Οι συνεχιζόμενες γεωπολιτικές εντάσεις με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, θέτουν σημαντικούς κινδύνους για το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό τοπίο μέσω υψηλότερων τιμών ενέργειας, πιθανών πληθωριστικών πιέσεων και ασθενέστερης οικονομικής ανάπτυξης, προειδοποιούν οι Ευρωπαϊκές Εποπτικές Αρχές (EBA, EIOPA και ESMA – ΕΕΑ)
Οι τρεις εποπτικές αρχές δημοσίευσαν χθες την ενημέρωση της Κοινής Επιτροπής για την άνοιξη του 2026 σχετικά με τους κινδύνους και τα τρωτά σημεία στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της ΕΕ. Η ενημέρωση επικεντρώνεται στις προκλήσεις που προκύπτουν από τις συνεχιζόμενες γεωπολιτικές εντάσεις και τις εξελίξεις στον ιδιωτικό χρηματοπιστωτικό τομέα.
Οι ΕΕΑ είχαν προηγουμένως προειδοποιήσει για τους κινδύνους αιφνίδιας ανατιμολόγησης και μείωσης της ρευστότητας σε περιόδους αυξημένων αποτιμήσεων στην αγορά μετοχών και συμπιεσμένων spreads στις αγορές ομολόγων. Τέτοιες εξελίξεις, σημειώνεται, μπορούν να επιδεινώσουν τις ευπάθειες της αγοράς, πυροδοτώντας αστάθεια και ανατιμήσεις.
Στην έκθεση αναφέρεται ότι τα υψηλότερα επιτόκια ενδέχεται να αυστηροποιήσουν περαιτέρω τους όρους χρηματοδότησης και να επηρεάσουν την ποιότητα των περιουσιακών στοιχείων.
Οι εντάσεις γύρω από το Στενό του Ορμούζ και το κλείσιμο του εναέριου χώρου αυξάνουν τον κίνδυνο πολλαπλών γραμμών, αν και οι αποκλεισμοί από τον πόλεμο αναμένεται να περιορίσουν τις καθαρές ζημιές για τις ασφαλιστικές εταιρείες. τα γεωπολιτικά γεγονότα και οι κυβερνοεπιθέσεις θα μπορούσαν να προκαλέσουν σοκ και διαταραχές σε κρίσιμες υποδομές.
Κίνδυνοι που συνδέονται με την ιδιωτική χρηματοδότηση
Η ενημέρωση επισημαίνει επίσης τους αναδυόμενους κινδύνους στην ιδιωτική χρηματοδότηση, οι οποίοι οφείλονται σε περιορισμένα δεδομένα, χαμηλή διαφάνεια, παρατεταμένη ανάπτυξη και πολύπλοκες, αδιαφανείς διασυνδέσεις με το ευρύτερο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Αυτοί οι παράγοντες αυξάνουν την πιθανότητα αιφνίδιων μεταβολών της ρευστότητας των επενδυτών στην αγορά και επιπτώσεων σε άλλα μέρη του χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Οι πρόσφατες εξελίξεις σε ορισμένα ιδιωτικά πιστωτικά κεφάλαια των ΗΠΑ, που συνδέονται με την αντικατάσταση των πιο παραδοσιακών επιχειρήσεων λογισμικού από την Τεχνητή Νοημοσύνη, καταδεικνύουν πιθανές ευπάθειες που σχετίζονται με αλλαγές στο επενδυτικό κλίμα, προστίθεται.
Ο χρηματοπιστωτικός τομέας της ΕΕ παραμένει συνολικά ανθεκτικός
Παρά το δύσκολο γεωπολιτικό περιβάλλον, οι ευρωπαϊκές χρηματοπιστωτικές αγορές συνέχισαν να επιδεικνύουν ανθεκτικότητα, τονίζεται.
Οι τομείς των ασφαλίσεων και των Ιδρυμάτων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (IORP) διατηρούν ισχυρές κεφαλαιακές και χρηματοδοτικές θέσεις.
Στον τραπεζικό τομέα, οι δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας παραμένουν υψηλοί, ενώ οι θέσεις ρευστότητας και η ποιότητα του ενεργητικού είναι σταθερές. Οι άμεσες εκθέσεις σε χώρες που επλήγησαν περισσότερο από τον πόλεμο παραμένουν περιορισμένες.
Κάλεσμα για επαγρύπνηση
Δεδομένων των συνεχιζόμενων γεωπολιτικών εντάσεων, η Κοινή Επιτροπή των ΕΕΑ καλεί τις εποπτικές αρχές και τους συμμετέχοντες στην αγορά να διατηρήσουν υψηλό επίπεδο ετοιμότητας. Αυτό περιλαμβάνει προληπτικές αξιολογήσεις κινδύνου με κατάλληλα εργαλεία, τη συνετή διαχείριση των κρατικών ανοιγμάτων και την ενσωμάτωση του γεωπολιτικού πλαισίου στη διαχείριση κινδύνων.
Οι πιθανές έμμεσες επιπτώσεις που προκύπτουν από τις τιμές ενέργειας και τις εκθέσεις σε τομείς που επηρεάζονται ιδιαίτερα, θα πρέπει επίσης να παρακολουθούνται στενά.
Τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, οι αρχές και οι επενδυτές ενθαρρύνονται επίσης να παρακολουθούν στενά και να διαχειρίζονται τους κινδύνους που σχετίζονται με τις ιδιωτικές αγορές, λαμβάνοντας υπόψη την περιορισμένη διαφάνεια, την αύξηση των εκθέσεων και τις πιθανές μεταβολές στα προφίλ κινδύνου, που συνδέονται με τις επερχόμενες αλλαγές της Solvency II 2027.
