Με το πρωτοσέλιδο ρεπορτάζ του, ο «Πολίτης» αναδεικνύει το εξαιρετικά σημαντικό θέμα του σκιώδους στόλου της Ρωσίας και τις προεκτάσεις που αυτό έχει για την Κύπρο.
Η ναυτιλία αποτελεί διαχρονικά έναν από τους βασικότερους πυλώνες της κυπριακής οικονομίας, με τη συνεισφορά της να αγγίζει το 7% του ΑΕΠ. Ωστόσο, το μεγάλο μέγεθος του κυπριακού νηολογίου και η θέση της χώρας ως διεθνούς ναυτιλιακού κόμβου συνεπάγονται και αυξημένες υποχρεώσεις, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την εφαρμογή της διεθνούς νομιμότητας και τον αποτελεσματικό έλεγχο των θαλάσσιων μεταφορών στην περιοχή.
Η τρέχουσα συγκυρία με τη δραστηριότητα των ανασφάλιστων και υποβαθμισμένων αυτών πλοίων στην Ανατολική Μεσόγειο, αναδεικνύει τη σημασία αυτού του ρόλου. Η Κύπρος έχει ήδη λάβει σοβαρά θεσμικά μέτρα, προχωρώντας στη διαγραφή του 70% των πετρελαιοφόρων από το εθνικό νηολόγιό της μετά την υιοθέτηση των ευρωπαϊκών περιοριστικών μέτρων. Παράλληλα, έχει αυστηροποιήσει το νομοθετικό της πλαίσιο, προβλέποντας υψηλά πρόστιμα που αγγίζουν τα 40 εκατομμύρια ευρώ και ποινές φυλάκισης έως πέντε έτη για τους παραβάτες. Παρά τα βήματα αυτά, η διαχείριση του προβλήματος δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στο διοικητικό και νομοθετικό επίπεδο.
Η κίνηση του σκιώδους στόλου δημιουργεί αντικειμενικούς κινδύνους για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, τις υποθαλάσσιες υποδομές και τη σταθερότητα του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Σήμερα, οι κυπριακές Αρχές περιορίζονται κυρίως στην παρακολούθηση της κίνησης εντός των περιοχών της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ) που βρίσκονται υπό τον αποτελεσματικό έλεγχο της Δημοκρατίας, καθώς και στην καταγγελία ύποπτων περιστατικών. Η χώρα δεν διαθέτει τα κατάλληλα σκάφη ανοιχτής θαλάσσης για τη διενέργεια φυσικών ελέγχων ή νηοψιών εκτός των χωρικών της υδάτων, σε αντίθεση με τις πρακτικές που εφαρμόζουν άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Για να ανταποκριθεί πληρέστερα στις διεθνείς της ευθύνες, κρίνεται πλέον αναγκαίο να εξεταστεί η ουσιαστική ενίσχυση των ναυτικών ικανοτήτων της Δημοκρατίας. Η επένδυση στη δημιουργία ενός στόλου με υψηλότερες επιχειρησιακές δυνατότητες και σύγχρονα μέσα επιτήρησης θα επιτρέψει στις αρμόδιες αρχές να ελέγχουν αποτελεσματικότερα τις θαλάσσιες ζώνες και να παρεμβαίνουν με φυσική παρουσία όπου αυτό απαιτείται.
Η αναβάθμιση των επιχειρησιακών αυτών μέσων, σε συνδυασμό με την αυστηρή εφαρμογή του υφιστάμενου νομικού πλαισίου, θα ενισχύσει την αξιοπιστία της Κύπρου ως υπεύθυνου ναυτιλιακού κέντρου. Παράλληλα, θα συμβάλει στην προστασία της ευρύτερης περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου από τους περιβαλλοντικούς και γεωπολιτικούς κινδύνους που εγκυμονεί η δράση των μη ελεγχόμενων ναυτιλιακών δικτύων.
Η Κύπρος βρίσκεται στην καρδιά της Ανατολικής Μεσογείου και δεν μπορεί να είναι απλός παρατηρητής, αλλά πρέπει να δείξουμε στους εταίρους μας στην ευρύτερη περιοχή ότι η Κυπριακή Δημοκρατία είναι ένας ενεργός παίκτης και επί του πεδίου.
