Εκτιμητές ακινήτων: Ταχύτερες άδειες, ασφαλέστερες οικοδομές και πρόσβαση σε δεδομένα

Ταχύτερες και πιο προβλέψιμες διαδικασίες αδειοδότησης, αξιόπιστη πρόσβαση σε δεδομένα, τακτικοί έλεγχοι οικοδομών και ενίσχυση των διαχειριστικών επιτροπών στις κοινόκτητες οικοδομές ήταν μεταξύ των θεμάτων που τέθηκαν στο ανοικτό μέρος της ετήσιας Γενικής Συνέλευσης του Συνδέσμου Επιστημόνων Εκτιμητών Ακινήτων Κύπρου (ΣΕΕΑΚ), μέλους του ΚΕΒΕ. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε το πρωί της Παρασκευής στα γραφεία του ΚΕΒΕ.

Ο πρόεδρος του ΣΕΕΑΚ, Πόλυς Κουρουσίδης, είπε ότι η περαιτέρω απλοποίηση και ψηφιοποίηση των διαδικασιών, μαζί με την ταχεία και προβλέψιμη έκδοση αδειών, είναι βασικές προϋποθέσεις για την ανάπτυξη, την προσέλκυση επενδύσεων και την αύξηση της προσφοράς κατοικιών. Για το στεγαστικό, υπογράμμισε την ανάγκη να αυξηθεί η προσφορά, να αξιοποιηθεί κρατική γη και να προωθηθούν οικονομικά βιώσιμα σχέδια προσιτής στέγασης, με συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.

Για τις επικίνδυνες οικοδομές, επανέφερε την πρόταση του Συνδέσμου για περιοδικούς τεχνικούς ελέγχους, το «ΜΟΤ κτιρίων». Ζήτησε επίσης να ενισχυθούν οι εξουσίες των διαχειριστικών επιτροπών στις κοινόκτητες οικοδομές, με αποτελεσματικούς μηχανισμούς είσπραξης οφειλών και διασφάλισης της αναγκαίας συντήρησης.

Ο κ. Κουρουσίδης ζήτησε θεσμοθετημένη πρόσβαση των αδειοδοτημένων εκτιμητών σε κατάλληλα δεδομένα των Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης (ΕΟΑ), ιδίως σε πληροφορίες για πολεοδομικές και οικοδομικές άδειες, με σεβασμό στην προστασία των προσωπικών δεδομένων. Όπως ανέφερε, αξιόπιστη και επικαιροποιημένη πληροφόρηση θα ενισχύσει την ακρίβεια, τη διαφάνεια και την τεκμηρίωση των εκτιμήσεων προς όφελος πολιτών, χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και αγοράς ακινήτων.

Αναδεικνύοντας τον ρόλο των εκτιμητών στη διασφάλιση της αξιοπιστίας της αγοράς ακινήτων, της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και της ορθής λήψης επενδυτικών αποφάσεων, αναφέρθηκε και στην πρόοδο που έχει σημειωθεί στην επιτάχυνση της έκδοσης πολεοδομικών και οικοδομικών αδειών. Αναγνώρισε τις προσπάθειες του Υπουργείου Εσωτερικών και των ΕΟΑ.

Ο πρόεδρος του ΕΟΑ Λευκωσίας, Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης, είπε ότι η πολεοδομική μεταρρύθμιση δεν έχει ολοκληρωθεί και ότι το λογισμικό σύστημα ΙΠΠΟΔΑΜΟΣ πρέπει να ολοκληρώσει την αναβάθμισή του. Για να ολοκληρωθεί η μεταρρύθμιση, πρόσθεσε, όλες οι οδηγίες, ενέργειες, διαδικασίες και διαβουλεύσεις πρέπει να ενταχθούν στο σύστημα.

Για περαιτέρω μείωση των χρόνων αδειοδότησης, ο κ. Γιωρκάτζης είπε ότι πρέπει να περιοριστεί ο χρόνος των διαβουλεύσεων. Οι μεγαλύτερες καθυστερήσεις, ανέφερε, αφορούν διαβουλεύσεις εκτός των οργανισμών, γι’ αυτό τα αρμόδια υπουργεία πρέπει να θέσουν χρονικά όρια και να εντάξουν τις διαβουλεύσεις στο ΙΠΠΟΔΑΜΟΣ. Παρότι υπάρχει οδηγία του Υπουργού Εσωτερικών για πλήρη χρήση του συστήματος, είπε, αρμόδια τμήματα άλλων υπουργείων δεν την ακολουθούν και δεν χρησιμοποιούν τον ΙΠΠΟΔΑΜΟ. Εξέφρασε επίσης την ανάγκη ψηφιοποίησης παλαιών φακέλων, έργο για το οποίο έχει δεσμευτεί ότι θα προχωρήσει ο Υφυπουργός Έρευνας και Καινοτομίας.

Σε σχέση με τις επικίνδυνες οικοδομές, ο κ. Γιωρκάτζης είπε ότι ο ΕΟΑ Λευκωσίας ανέλαβε τη διαχείρισή τους τον Απρίλιο του 2025 «χωρίς δομή και χωρίς προϋπολογισμό» και στη συνέχεια προχώρησε στη δημιουργία ψηφιακού μητρώου. Τα υφιστάμενα εργαλεία, ανέφερε, είναι χρονοβόρα και χρειάζεται επικαιροποίηση ή προσθήκη νομικών εργαλείων, ώστε να είναι δυνατές ταχύτερες και άμεσες παρεμβάσεις.

Ζήτησε να τεθεί άμεσα σε λειτουργία η νέα νομοθεσία για τις κοινόκτητες οικοδομές και είπε ότι το κράτος πρέπει να παρέμβει για τα πολλά διατηρητέα κτίρια που έχουν μετατραπεί σε επικίνδυνες οικοδομές. Αναφέρθηκε ακόμη στην ανάγκη απλοποίησης των δικαιωμάτων για τις οικοδομικές άδειες. Οι επαρχιακοί οργανισμοί λειτουργούν με ανταποδοτικά τέλη, εξήγησε, τα οποία κοστολογούνται ώστε να καλύπτεται η παροχή των υπηρεσιών. Η τελευταία επικαιροποίηση των δικαιωμάτων αδειοδότησης έγινε το 2003, πρόσθεσε.

Ο πρόεδρος του ΕΤΕΚ, Κωνσταντίνος Κωνσταντή, αναφέρθηκε στην καλή συνεργασία του ΕΤΕΚ με τον ΣΑΑΕΚ και είπε ότι πρέπει να πειστεί η πολιτεία να προχωρήσει στην ηλεκτρονική ταυτότητα των κτιρίων, ώστε οι εκτιμητές να έχουν εύκολα στη διάθεσή τους τα δεδομένα που χρειάζονται. Ζήτησε επίσης να εξεταστεί πώς θα φροντιστούν τα υφιστάμενα κτίρια, μεταξύ άλλων ως προς την ενεργειακή τους κατάσταση και την επικινδυνότητα, χαιρετίζοντας τη συνεργασία με τους ΕΟΑ και την Ένωση Δήμων.

Ο κ. Κωνσταντή είπε ότι πρέπει να προχωρήσουν τα τρία νομοσχέδια και υπογράμμισε την ανάγκη τακτικής επιθεώρησης των οικοδομών. Αν σήμερα υπάρχουν 2.000 με 3.000 επικίνδυνες υποδομές, είπε, χωρίς τακτικές επιθεωρήσεις και το «ΜΟΤ» των κτιρίων ο αριθμός μπορεί σε πέντε χρόνια να φτάσει τις 20.000. Κάλεσε την Ένωση Δήμων, τους ΕΟΑ και τη Βουλή να προχωρήσουν με την ψήφιση του εκσυγχρονισμού των διαχειριστικών επιτροπών, των ευέλικτων εργαλείων διαχείρισης επικίνδυνων οικοδομών και της τακτικής επιθεώρησης.

Ο πρόεδρος της Ένωσης Δήμων Κύπρου, Ανδρέας Βύρας, είπε ότι η συμβολή των επιστημόνων εκτιμητών ακινήτων είναι ουσιαστική για την οικονομία και ιδιαίτερα για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Οι τεκμηριωμένες και ανεξάρτητες εκτιμήσεις, ανέφερε, αποτελούν προϋπόθεση για υπεύθυνες αποφάσεις χρηματοδότησης και επενδύσεων, ενώ ενισχύουν τη διαφάνεια στην αγορά και την εμπιστοσύνη μεταξύ πολιτών, επιχειρήσεων και χρηματοπιστωτικών οργανισμών.

Ο κ. Βύρας πρόσθεσε ότι ο ρόλος του Συνδέσμου έχει και ισχυρή κοινωνική διάσταση, καθώς πίσω από την αξία ενός ακινήτου βρίσκονται συχνά οι κόποι μιας οικογένειας, η προοπτική ενός νέου ανθρώπου να αποκτήσει κατοικία ή η προσπάθεια μιας επιχείρησης να αναπτυχθεί. Για τους δήμους, είπε, η πρόσβαση σε προσιτή κατοικία αποτελεί ζήτημα πρώτης γραμμής, καθώς επηρεάζει την καθημερινότητα των πολιτών, τη δυνατότητα των νέων να δημιουργήσουν οικογένεια και τη συνοχή των τοπικών κοινωνιών. Δήλωσε την προθυμία της Ένωσης Δήμων να στηρίξει τον θεσμικό και επιστημονικό ρόλο των εκτιμητών και να συνεργαστεί για την προώθηση τεκμηριωμένων προτάσεων.

Ο γενικός γραμματέας του ΚΕΒΕ, Φιλόκυπρος Ρουσουνίδης, είπε ότι η ένταξη του Συνδέσμου στο Επιμελητήριο από τις αρχές του έτους έχει ήδη δημιουργήσει σημαντικές προοπτικές συνεργασίας και αμοιβαίου οφέλους. Η εξειδικευμένη τεχνογνωσία των μελών του, πρόσθεσε, εμπλουτίζει το έργο του ΚΕΒΕ και συμβάλλει στη διαμόρφωση τεκμηριωμένων θέσεων και εισηγήσεων για την αγορά ακινήτων, τον κατασκευαστικό τομέα και την αναπτυξιακή πορεία της χώρας, που συνδέεται άρρηκτα με τον τομέα.

Η παρουσία εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης και άλλων αρμόδιων φορέων, είπε, υπογραμμίζει τη σημασία του διαλόγου και της συνεργασίας για ζητήματα που επηρεάζουν την αγορά ακινήτων, τον πολεοδομικό σχεδιασμό και την ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών. Οι υπηρεσίες των εκτιμητών στηρίζουν επενδυτικές αποφάσεις, χρηματοδοτήσεις, αναπτύξεις γης και την εύρυθμη λειτουργία της αγοράς, ανέφερε. Η συνεχής επαγγελματική κατάρτιση και ενημέρωση για τις εξελίξεις του κλάδου είναι βασικές προϋποθέσεις για υψηλά επαγγελματικά πρότυπα και ενίσχυση της αξιοπιστίας του επαγγέλματος. Το ΚΕΒΕ, πρόσθεσε, χαιρετίζει δράσεις που προάγουν τη γνώση, την κατάρτιση και την ανταλλαγή τεχνογνωσίας.

Ο πρώην πρόεδρος του Συνδέσμου, βουλευτής του ΔΗΣΥ και μέλος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών, Χαράλαμπος Πετρίδης, είπε ότι ο τομέας των ακινήτων συμβάλλει σημαντικά στο ΑΕΠ της χώρας και ότι η Βουλή θα συμβάλει στην ψήφιση των νομοσχεδίων. Ορισμένα, ανέφερε, εκκρεμούν εδώ και χρόνια και επείγει να ψηφιστούν. Τα νομοσχέδια για τις κοινόχρηστες οικοδομές και τις επικίνδυνες υποδομές θα ψηφιστούν τάχιστα, πρόσθεσε.

Στη Γενική Συνέλευση παρουσιάστηκε ο απολογισμός δράσεων για την περίοδο 2025–2026 και συζητήθηκαν οι προτεραιότητες του Συνδέσμου, καθώς και η ευρωπαϊκή εκπροσώπηση του επαγγέλματος μέσω της TEGOVA. Στο πλαίσιο της εκδήλωσης πραγματοποιήθηκαν δύο εξειδικευμένα σεμινάρια, για τις επικίνδυνες οικοδομές και τις εκτιμήσεις ξενοδοχειακών και τουριστικών αναπτύξεων (Hotel/Resort Valuation), με τη συμμετοχή έμπειρων εισηγητών και εκπροσώπων αρμόδιων φορέων.

Πηγή: ΚΥΠΕ