Ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια γύρω από τον ηγέτη της Βόρειας Κορέας, Κιμ Γιονγκ Ουν, αφορά τη μητέρα του. Όπως αναφέρει το BBC, στα 15 χρόνια που βρίσκεται στην εξουσία δεν την έχει αναφέρει ποτέ δημόσια με το όνομά της.
Το ζήτημα δεν είναι απλώς οικογενειακό ή προσωπικό. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η νομιμοποίηση της δυναστείας των Κιμ στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στη λεγόμενη «γραμμή αίματος του Όρους Παεκτού», μια καταγωγή που συνδέεται με τον μυθικό ιδρυτή του κορεατικού έθνους και χρησιμοποιείται εδώ και δεκαετίες για να ενισχύσει την εικόνα της οικογένειας Κιμ ως «ιερής» δυναστείας.
Σε μια χώρα που προβάλλει την κληρονομική καθαρότητα της ηγεσίας της, η ταυτότητα της μητέρας του Κιμ Γιονγκ Ουν δεν είναι απλώς ένα καλά κρυμμένο μυστικό. Όπως σημειώνει το BBC, θα μπορούσε να αποτελέσει απειλή για το ίδιο το καθεστώς.
Το αφήγημα του Όρους Παεκτού
Σύμφωνα με τη βορειοκορεατική προπαγάνδα, το Όρος Παεκτού, στα σύνορα Κίνας και Βόρειας Κορέας, έχει ιδιαίτερη ιστορική και συμβολική σημασία. Η παράδοση το συνδέει με τον Νταγκούν, τον μυθικό ιδρυτή του πρώτου κορεατικού βασιλείου.
Το BBC υπενθυμίζει ότι ο Κιμ Ιλ Σουνγκ, ιδρυτής της Βόρειας Κορέας, φέρεται να χρησιμοποίησε το βουνό ως καταφύγιο στον αγώνα κατά των Ιαπώνων. Η επίσημη αφήγηση υποστηρίζει επίσης ότι ο γιος του, Κιμ Γιονγκ Ιλ, γεννήθηκε στις «ιερές» πλαγιές του Παεκτού, παρότι αναφορές δείχνουν ότι πιθανότατα γεννήθηκε στη Ρωσία.
Από τότε, το Όρος Παεκτού χρησιμοποιείται ως βασικό εργαλείο νομιμοποίησης της δυναστείας των Κιμ. Όπως αναφέρει στο BBC ο αυτομολήσας Βορειοκορεάτης διπλωμάτης Ριου Χιουν-γου, ο Κιμ Γιονγκ Ουν έγινε διάδοχος σε ηλικία μόλις 20 ετών, χωρίς ιδιαίτερα επιτεύγματα, αποκλειστικά λόγω αυτής της «γραμμής αίματος».
Η καταγωγή της μητέρας του
Ωστόσο, η πραγματική καταγωγή της μητέρας του Κιμ Γιονγκ Ουν παρουσιάζει μια εντελώς διαφορετική εικόνα.
Όπως σημειώνει το BBC, η Κο Γιονγκ Χούι, μητέρα του σημερινού ηγέτη της Βόρειας Κορέας, φέρεται να γεννήθηκε το 1952 στην Οσάκα της Ιαπωνίας. Οι γονείς της κατάγονταν από το νησί Τζετζού, στη σημερινή Νότια Κορέα.
Η οικογένειά της ανήκε στους λεγόμενους Ζαϊνίτσι Κορεάτες, δηλαδή Κορεάτες που ζούσαν στην Ιαπωνία, πολλοί από τους οποίους είχαν μεταναστεύσει εκεί κατά την περίοδο της ιαπωνικής αποικιοκρατίας στην κορεατική χερσόνησο, από το 1910 έως το 1945.
Όταν η Κο ήταν περίπου 10 ετών, η οικογένειά της εγκαταστάθηκε στη Βόρεια Κορέα. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ήταν ανάμεσα στους περίπου 93.000 Κορεάτες που μετακινήθηκαν στη χώρα μεταξύ 1959 και 1984, στο πλαίσιο προγράμματος επαναπατρισμού που υποσχόταν δωρεάν υγεία, εκπαίδευση και εργασία.
Οι «τζαέπο» και το στίγμα στη Βόρεια Κορέα
Στην αρχή, οι μετανάστες από την Ιαπωνία προκαλούσαν θαυμασμό, καθώς έφερναν μαζί τους χρήματα, ρούχα και οικιακές συσκευές. Σύντομα, όμως, όπως αναφέρει το BBC, αντιμετωπίστηκαν με καχυποψία από το καθεστώς.
Χαρακτηρίστηκαν «τζαέπο», ένας υποτιμητικός όρος για ανθρώπους που θεωρούνταν επηρεασμένοι από ξένες και επικίνδυνες ιδεολογίες. Στο αυστηρό κοινωνικό σύστημα της Βόρειας Κορέας, γνωστό ως songbun, οι «τζαέπο» κατατάσσονταν στην «ταλαντευόμενη τάξη», ανάμεσα στις προνομιούχες και στις εχθρικές κοινωνικές κατηγορίες.
Το δημοσίευμα σημειώνει ότι τα άτομα αυτής της κατηγορίας συχνά βρίσκονταν υπό στενή παρακολούθηση και αποκλείονταν από καλά πανεπιστήμια ή σημαντικές θέσεις εργασίας.
Αυτή η πραγματικότητα έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το αφήγημα της «ιερής» γραμμής αίματος του Παεκτού. Όπως αναφέρει στο BBC ο Κιμ Χιουνγκ-σου, από τη Northern Research Association, η ιδέα ότι ο ηγέτης της χώρας είναι γιος μιας γυναίκας με τέτοια καταγωγή θεωρείται αδιανόητη για το βορειοκορεατικό καθεστώς.
Η σχέση με τον Κιμ Γιονγκ Ιλ
Η Κο Γιονγκ Χούι κατάφερε, ωστόσο, να ξεφύγει από τη μοίρα πολλών άλλων Ζαϊνίτσι Κορεατών. Όπως αναφέρει το BBC, τράβηξε την προσοχή του Κιμ Γιονγκ Ιλ, ο οποίος τότε είχε ήδη προετοιμαστεί για τη διαδοχή στην εξουσία.
Ο Κιμ Γιονγκ Ιλ ήταν ήδη παντρεμένος με την Κιμ Γιονγκ Σουκ, κόρη υψηλόβαθμου στρατιωτικού αξιωματούχου, σε έναν γάμο που είχε επιλεγεί από τον πατέρα του. Παράλληλα, ήταν γνωστό ότι είχε και άλλες συντρόφους.
Η Κο, μέλος του επίλεκτου καλλιτεχνικού θιάσου Mansudae, φέρεται να τον γοήτευσε με την ομορφιά και τις χορευτικές της ικανότητες. Σύμφωνα με τον Ιάπωνα δημοσιογράφο Γιότζι Γκόμι, τον οποίο επικαλείται το BBC, ο Κιμ Γιονγκ Ιλ την ερωτεύτηκε και απέκτησε μαζί της τρία παιδιά.
Επειδή όμως η σχέση τους δεν αναγνωρίστηκε επισήμως και τα παιδιά εκτός γάμου αντιμετώπιζαν ισχυρό κοινωνικό στίγμα στη Βόρεια Κορέα, η Κο και τα παιδιά της ζούσαν μακριά από την Πιονγκγιάνγκ, στην παραθαλάσσια πόλη Γουονσάν.
Μια «πρώτη κυρία» που δεν αναγνωρίστηκε ποτέ
Παρότι δεν παντρεύτηκε ποτέ τον Κιμ Γιονγκ Ιλ, η Κο Γιονγκ Χούι φέρεται να απέκτησε σημαντική επιρροή μετά τον θάνατο του Κιμ Ιλ Σουνγκ και την ανάληψη της εξουσίας από τον σύντροφό της.
Όπως σημειώνει το BBC, η Κο λειτουργούσε στην πράξη ως πρώτη κυρία της χώρας. Συνόδευε τον Κιμ Γιονγκ Ιλ σε στρατιωτικές επιθεωρήσεις και διατηρούσε επαφές με το περιβάλλον του. Σύμφωνα με τον πρώην προσωπικό σεφ του Κιμ, ο Βορειοκορεάτης ηγέτης ζητούσε ακόμη και τη γνώμη της πριν από τη λήψη πολιτικών αποφάσεων.
Ωστόσο, το καθεστώς δεν αναγνώρισε ποτέ δημόσια τον ρόλο της. Το BBC αναφέρει ότι ένα επίσημο ντοκιμαντέρ του 2011 περιλάμβανε πλάνα της να συνοδεύει τον Κιμ Γιονγκ Ιλ, χωρίς όμως να αποκαλύπτεται το όνομά της ή η κοινωνική της καταγωγή.
Το ντοκιμαντέρ δεν προβλήθηκε δημόσια. Παρουσιάστηκε μόνο σε υψηλόβαθμα στελέχη του κόμματος το 2012 και αργότερα διέρρευσε μέσω παράνομων USB. Όπως εξηγεί στο BBC ο δρ Τσέονγκ Σεόνγκ-τσανγκ, όταν άρχισε να αυξάνεται το ενδιαφέρον του κόσμου για την Κο, το καθεστώς απέσυρε γρήγορα το υλικό.
Η Κο πέθανε το 2004 από καρκίνο του μαστού σε νοσοκομείο στο Παρίσι. Ο θάνατός της δεν αναφέρθηκε ποτέ από τα κρατικά μέσα ενημέρωσης της Βόρειας Κορέας.
Πώς ο Κιμ Γιονγκ Ουν έγινε διάδοχος
Το ερώτημα, όπως θέτει το BBC, είναι πώς ο δεύτερος γιος μιας ανεπίσημης συντρόφου και μικρότερος γιος του Κιμ Γιονγκ Ιλ κατέληξε να κληρονομήσει την εξουσία.
Η επίσημη σύζυγος του Κιμ Γιονγκ Ιλ είχε αποκτήσει δύο κόρες, οι οποίες δεν θεωρήθηκαν διάδοχοι. Ο Κιμ είχε επίσης άλλες συντρόφους. Για ένα διάστημα, πιθανός διάδοχος θεωρήθηκε ο Κιμ Γιονγκ Ναμ, πρωτότοκος γιος του από άλλη σχέση.
Όπως αναφέρει το BBC, ο Κιμ Γιονγκ Ναμ είχε σπουδάσει στο εξωτερικό, μιλούσε αγγλικά και γαλλικά, αλλά έχασε την εύνοια του πατέρα του επειδή αμφισβητούσε την κληρονομική διαδοχή και υποστήριζε μεταρρυθμίσεις. Το 2017 δολοφονήθηκε στη Μαλαισία με νευροπαραλυτικό παράγοντα.
Υπήρχε επίσης ο μεγαλύτερος αδελφός του Κιμ Γιονγκ Ουν, Κιμ Γιονγκ Τσολ, ο οποίος, σύμφωνα με τον πρώην διπλωμάτη Ριου, αποκλείστηκε από τη διαδοχή λόγω σοβαρού εθισμού στο όπιο.
Έτσι, η Κο φέρεται να εργάστηκε ενεργά για να προωθήσει τον δεύτερο γιο της, Κιμ Γιονγκ Ουν, ως διάδοχο. Το BBC επικαλείται τη δημοσιογράφο Άννα Φάιφιλντ, σύμφωνα με την οποία η Κο κινήθηκε προς αυτή την κατεύθυνση έπειτα από συμβουλή της αδελφής της, που θεωρούσε ότι η οικογένεια θα κινδύνευε εάν ο Κιμ Γιονγκ Ουν δεν γινόταν ο επόμενος ηγέτης.
Όταν ο Κιμ Γιονγκ Ιλ πέθανε το 2011, ο Κιμ Γιονγκ Ουν, τότε 27 ετών, είχε ήδη εξασφαλίσει τη θέση του στην κορυφή της εξουσίας.
Γιατί η μητέρα του παραμένει ταμπού
Σύμφωνα με αναλυτές που επικαλείται το BBC, η καταγωγή της μητέρας του εξακολουθεί να αποτελεί ευαίσθητο σημείο για τον Κιμ Γιονγκ Ουν.
Ένας από τους λόγους που τα γενέθλιά του δεν έχουν ανακηρυχθεί εθνική αργία, σε αντίθεση με εκείνα του παππού και του πατέρα του, είναι ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε να ανοίξει δύσκολες ερωτήσεις για τη μητέρα του και για το γιατί ο ίδιος μεγάλωσε εκτός Πιονγκγιάνγκ.
Το δημοσίευμα σημειώνει επίσης ότι η μυστικότητα γύρω από την καταγωγή του ενδέχεται να εξηγεί γιατί ο Κιμ παρουσίασε σχετικά νωρίς δημόσια τη σύζυγό του, Ρι Σολ Τζου, και αργότερα την κόρη του, Κιμ Τζου Έ.
Σε αντίθεση με τη μητέρα του, η Ρι θεωρείται ότι προέρχεται από οικογένεια της ανώτερης μεσαίας τάξης της Πιονγκγιάνγκ. Σύμφωνα με τις νοτιοκορεατικές υπηρεσίες πληροφοριών, ήταν πρώην τραγουδίστρια σε διακεκριμένο μουσικό σχήμα και είχε σταλεί στην Κίνα για σπουδές κλασικού τραγουδιού, κάτι που θεωρείται ένδειξη καλής κοινωνικής καταγωγής.
Όπως αναφέρει στο BBC ο Γιότζι Γκόμι, το αίσθημα αμφισβήτησης που μπορεί να βίωσε ο Κιμ Γιονγκ Ουν λόγω της καταγωγής της μητέρας του ίσως λειτούργησε ως κίνητρο για να εμφανίσει νωρίς δημόσια τη σύζυγο και την κόρη του.
«Θα είχε αντίκτυπο πυρηνικής βόμβας»
Το κρίσιμο ερώτημα είναι τι θα συνέβαινε εάν η καταγωγή της μητέρας του Κιμ Γιονγκ Ουν γινόταν ευρέως γνωστή μέσα στη Βόρεια Κορέα.
Όπως αναφέρει στο BBC ο πρώην Βορειοκορεάτης διπλωμάτης Ριου Χιουν-γου, εάν αποκαλυπτόταν ότι η μητέρα του είχε κορεατική καταγωγή από την Ιαπωνία, αυτό δεν θα κλόνιζε μόνο τη νομιμοποίηση του Κιμ Γιονγκ Ουν, αλλά θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει και το ίδιο το κληρονομικό σύστημα του καθεστώτος.
Κατά την εκτίμησή του, μια τέτοια αποκάλυψη θα είχε στη βορειοκορεατική κοινωνία «τον αντίκτυπο πυρηνικής βόμβας».
