Η βρετανική εταιρεία Colorifix αξιοποιεί μικροοργανισμούς και ζύμωση για την παραγωγή χρωστικών, επιδιώκοντας να μειώσει τη χρήση πετροχημικών, νερού και ενέργειας στη βαφή υφασμάτων.
Η βιομηχανία της μόδας συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους ρυπαντές παγκοσμίως, με τη βαφή των υφασμάτων να αποτελεί μία από τις πλέον επιβαρυντικές διαδικασίες. Απαιτεί μεγάλες ποσότητες νερού και ενέργειας, καθώς και πλήθος χημικών ουσιών, μέρος των οποίων καταλήγει τελικά στο περιβάλλον.
© Colorifix.
Όπως δήλωσε στο Euronews Earth ο διευθύνων σύμβουλος και συνιδρυτής της Colorifix, Ορ Γιαρκόνι, στη διαδικασία βαφής χρησιμοποιούνται περισσότερες από 70 ιδιαίτερα τοξικές χημικές ουσίες. Σε αυτές περιλαμβάνονται τόσο οι ίδιες οι βαφές όσο και τα βοηθητικά υλικά που απαιτούνται για να στερεωθεί το χρώμα πάνω στο ύφασμα. Περισσότερες από 30 από αυτές, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν μπορούν να απομακρυνθούν πλήρως από το νερό μετά τη χρήση τους και ενδέχεται να καταλήξουν στη θάλασσα.
© Colorifix.
Παραγωγή χρώματος με ζύμωση
Η μέθοδος της Colorifix ξεκινά από χρώματα που συναντώνται στη φύση. Οι επιστήμονες εντοπίζουν τις γενετικές οδηγίες που επιτρέπουν σε έναν οργανισμό να παράγει μια συγκεκριμένη χρωστική και εισάγουν τον αντίστοιχο γενετικό κώδικα σε ασφαλή βακτήρια.
Οι μικροοργανισμοί καλλιεργούνται στη συνέχεια μέσα σε δεξαμενές ζύμωσης, με μια διαδικασία παρόμοια με εκείνη της παρασκευής μπίρας. Στην προκειμένη περίπτωση, όμως, το τελικό προϊόν δεν είναι αλκοόλ αλλά χρώμα.
Όταν ολοκληρωθεί η καλλιέργεια, η βιολογική χρωστική και η μικροβιακή βιομάζα διοχετεύονται σε συμβατικά μηχανήματα βαφής. Οι μικροοργανισμοί προσκολλώνται στις ίνες και, με τη θέρμανση του υφάσματος, απελευθερώνουν τη χρωστική, η οποία συνδέεται χημικά με το υλικό. Τα υπολείμματα των κυττάρων απομακρύνονται στο πλύσιμο, ενώ το χρώμα παραμένει στερεωμένο στο ύφασμα, σύμφωνα με την περιγραφή της τεχνολογίας από την Colorifix.
Μικρότερη κατανάλωση νερού και ενέργειας
Ο Γιαρκόνι ανέφερε στο Euronews ότι, στην περίπτωση υφασμάτων από μείγμα πολυεστέρα και βαμβακιού, η βιολογική μέθοδος έχει επιτύχει εξοικονόμηση νερού άνω του 77%, μείωση της κατανάλωσης ενέργειας κατά 51% και περιορισμό των εκπομπών κατά 31%.
Η εταιρεία επισημαίνει, πάντως, ότι η φυσική προέλευση μιας ουσίας δεν συνεπάγεται αυτομάτως ότι αυτή είναι ασφαλής. Για τον λόγο αυτό, υποβάλλει τις βαφές της σε ελέγχους για κυτταροτοξικότητα, δερματικούς ερεθισμούς και πιθανή πρόκληση αλλεργιών.
Μία ακόμη πρόκληση είναι η παραγωγή χρωμάτων που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της κλωστοϋφαντουργίας. Οι βαφές πρέπει να αντέχουν στην ηλιακή ακτινοβολία και στα επανειλημμένα πλυσίματα, χωρίς να ξεθωριάζουν ή να μεταφέρονται στο δέρμα. Η Colorifix έχει αναπτύξει εκατοντάδες αποχρώσεις και διαθέτει ήδη ευρεία γκάμα για συνθετικές ίνες, όπως ο πολυεστέρας, ενώ συνεχίζει να διευρύνει τις επιλογές για το βαμβάκι και άλλα φυτικής προέλευσης υλικά.
Η τεχνολογία έχει πλέον περάσει από το εργαστήριο στην εμπορική εφαρμογή. Εκτός από την εγκατάσταση μονάδων ζύμωσης σε βαφεία, η εταιρεία άρχισε να διαθέτει και συμπυκνωμένες χρωστικές, έτοιμες να χρησιμοποιηθούν σε υφιστάμενα μηχανήματα χωρίς πρόσθετη επεξεργασία στον χώρο παραγωγής.






