Ποικίλες είναι οι αντιδράσεις για τους σχεδιασμούς της κυβέρνησης που αφορούν την ενίσχυση του πρώτου πυλώνα συνταξιοδοτικών παροχών. Σύμφωνα με τους σχεδιασμούς, που αποκάλυψε χθες ο «Π», αναμένονται σημαντικές αυξήσεις στις συντάξεις για τα άτομα χαμηλού εισοδήματος τα επόμενα χρόνια και ηπιότερες για τα άτομα μεσαίου και υψηλού εισοδήματος.
Τους κυβερνητικούς σχεδιασμούς, σχολιάζουν στον «Π» οικονομολόγοι και ακαδημαϊκοί που ειδικεύονται σε θέματα συντάξεων, επισημαίνοντας τη σημαντικότητα να προωθηθούν παράλληλα και οι υπόλοιποι συνταξιοδοτικοί πυλώνες, κυρίως τα Ταμεία Προνοίας, ενώ εστιάζουν και στο θέμα ενίσχυσης της εποπτείας.
Δεν αρκεί από μόνη της
Το μέλος του Συμβουλίου Οικονομίας και Ανταγωνιστικότητας Ευάγγελος Τρύφωνος, κληθείς από τον «Π» να απαντήσει εάν η πρόταση είναι δίκαιη καθώς για τα άτομα με υψηλότερες απολαβές η αύξηση στις συντάξεις θα είναι μικρότερη, απάντησε ότι «οι Κοινωνικές Ασφαλίσεις έχουν σαφή κοινωνικό χαρακτήρα». «Η πρόταση της κυβέρνησης δεν μπορεί να χαρακτηριστεί άδικη ή λανθασμένη», τονίζει, ωστόσο, υποδεικνύει, απαιτείται προσοχή ώστε η δημοσιονομική της επίπτωση να παραμείνει όσο το δυνατόν πιο ουδέτερη και να μην επιβαρυνθούν οι επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με τον κ. Τρύφωνος, τα άτομα με χαμηλές συντάξεις στηρίζονται ήδη μέσω άλλων μηχανισμών ενίσχυσης, το κόστος των οποίων επιμερίζεται σε όλους τους φορολογουμένους.
«Παρά τη θετική της κατεύθυνση, η πρόταση δεν αρκεί από μόνη της. Η αποτελεσματική λειτουργία και ο συνδυασμός των υπόλοιπων συνταξιοδοτικών πυλώνων -τα Ταμεία Προνοίας και η ιδιωτική ασφάλιση- παραμένουν καθοριστικής σημασίας. Χωρίς αυτή τη συνολική προσέγγιση, η πρόταση παραμένει ημιτελής και δεν αναμένεται να επιλύσει το ζήτημα της συνταξιοδοτικής επάρκειας», τονίζει.
Παράλληλα, επισημαίνει, χωρίς την ενδυνάμωση και μετεξέλιξη της εποπτείας δεν μπορεί να προχωρήσει μια συνολική συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση. «Ακόμη και χωρίς τη μεγέθυνση του δεύτερου και τρίτου πυλώνα, η εποπτεία οφείλει να ενισχυθεί. Η χώρα εξακολουθεί να μην συμμορφώνεται πλήρως με τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίοι απαιτούν ανεξάρτητη εποπτική Αρχή», αναφέρει.
Σήμερα, σημειώνει ο κ. Τρύφωνος, τα περιουσιακά στοιχεία των Ταμείων Προνοίας ανέρχονται περίπου στα €4,5 δισεκατομμύρια -ένα μέγεθος ιδιαίτερα σημαντικό, το οποίο, όπως εκτιμά, χωρίς επαρκή εποπτεία, θα μπορούσε να δημιουργήσει κινδύνους για τη χρηματοοικονομική σταθερότητα.
Προϋπόθεση η ανεξάρτητη εποπτεία
Ο καθηγητής Χρηματοοικονομικής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου Ανδρέας Μηλιδώνης, που ειδικεύεται ερευνητικά σε θέματα συντάξεων, δηλώνει στον «Π» ότι η πρόταση της κυβέρνησης για τον πρώτο συνταξιοδοτικό πυλώνα είναι αποσπασματική.
«Προϋπόθεση για τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση πρέπει να είναι η ενίσχυση και ανεξαρτητοποίηση της Εποπτείας Συνταξιοδοτικών και Ασφαλιστικών Προϊόντων, πριν ακολουθήσουν αλλαγές σε κάθε πυλώνα», τονίζει.
«Ακόμα και να προσπαθήσω να τοποθετηθώ δεν μπορώ να το κάνω χωρίς να δω την αναλογιστική μελέτη, τις παραδοχές της αναλογιστικής μελέτης και την επίδραση στη βιωσιμότητα του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων, μέσω μιας εμπεριστατωμένης ανάλυσης ευαισθησίας αυτών των παραδοχών», σημειώνει.
Με απλά λόγια, διερωτάται, «οι παραδοχές που έγιναν στην πιο πρόσφατη μελέτη πόσο κοντά ήταν στην πραγματικότητα; Τι θα κοστίσει; Είναι δίκαιο να μεταφέρουμε στις επόμενες γενιές τις αστοχίες του παρελθόντος; Θα συνεχίσουμε να βλέπουμε μυωπικά το μέλλον ή θα ακολουθήσουμε την υπόλοιπη Ευρώπη και να δημιουργήσουμε μια Ανεξάρτητη Εποπτική Αρχή Συνταξιοδοτικών και Ασφαλιστικών Προϊόντων; Είμαστε μια από τις δύο χώρες σε όλη την Ευρώπη που δεν έχουμε μια τέτοια Αρχή», αναφέρει.
Να ξέρουμε τι θα κάνουν με Ταμεία Προνοίας
Όπως έγραψε χθες ο «Π», οι κοινωνικοί εταίροι ζητούν, παράλληλα με την ενίσχυση του πρώτου πυλώνα, να προωθηθεί και ο σχεδιασμός για τον δεύτερο συνταξιοδοτικό πυλώνα.
Ο κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει τη μη καταβολή χορηγίας εκ μέρους της κυβέρνησης στο συμπληρωματικό μέρος των συντάξεων, κάτι που προβληματίζει έντονα τους εταίρους, ενώ παράλληλα ερωτήματα προκύπτουν για τη χρηματοδότηση των αυξήσεων των χαμηλοσυνταξιούχων εις βάρος των ατόμων με υψηλότερα εισοδήματα.
Οι αυξήσεις συντάξεων
Υπενθυμίζεται ότι ο αναλογιστής Κώστας Σταυράκης, στο πλαίσιο της συνεδρίας του Εργατικού Συμβουλευτικού Σώματος τη Δευτέρα, έδωσε συγκεκριμένα παραδείγματα για τις συντάξεις υφιστάμενων ή μελλοντικών συνταξιούχων του ΤΚΑ.
Με βάση το υφιστάμενο σύστημα, η ελάχιστη σύνταξη για άτομο με χαμηλές απολαβές που συνταξιοδοτείται με 30 έτη πληρωμένων εισφορών και επτά έτη επιδοτούμενων εισφορών είναι €436, ενώ με την πλήρη εφαρμογή της μεταρρύθμισης θα λαμβάνει €577, με αύξηση 33%.
Στην περίπτωση 35 ετών πληρωμένων εισφορών και 7 ετών επιδοτούμενων εισφορών, η σύνταξη από €462 θα φθάσει τα €655, με αύξηση 42%.
Η αύξηση στις συντάξεις περιορίζεται όσο αυξάνονται οι απολαβές. Αναφορικά με τα μεσαία προς υψηλά εισοδήματα, για 35 έτη πληρωμένων εισφορών και 7 επιδοτούμενων, η αύξηση είναι 4%, με τις συντάξεις να φθάνουν τα €1.381 από €1.333. Για 42 έτη πληρωμένων εισφορών και 7 επιδοτούμενων, πάλι για μεσαία προς υψηλά εισοδήματα, η αύξηση περιορίζεται σε μόλις 3%, στα €1.661 από €1.614.
Το Εργατικό Συμβουλευτικό Σώμα αναμένεται να συνέλθει εκ νέου στις 24 Φεβρουαρίου.
