Επιπλέον αυξήσεις επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) αν συνεχίσει το πολεμικό κλίμα στη Μέση Ανατολή να επιδεινώνεται, αναμένουν οικονομολόγοι που μίλησαν στο ΚΥΠΕ, οι οποίοι ταυτόχρονα αναμένουν περαιτέρω πληθωριστικές πιέσεις με βάση την δήλωση της Προέδρου της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ ότι στο τέλος του 2027 θα επανέλθει ο πληθωρισμός στον στόχο του 2%.
Σε δηλώσεις στο ΚΥΠΕ ο οικονομολόγος στο Πανεπιστήμιο Κύπρου Σωφρόνης Κληρίδης είπε ότι η κίνηση της ΕΚΤ ήταν αναμενόμενη λόγω των πληθωριστικών τάσεων που έχουν παρουσιαστεί το τελευταίο διάστημα.
«Πιθανό αν συνεχίσει το πολεμικό κλίμα να επιδεινώνεται, αναμένεται να υπάρξει περισσότερη πίεση στις τιμές πετρελαίου και συνεπώς μεγαλύτερες πληθωριστικές πιέσεις και άλλες αυξήσεις επιτοκίων τους επόμενους μήνες», πρόσθεσε.
Αναφορικά με τις επιπτώσεις από την αύξηση των επιτοκίων, ο κ. Κληρίδης είπε ότι αυτές είναι η αύξηση του κόστους δανεισμού που αποθαρρύνει τις επενδύσεις και αυξάνει τις δόσεις των δανείων για όσους έχουν δάνεια με κυμαινόμενα επιτόκια, επιβαρύνοντας τους προϋπολογισμούς νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
«Ο κάθε ένας θα πρέπει να διαχειριστεί τα οικονομικά του με σύνεση έχοντας υπόψη ότι πιθανό να έχουμε και άλλες στους επόμενους μήνες και άρα και άλλες αυξήσεις στις δόσεις», πρόσθεσε.
Κληθείς να σχολιάσει τη δήλωση της Προέδρου της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ ότι στο τέλος του 2027 θα επανέλθει ο πληθωρισμός στον στόχο της τράπεζας, ο κ. Κληρίδης είπε ότι αυτό δίνει μια αίσθηση των προβλέψεων της ΕΚΤ για την πορεία που θα έχει ο πληθωρισμός.
«Το γεγονός ότι δίνουν ακόμη 15-16 μήνες, δείχνει πως αναμένουν ότι θα επιδεινωθούν για το προσεχές διάστημα οι πληθωριστικές τάσεις», ανέφερε και σημείωσε πως η αύξηση των επιτοκίων θα πάρει κάποιο χρόνο μέχρι να έχει αποτέλεσμα.
Ο κ. Κληρίδης είπε ότι «φαίνεται να προσδοκούν ότι κάποια στιγμή εντός του 2027 θα αρχίσει να αντιστρέφεται η πορεία για να καταλήξει μέχρι το τέλος του 2027 στον στόχο για πληθωρισμό 2%».
Εξάλλου, ο οικονομολόγος στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας Μάριος Χρίστου είπε στο ΚΥΠΕ ότι η αύξηση των επιτοκίων ήταν αναμενόμενη με βάση την πολιτική την οποία ακολουθεί η ΕΚΤ, η οποία έχει στόχο να κρατά τον πληθωρισμό στην ευρωζώνη κοντά, αλλά λίγο πιο κάτω από το 2%.
Επομένως, συνέχισε, η επαναφορά των εχθροπραξιών στη Μέση Ανατολή, το ότι δεν φαίνεται στον ορίζοντα να υπάρχει περιθώριο, τουλάχιστον σύντομης διευθέτησης της σύρραξης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, έχει ως συνεπακόλουθο να ανεβαίνει η τιμή του πετρελαίου.
«Αυτόματα έχουμε τις αλυσιδωτές επιπτώσεις στο κόστος παραγωγής, στο κόστος μεταφορών, στο κόστος της ενέργειας ανεβάζοντας προς τα πάνω τις τιμές», πρόσθεσε.
Ο κ. Χρίστου ανέφερε ότι σκοπός της αύξησης των επιτοκίων είναι να περιοριστεί η κατανάλωση, προσθέτοντας ότι παρόλο που αυτή η πολιτική αποδίδει, αποδίδει βάζοντας το μέσο πολίτη σε μία δύσκολη θέση, διότι συνήθως η πολιτική αύξησης των επιτοκίων, όταν ανεβαίνει ο πληθωρισμός, γίνεται όταν αυξάνεται η ζήτηση αγαθών και υπηρεσιών.
«Εδώ έχουμε αύξηση του πληθωρισμού, όχι τόσο λόγω της ζήτησης, όσο λόγω της αύξησης του κόστους (cost push inflation)», σημείωσε.
Όπως εξήγησε, αυξάνεται το κόστος της ενέργειας σπρώχνοντας τον πληθωρισμό, διότι σπρώχνονται οι τιμές και πρόσθεσε ότι είναι αλυσιδωτές οι επιπτώσεις καθώς ανεβαίνουν οι τιμές, τα κόστη παραγωγής, ανεβαίνουν τα κόστη μεταφοράς που είναι πολύ σημαντικά κόστη και ανεβαίνουν και άλλα συναφή κόστη μαζί, όπως το εργατικό, διότι οι εργαζόμενοι από τη στιγμή που βλέπουν ότι ανεβαίνουν οι τιμές θα ζητήσουν υψηλότερους μισθούς.
Ο κ. Χρίστου είπε ότι «ουσιαστικά επιβαρύνονται οικονομικά περισσότερο οι καταναλωτές μέσω αυτής της αύξησης».
«Δυσχεραίνεται η ζωή ειδικά όσοι είναι χαμηλά αμειβόμενοι, διότι έχουν περιορισμένο εισόδημα» και «όσοι έχουν δανειοδότηση με κυμαινόμενα επιτόκια διότι αυξάνονται ταυτόχρονα και τα επιτόκια», πρόσθεσε.
Ειδικότερα, ο κ. Χρίστου ανέφερε ότι «το πρόβλημα παρουσιάζεται στα στεγαστικά δάνεια διότι και τα ποσά των δανείων είναι υψηλά και ιδιαίτερα αν η αποπληρωμή αργεί δηλαδή βρίσκεται σε μεγάλο χρονικό ορίζοντα από σήμερα, τότε ο τρέχον τόκος αυξάνεται κατά πολύ περισσότερο, άρα υπάρχει μεγάλη πίεση» στους δανειολήπτες.
Σε σχέση με τι αναμένεται για το επόμενο διάστημα σε σχέση με τα επιτόκια και κληθείς να σχολιάσει την δήλωση της κ. Λαγκάρντ ότι ο πληθωρισμός θα επανέλθει στο στόχο της ΕΚΤ στο τέλος του 2027, ο κ. Χρίστου είπε ότι αυτό σημαίνει ότι «έχουμε μπροστά μας περισσότερο από 12 μήνες πίεση» και «αύξηση των τιμών που σημαίνει πίεση προς τα νοικοκυριά και πληθωριστική τάση».
Πρόσθεσε ότι «η αύξηση των επιτοκίων, σε όποια νοικοκυριά έχουν δανειακές υποχρεώσεις, αυξάνει ακόμα περισσότερο το γενικό κόστος διαβίωσης και μειώνει κατά πολύ το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών».
«Άρα είναι αυτά τα οποία έχουμε πει, δηλαδή συνεπάγεται πιο δύσκολη ζωή για όσους έχουν μικρά περιθώρια ή δεν έχουν καθόλου περιθώρια διαθέσιμου εισοδήματος», ανέφερε ότι το θέμα των επιτοκίων είναι ένα οριζόντιο μέτρο που το πληρώνουν όλοι άσχετα αν έχουν υψηλό ή χαμηλό εισόδημα ή πλούτο».
Πηγή: ΚΥΠΕ
