Το Ανώτατο Δικαστήριο, με απόφασή του ημερομηνίας 18 Μαΐου 2026, διέταξε την άμεση απελευθέρωση Ιρανού υπηκόου, ο οποίος παραμένει στην Κύπρο από το 2002, κρίνοντας ότι η συνέχιση της κράτησής του από τον Ιανουάριο φέτος για σκοπούς απέλασης «δεν δικαιολογείται» και ότι αυτή υπερβαίνει τα όρια του «ευλόγου χρόνου», χωρίς να υφίσταται «λογική προοπτική απομάκρυνσής του από τη χώρα».
Η απόφαση εκδόθηκε στο πλαίσιο αίτησης για έκδοση προνομιακού εντάλματος Habeas Corpus, με το Δικαστήριο να εξετάζει κατά πόσο η παρατεταμένη κράτηση του αιτητή ήταν συμβατή με το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα της προσωπικής ελευθερίας.
Σύμφωνα με τα ευρήματα του Δικαστηρίου, ο αιτητής εισήλθε στην Κύπρο το 2002 μέσω των κατεχομένων και υπέβαλε αίτηση ασύλου, υποστηρίζοντας ότι κινδύνευε στη χώρα καταγωγής του. Η αίτησή του απορρίφθηκε το 2004, ενώ στη συνέχεια εκδόθηκαν επανειλημμένα διατάγματα κράτησης και απέλασης, χωρίς ωστόσο να καταστεί εφικτή η απομάκρυνσή του από τη Δημοκρατία. Στο μεταξύ, ο αιτητής είχε απασχολήσει τις αρχές και για ποινικά αδικήματα, μεταξύ των οποίων διάρρηξη καταστήματος ηλεκτρικών ειδών και κλοπή, για τα οποία είχε καταδικαστεί το 2009.
Παράλληλα, το Δικαστήριο καταγράφει ότι σε αίτηση του Ιρανού υπηκόου για Habeas Corpus το 2025 είχε ήδη τεθεί ζήτημα νομιμότητας της κράτησής του, με την απόφαση να οδηγεί τότε στην αποδέσμευσή του, καθώς κρίθηκε ότι «η συνέχιση της κράτησής του δεν δικαιολογείται». Ωστόσο, μετά την απελευθέρωσή του, ο αιτητής συνελήφθη εκ νέου τον Ιανουάριο του 2026 για το αυτόφωρο αδίκημα της παράνομης παραμονής και τέθηκε υπό κράτηση στο πλαίσιο νέας διαδικασίας απέλασης.
Όπως αναφέρεται στην απόφαση, η θέση του αιτητή είναι ότι «δεν υπάρχει προοπτική απέλασής του» και ότι οι αρμόδιες αρχές δεν επέδειξαν τη δέουσα επιμέλεια για την ολοκλήρωση των διαδικασιών απομάκρυνσής του.
Το Ανώτατο ξεκαθαρίζει ότι η διαδικασία Habeas Corpus δεν αφορά τον έλεγχο της νομιμότητας των διαταγμάτων κράτησης και απέλασης ως διοικητικών πράξεων, αλλά την εξέταση του κατά πόσο η συνέχιση της κράτησης κατέστη παράνομη ή αδικαιολόγητη. Όπως σημειώνει, «το αντικείμενο εξέτασης της νομίμως αρξανόμενης αλλά ενδεχομένως παρανόμως συνεχιζόμενης κράτησης, για σκοπούς απέλασης, δεν μπορεί παρά μόνο να ελεγχθεί στα πλαίσια της διαδικασίας του Habeas Corpus».
Το Δικαστήριο επισημαίνει ότι «η κράτηση είναι περιορισμός του συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος της ελευθερίας» και ότι «η στέρηση της ελευθερίας θα πρέπει να έχει τη μικρότερη δυνατή διάρκεια», τονίζοντας πως επιτρέπεται μόνο όσο η διαδικασία απομάκρυνσης προωθείται με τη δέουσα επιμέλεια.
Παράλληλα, απορρίπτει τη θέση της Δημοκρατίας ότι η άρνηση επαναπατρισμού αρκεί για να δικαιολογήσει επ’ αόριστον κράτηση, σημειώνοντας ότι «η άρνηση επαναπατρισμού δεν αφαιρεί από τις αρμόδιες αρχές την υποχρέωση να ενεργήσουν με επιμέλεια για να επιτευχθεί ο επαναπατρισμός το συντομότερο δυνατό».
Ακόμη, όπως αναφέρεται στην απόφαση, οι αρμόδιες αρχές δεν εξήγησαν ποιες συγκεκριμένες ενέργειες δρομολογούνται για την απέλαση του αιτητή, σε μια υπόθεση όπου, όπως σημειώνει το Δικαστήριο, «αυτός συλλαμβάνεται και αφήνεται ελεύθερος με αποτέλεσμα να παραμένει στη χώρα εδώ και 24 περίπου έτη».
«Μάλιστα, σήμερα και οι δύο πλευρές ανέφεραν πως παρόλο που ο αιτητής βρίσκεται εδώ και 24 χρόνια στην Κύπρο δεν έχει διαβατήριο ή ταξιδιωτικά έγγραφα», σημειώνεται στην απόφαση.
Το Δικαστήριο, επικαλούμενο και σχετική νομολογία, επαναλαμβάνει ότι «η ελευθερία του ατόμου είναι το ύψιστο αγαθό που πρέπει να διασφαλίζεται σε κάθε δημοκρατική κοινωνία, διεπόμενη από το κράτος δικαίου».
Καταληκτικά, το Ανώτατο έκρινε ότι ο αιτητής κρατείται «πέραν του ευλόγου» και ότι δεν υπάρχει προοπτική απέλασής του, «με αποτέλεσμα η εξισορρόπηση των δικαιωμάτων κράτους και αιτητή να οδηγεί στην έκδοση του εντάλματος».
Ως εκ τούτου, το Δικαστήριο ενέκρινε την αίτηση και διέταξε τις αρμόδιες αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας «να αφήσουν αμέσως ελεύθερο τον αιτητή».
Πηγή: ΚΥΠΕ
