάθοδο του υπουργού Άμυνας της Ελλάδας και εκείνες που ακολούθησαν την εδώ επίσκεψη των κυρίων Μακρόν και Μητσοτάκη έδωσαν την εντύπωση σ’ όλη την Ευρώπη ότι εδώ έχουμε πόλεμο. Πήγα στην Αγγλία την περασμένη βδομάδα για να παραστώ στην κηδεία ενός ακριβού μου φίλου. Και πολλοί από τους Άγγλους που συνάντησα με ρωτούσαν για τον «πόλεμο» στην Κύπρο. Κάναμε τις παραστάσεις χωρίς να σκεφτούμε ότι τις βλέπουν και άλλοι εκτός από εμάς τους χαζοχαρούμενους. Έλα τώρα να πείσεις τους Ευρωπαίους, που προγραμμάτιζαν από τώρα να κάνουν διακοπές στην Κύπρο το καλοκαίρι, ότι ο προορισμός τους είναι ασφαλής. Αφήνω κατά μέρος και τις αντιδράσεις που οι παραστάσεις προκάλεσαν στην Τουρκία που ίσως οδήγησαν στην εδώ μόνιμη παρουσία ενός σμήνους F-16. Πάντα βεβαίως διαπρέπαμε στο να κάνουμε εξωτερική πολιτική για εσωτερική κατανάλωση. Τουλάχιστον ας κρατούσαμε τα θέματα που αφορούν την Άμυνα εκεί που πρέπει να κρατούνται: Μυστικά. Αλλά ξέχασα ότι η μυστικότητα δεν φέρνει ψήφους. Και ότι ο λαός θέλει άρτον και θεάματα. Και ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης διαπρέπει
