Κυβερνητικό αλαλούμ και μάχη χαρακωμάτων - Η ηλεκτρική διασύνδεση δοκιμάζει την ενιαία κυβερνητική γραμμή

Η δημόσια αντιπαράθεση μεταξύ του προέδρου του ΔΗΚΟ, Νικόλα Παπαδόπουλου και του υπουργού Οικονομικών, Μάκη Κεραυνού, με επίκεντρο το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης, αναδεικνύει, όπως καθολικώς γίνεται παραδεκτό, ένα βαθύτατο πολιτικό και θεσμικό ζήτημα που αγγίζει την καρδιά της διακυβέρνησης Χριστοδουλίδη.

Από το όλο κομφούζιο που έχει δημιουργηθεί στην κόντρα του προέδρου του μοναδικού κόμματος που στηρίζει την Κυβέρνηση, με έναν από τους βασικότερους υπουργούς της Κυβέρνησης, προκύπτει, πέραν των τεχνικών ζητημάτων, δηλαδή για την βιωσιμότητα του GSI, της ηλεκτρικής διασύνδεσης δηλαδή της Κύπρου με την Ελλάδα, ένα ατόφια πολιτικό ζήτημα, το οποίο μάλιστα αποκτά ουσιαστικές διαστάσεις, καθώς αφορά την ίδια τη βιωσιμότητα ενός τεράστιου έργου που έχει άμεση σχέση με την ενέργεια και το μέλλον του τόπου. Με την ανάμιξη και άλλων στελεχών του ΔΗΚΟ από τη μια, αλλά και στελεχών της κυβέρνησης όπως ο υπουργός Ενέργειας Μιχάλης Δαμιανού που είναι ταυτοχρόνως και αντιπρόεδρος του ΔΗΚΟ από την άλλη, αυτή η εικόνα αδιεξόδου, αγγίζει τα όρια της απόλυτης γελοιότητας για τα πολιτικά πράγματα του τόπου και παράλληλα αναδεικνύει τον πρωτοφανή ερασιτεχνισμό της κυβέρνησης Χριστοδουλίδη.

Ερμαφρόδιτη στάση

Εν ολίγοις, είναι προκλητικό και αδικαιολόγητο να αφήνεται να εξελίσσεται μια τόσο ακραία πολιτική αντιπαράθεση, όπου ο πρόεδρος του βασικού κόμματος που στηρίζει την κυβέρνηση, μαζί με άλλα στελέχη του, επικρίνουν ανοιχτά υπουργό της ίδιας της κυβέρνησης που στηρίζουν, την ίδια ακριβώς στιγμή που άλλα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου προερχόμενα από το ΔΗΚΟ, στηρίζουν τον υπουργό και στέκονται απέναντι στο κόμμα τους, με τον ίδιο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να επιλέγει μια απαθή και ερμαφρόδιτη στάση.

Αυτή η πρωτοφανής κατάσταση πραγμάτων, αποτελεί μια μεγάλη «καυτή πατάτα» για τον Νίκο Χριστοδουλίδη, ο οποίος προφανώς ετοιμάζεται για την προεκλογική εκστρατεία διεκδίκησης εκ νέου της Προεδρίας, θυσιάζοντας τη θεσμική τάξη και τη σοβαρότητα, στο βωμό των μικροπολιτικών ισορροπιών και της διατήρησης των συμμαχιών του. Το εν λόγω ζήτημα παραβιάζει κατάφωρα τη λογική λειτουργία μιας σχέσης που υποτίθεται ότι στηρίζει τη διακυβέρνηση του τόπου, μετατρέποντας το κυβερνητικό στρατόπεδο σε θέατρο παραλόγου. Η κόντρα αυτή, πέρα από την πρωτοτυπία της, ξεγυμνώνει τις παθογένειες ενός συστήματος που λειτουργεί ερασιτεχνικά, ενώ αναποφεύκτως τίθεται και το ερώτημα, πώς μπορεί να είναι είτε βιώσιμη, είτε κυρίως παραγωγική, μια κυβέρνηση, όταν ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας διστάζει ή αδυνατεί να επιβάλει μια ενιαία γραμμή πλεύσης, αποδεικνύοντας ότι προτεραιότητά του δεν είναι η σοβαρή διαχείριση των κρίσιμων αποφάσεων για το ενεργειακό μέλλον της χώρας, αλλά η επιβίωσή του εν όψει εκλογών;

Η ουσία

Ειναι επομένως ξεκάθαρο ότι επί του προκειμένου, το ζήτημα δοκιμάζει εδώ και μήνες την ενιαία κυβερνητική γραμμή, αφού έχει εξελιχθεί σε ανοικτό πολιτικό μέτωπο, με επίκεντρο τη σχέση του υπουργού Οικονομικών Μάκη Κεραυνού με το ΔΗΚΟ και σαφείς πλέον προεκτάσεις για τις προεδρικές του 2028. Η αφετηρία βρίσκεται στη διαφορετική προσέγγιση Προεδρικού και του Υπουργείου Οικονομικών για το έργο. Ο Νίκος Χριστοδουλίδης έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι η ηλεκτρική διασύνδεση πρέπει να προχωρήσει, ενώ ο Μάκης Κεραυνός εξακολουθεί να θέτει σοβαρές επιφυλάξεις για το οικονομικό σκέλος, το συνολικό κόστος και τις επιπτώσεις στους καταναλωτές και στα δημόσια οικονομικά.

Η διαφορά αυτή μετατράπηκε σε πολιτική σύγκρουση όταν ο πρόεδρος του ΔΗΚΟ Νικόλας Παπαδόπουλος έθεσε δημόσια το ερώτημα γιατί ο υπουργός Οικονομικών δεν παραιτείται, εφόσον θεωρεί ότι το έργο είναι επιζήμιο και την ίδια ώρα η κυβέρνηση δηλώνει ότι θέλει να το υλοποιήσει. Ο ίδιος δε κατηγόρησε τον κ. Κεραυνό ότι «δαιμονοποιεί» τον GSI.

Η απάντηση του υπουργού ήταν ιδιαίτερα σκληρή. Μίλησε για «γελοιότητες της πολιτικής» και απέδωσε στον πρόεδρο του ΔΗΚΟ «εμμονές», προκαλώντας άμεση αντίδραση από το κόμμα. Το ΔΗΚΟ διευκρίνισε ότι δεν ζήτησε επισήμως την παραίτησή του, αλλά επέμεινε στο ερώτημα κατά πόσο η θέση του συμβιβάζεται με την κυβερνητική πολιτική. Από εκεί και πέρα, η συζήτηση ξέφυγε από το στενό πλαίσιο του GSI και πέρασε στις σχέσεις κυβέρνησης–ΔΗΚΟ.

Και άλλοι στην κόντρα

Στο σκηνικό αυτό ήρθαν χθες τέσσερις παρεμβάσεις, οι οποίες έδειξαν ότι το θέμα έχει πλέον αποκτήσει σαφώς ευρύτερη πολιτική διάσταση. Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΔΗΚΟ Πανίκος Λεωνίδου επέλεξε γραμμή εκτόνωσης. Χαρακτήρισε δυσάρεστη την αντιπαράθεση και κάλεσε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, με την επιστροφή του στην Κύπρο, να αναλάβει πρωτοβουλία ώστε να καθίσουν στο ίδιο τραπέζι Νικόλας Παπαδόπουλος και Μάκης Κεραυνός. «Δεν είναι εχθροί, είναι συνεργάτες», ανέφερε χαρακτηριστικά, τονίζοντας ότι αυτό που χρειάζεται είναι λύση εκτόνωσης και συνεννόησης.

Σαφώς πιο αυστηρός ήταν ο Χρύσης Παντελίδης, ο οποίος χαρακτήρισε τις δηλώσεις Κεραυνού «επιεικώς απαράδεκτες» και προσβλητικές για τον πρόεδρο του ΔΗΚΟ. Επέμεινε ότι ο Νικόλας Παπαδόπουλος δεν απαίτησε παραίτηση, αλλά έθεσε πολιτικό ζήτημα, και κάλεσε τον Νίκο Χριστοδουλίδη να ξεκαθαρίσει εάν συμφωνεί με τις αναφορές του υπουργού του. Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ της ηλεκτρικής διασύνδεσης, αναγνωρίζοντας όμως ότι οι οικονομικές επιφυλάξεις πρέπει να απαντηθούν με στοιχεία.

Παρέμβαση επί του θέματος έκανε και ο πρώην δηκοϊκός αλλά και πρώην Πρέσβης μας στην Αθήνα Κυριάκος Κενεβέζος ο οποίος έδωσε ακόμη μεγαλύτερη θεσμική διάσταση στη διαμάχη, λέγοντας ότι το πρόβλημα δεν είναι προσωπικό αλλά κυβερνητικό και ότι ο Πρόεδρος δεν μπορεί να αφήνει τέτοιες αντιπαραθέσεις να διαιωνίζονται. Ζήτησε να παρουσιαστούν οι μελέτες και να αποσαφηνιστούν οι οικονομικοί κίνδυνοι του έργου. Ταυτόχρονα, άνοιξε ευθέως τη συζήτηση για το 2028, υποστηρίζοντας ότι ο κεντρώος χώρος πρέπει να αναζητήσει δική του πολιτική έκφραση και αφήνοντας ανοικτό ακόμη και το ενδεχόμενο δικής του υποψηφιότητας.

Στην αντίθετη κατεύθυνση κινήθηκε ο υπουργός Ενέργειας και αντιπρόεδρος του ΔΗΚΟ Μιχάλης Δαμιανός. Επιχείρησε να χαμηλώσει τους τόνους, λέγοντας ότι επί της ουσίας «πάνω κάτω όλοι τα ίδια λέμε»: η κυβέρνηση θέλει τον GSI, θεωρεί την ηλεκτρική διασύνδεση στρατηγικά αναγκαία και σε βάθος χρόνου «μονόδρομο», αλλά πρέπει να ξεκαθαρίσει πλήρως το οικονομικό σκέλος.

Πολιτικά, όμως, η σημαντικότερη τοποθέτησή του αφορούσε τις προεδρικές. Ο κ. Δαμιανός δήλωσε ότι, κατά την άποψή του, «το ΔΗΚΟ έχει υποψήφιο για το 2028», εννοώντας τον Νίκο Χριστοδουλίδη, και χαρακτήρισε λανθασμένη μια αυτόνομη κάθοδο του κόμματος.

Έτσι, ο GSI λειτουργεί πλέον ως καταλύτης για πολύ περισσότερα από το ίδιο το έργο. Έφερε στην επιφάνεια τη δυσκολία της κυβέρνησης να εμφανίσει απολύτως ενιαία γραμμή, όξυνε τις σχέσεις Κεραυνού–ΔΗΚΟ και, κυρίως, αποκάλυψε διαφορετικές προσεγγίσεις μέσα στον κεντρώο χώρο για τη σχέση με τον Νίκο Χριστοδουλίδη και την πορεία προς το 2028. Το καλώδιο παραμένει το άμεσο ζήτημα, όμως η πολιτική συζήτηση που άνοιξε γύρω του είναι πλέον σαφώς μεγαλύτερη.