Σοβαρές επιφυλάξεις για τις πραγματικές προθέσεις της Τεχεράνης φέρεται να εξέφρασε ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, προς τον Ντόναλντ Τραμπ και ανώτερους αξιωματούχους της αμερικανικής κυβέρνησης, σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios.
Όπως αναφέρει το Axios, οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών συγκέντρωσαν στοιχεία που δημιουργούν αμφιβολίες για το κατά πόσο το Ιράν είναι πράγματι διατεθειμένο να προχωρήσει στις πυρηνικές παραχωρήσεις που ζητά η Ουάσινγκτον στο πλαίσιο μιας τελικής συμφωνίας.
Το ζήτημα φαίνεται να προκάλεσε έντονες εσωτερικές συζητήσεις στον Λευκό Οίκο, πριν από την ανακοίνωση του μνημονίου κατανόησης ΗΠΑ – Ιράν. Σύμφωνα με το Axios, ο Ράτκλιφ δεν ήταν ο μόνος που αντιμετώπισε με σκεπτικισμό τη συμφωνία. Ανάλογες ανησυχίες φέρονται να εξέφρασαν και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, καθώς και ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ.
Στην αντίθετη πλευρά, υπέρ της προώθησης της συμφωνίας φέρονται να τάχθηκαν ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, καθώς και οι απεσταλμένοι του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ. Οι τελευταίοι, σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, υποστήριξαν ότι το μνημόνιο μπορεί να αποτελέσει βάση για αποκλιμάκωση και για την έναρξη πιο ουσιαστικών διαπραγματεύσεων με την Τεχεράνη.
Κατά το Axios, οι διαφωνίες κορυφώθηκαν σε σειρά συσκέψεων υψηλού επιπέδου, στις οποίες ο Τραμπ και οι συνεργάτες του εξέτασαν πληροφορίες από αμερικανικές υπηρεσίες. Οι πληροφορίες αυτές φέρονται να έδειχναν ότι ο τρόπος με τον οποίο Ιρανοί αξιωματούχοι συζητούσαν εσωτερικά τη συμφωνία δεν ταυτιζόταν με όσα μετέφεραν στους μεσολαβητές και στην αμερικανική πλευρά.
Με βάση αυτά τα στοιχεία, ο Ράτκλιφ και ο Ρούμπιο φέρονται να αμφισβήτησαν κατά πόσο η Τεχεράνη θα δεχόταν τελικά τα μέτρα που επιδιώκουν οι ΗΠΑ για τον περιορισμό του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.
Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου, απαντώντας στο Axios, ανέφερε ότι ο Τραμπ ακούει όλες τις απόψεις, αλλά είναι εκείνος που λαμβάνει την τελική απόφαση. Ο ίδιος αξιωματούχος υποστήριξε ότι το μνημόνιο ανταποκρίνεται στις βασικές «κόκκινες γραμμές» της κυβέρνησης, καθώς προβλέπει ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα, δεν θα διατηρήσει ουράνιο υψηλού εμπλουτισμού και δεν θα μπορεί να χρησιμοποιεί ως μοχλό πίεσης τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό.
Το πλήρες κείμενο της αρχικής συμφωνίας 14 σημείων δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί. Ωστόσο, πηγή που γνωρίζει το περιεχόμενό της υποστήριξε στο Axios ότι, στην παρούσα μορφή του μνημονίου, το Ιράν ενδέχεται να αποκομίσει περισσότερα από όσα παραχωρεί – εκτός εάν τελικά υπογράψει μια πιο ολοκληρωμένη πυρηνική συμφωνία που θα ικανοποιεί τους στόχους των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με την περιγραφή της ίδιας πηγής, το μνημόνιο προβλέπει ότι οι δύο πλευρές θα επιχειρήσουν να διευθετήσουν το ζήτημα των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου, αλλά και να συζητήσουν το μελλοντικό πλαίσιο του ιρανικού εμπλουτισμού. Μέχρι να ολοκληρωθούν οι διαπραγματεύσεις, το Ιράν θα διατηρήσει το υφιστάμενο καθεστώς του πυρηνικού του προγράμματος, ενώ οι ΗΠΑ δεν θα προχωρήσουν σε νέες κυρώσεις ούτε σε πρόσθετη στρατιωτική ανάπτυξη στην περιοχή.
Εφόσον υπάρξει τελική πυρηνική συμφωνία, οι ΗΠΑ θα αποσύρουν εντός 30 ημερών τις δυνάμεις που κινητοποίησαν λόγω του πολέμου και θα τερματίσουν τις κυρώσεις κατά του Ιράν βάσει συμφωνημένου χρονοδιαγράμματος.
Ανώτεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι επιμένουν, πάντως, ότι η διαδικασία θα κριθεί σύντομα. Σύμφωνα με το Axios, η Ουάσινγκτον εκτιμά ότι μέσα στις επόμενες δύο με τρεις εβδομάδες θα φανεί κατά πόσο το Ιράν είναι πραγματικά διατεθειμένο να προχωρήσει σε ουσιαστικές πυρηνικές παραχωρήσεις. Αν όχι, η διαδικασία μπορεί να σταματήσει προτού η Τεχεράνη αποκομίσει σημαντικά οφέλη.
