Η συμφωνία για τη διάνοιξη των οδοφραγμάτων Λουρουτζίνας–Λυμπιών και Κάμπου–Καραβοστασίου αποκάλυψε περισσότερα για εκείνους που διαχειρίζονται το Κυπριακό απ’ όσα οι ίδιοι θα ήθελαν να γνωρίζουμε. Ύστερα από μήνες συζητήσεων, προσδοκιών και διαβεβαιώσεων περί πολιτικής βούλησης, κατόρθωσαν να συμφωνήσουν εκεί όπου η συμφωνία μπορούσε να ανακοινωθεί, πριν ακόμη αποσαφηνιστούν οι προϋποθέσεις εφαρμογής της. Πρόκειται, ασφαλώς, για μια κίνηση που μπορεί να αποκτήσει αξία. Το ερώτημα είναι γιατί επιλέχθηκε αυτή η κίνηση και ποιον εξυπηρετεί σήμερα, όταν οι πραγματικές ανάγκες χιλιάδων ανθρώπων εξακολουθούν να στοιβάζονται στις ουρές του Αγίου Δομετίου.
Η διχοτόμηση πήρε τον δρόμο του Κάμπου
Για τα οδοφράγματα διάλεξαν το δάσος. Τους ανθρώπους τους άφησαν στην ουρά!
Ο Κάμπος προσφέρεται για μια σχεδόν σαρκαστική απεικόνιση της πολιτικής μας πραγματικότητας. Σε μια δασωμένη, δύσβατη διαδρομή, όπου τα αγρίμια κινούνται ελεύθερα και τα πουλιά αγνοούν τις απαγορευτικές πινακίδες της ανθρώπινης ιστορίας, οι ηγέτες αποφάσισαν να οικοδομήσουν εμπιστοσύνη. Για τους ανθρώπους, βεβαίως, χρειάζονται δρόμοι, μελέτες, χρήματα και χρόνος. Ώσπου να γίνουν όλα αυτά, μπορούμε να θαυμάζουμε τη φύση, να περιμένουμε τα χιόνια και να ακούμε ανακοινώσεις για την πρόοδο. Η διπλωματία μας απέκτησε δασική διαδρομή, ενώ η καθημερινότητα των πολιτών παραμένει εγκλωβισμένη στην ίδια στενή λωρίδα αναμονής.
Το πρόβλημα δεν είναι επινόηση της κακόπιστης κριτικής. Σύμφωνα με το ΚΥΠΕ, ο δρόμος από τον Κάμπο προς τη νεκρή ζώνη είναι χωματόδρομος και πρέπει να εξεταστούν το έδαφος, το ιδιοκτησιακό καθεστώς και οι απαιτήσεις κατασκευής κανονικού δρόμου. Δηλαδή, μετά την πολιτική ανακοίνωση αρχίζει η διερεύνηση βασικών όρων υλοποίησης. Και επειδή συμφωνήθηκε ταυτόχρονο άνοιγμα των δύο περασμάτων, προκύπτει ένα απολύτως συγκεκριμένο ερώτημα: θα περιμένει και η ευκολότερη περίπτωση της Λουρουτζίνας μέχρι να ξεπεραστούν οι δυσκολίες του Κάμπου; Ποιος δεσμεύεται, με ποιο χρονοδιάγραμμα και ποια χρηματοδότηση;
Οι κάτοικοι της περιοχής δικαιούνται καλύτερη πρόσβαση, επικοινωνία και ανάπτυξη. Κανένα χωριό δεν περισσεύει και καμία ανθρώπινη ανάγκη δεν υποτιμάται επειδή αφορά λιγότερους. Ακριβώς γι’ αυτό χρειάζεται σοβαρός σχεδιασμός, ώστε οι τοπικές κοινωνίες να μην χρησιμοποιούνται ως σκηνικό μιας πολιτικής επιτυχίας που προηγείται των έργων της. Η κριτική αφορά την ιεράρχηση. Πώς εξηγείται ότι, ενώ διαφημίζονται νέα περάσματα, παραμένει χωρίς την αναγκαία ανακούφιση ο βασικός καθημερινός δίαυλος της Λευκωσίας; Γιατί η εξυπηρέτηση της εργασίας, των οικογενειών και της επαφής των δύο κοινοτήτων δεν επιβάλλει μεγαλύτερη πολιτική αποφασιστικότητα;
Όποιος περιμένει στον Άγιο Δομέτιο για να πάει στη δουλειά του πληρώνει τη διχοτόμηση σε ώρες, καύσιμα, εξάντληση και χαμένο εισόδημα. Αυτοί οι άνθρωποι οικοδομούν εμπιστοσύνη χωρίς τελετές: συνεργάζονται, συναλλάσσονται, γνωρίζονται και επιστρέφουν την επομένη, παρά τα εμπόδια. Η πολιτική ηγεσία τούς ζητά να συνεχίσουν να περιμένουν. Η ευθύνη βαραίνει πρωτίστως τον Νίκο Χριστοδουλίδη, που οφείλει να λογοδοτεί στη δική μας κοινωνία, και δευτερευόντως τον Τουφάν Έρχιουρμαν, ο οποίος επίσης κρίνεται από την απόσταση ανάμεσα στις διακηρύξεις και στην πρακτική εξυπηρέτηση της συνύπαρξης. Οι φωτογραφίες δεν συντομεύουν τις ουρές.
Στο μεταξύ, ο πολιτικός χρόνος στενεύει. Η θητεία του Αντόνιο Γκουτέρες ολοκληρώνεται στο τέλος Δεκεμβρίου και οι δύο ηγέτες προετοιμάζονται για ακόμη μία συνάντηση μαζί του. Η παρουσία του προσφέρει μια ευκαιρία που δεν δικαιούνται να αναλώσουν στην επανάληψη γνωστών θέσεων. Χρειάζεται να προκύψει κάτι ελέγξιμο όπως κοινό έδαφος για τη μεθοδολογία, σαφήνεια για την ουσία, συγκεκριμένα επόμενα βήματα. Διαφορετικά, θα έχουμε προσθέσει άλλη μία συνάντηση στο αρχείο και άλλη μία χαμένη δυνατότητα στη ζωή του τόπου. Η ανανέωση των προσδοκιών δεν αποτελεί από μόνη της πολιτικό αποτέλεσμα.
Εκείνοι που βολεύονται με τη διχοτόμηση έχουν κάθε λόγο να τρίβουν τα χέρια τους μπροστά σε αυτή την προοπτική. Όσο πλησιάζουμε στην προεκλογική περίοδο των Προεδρικών χωρίς ουσιαστική μετακίνηση τόσο ευκολότερα το Κυπριακό θα επιστρέφει στη γνώριμη λειτουργία του: ως απόθεμα συνθημάτων, ως μέσο συσπείρωσης και ως μηχανισμός αθώωσης της εξουσίας. Θα ακούμε ξανά ότι έγιναν τα πάντα, ότι κατατέθηκαν προτάσεις, ότι υπήρχε ετοιμότητα. Και στο τέλος θα εμφανίζεται η τουρκική αδιαλλαξία ως εξήγηση, που υποτίθεται ότι απαντά και σε κάθε ερώτημα για τις δικές μας επιλογές.
Η τουρκική αδιαλλαξία είναι υπαρκτή και η ευθύνη της Τουρκίας για την κατοχή παραμένει ακέραιη. Η επίκλησή τους όμως δεν απαλλάσσει καμία κυπριακή ηγεσία από την υποχρέωση να αποδεικνύει τι επιδίωξε, τι απέρριψε, τι αντιπρότεινε και τι πέτυχε. Το αντίθετο! Όσο δυσκολότερος ο συνομιλητής τόσο μεγαλύτερη η ανάγκη για συνέπεια, προετοιμασία και αξιοπιστία. Όταν κάθε αποτυχία αποδίδεται αποκλειστικά αλλού, η λογοδοσία καταργείται. Και όταν καταργείται η λογοδοσία, το αδιέξοδο μετατρέπεται σε ασφαλές καταφύγιο για όσους έμαθαν να κυβερνούν επικαλούμενοι διαρκώς την αδυναμία τους να αλλάξουν οτιδήποτε ουσιαστικό.
Αν πράγματι υπάρχει βούληση, ας φανεί στη δημοσιοποίηση των τεχνικών δεδομένων, στην ανάληψη δεσμεύσεων και στην επιμονή για περάσματα που διευκολύνουν ουσιαστικά την καθημερινότητα. Ας φανεί επίσης στην ετοιμότητα να συζητηθούν δύσκολες προτάσεις χωρίς το διαρκές άγχος του πολιτικού κόστους. Η ειρήνη χρειάζεται ηγεσίες που αναλαμβάνουν ευθύνη, ιδίως όταν η ευθύνη δεν αποφέρει χειροκροτήματα.
Αυτό είναι το βαθύτερο πρόβλημα ενός κατεστημένου που μακαρίζει την αντοχή του ενώ η κοινωνία φθείρεται. Η διχοτόμηση προσφέρει το μόνιμο άλλοθι, η αδιαφάνεια προστατεύει τα προνόμια και η διαφθορά βρίσκει χώρο εκεί όπου ο πολίτης καλείται να σωπαίνει για το εθνικό καλό. Οι φτωχότεροι χάνουν χρόνο, εισόδημα και προοπτική· οι ισχυροί διατηρούν πρόσβαση, επιρροή και ασυλία από τις συνέπειες. Η συμφωνία των οδοφραγμάτων μάς φέρνει, λοιπόν, ενώπιον μιας απλής απαίτησης: δείξτε δρόμο που να μπορούν να περάσουν οι άνθρωποι. Γιατί ο δρόμος προς τη λύση κρίνεται εκεί όπου η εξουσία συναντά την ανθρώπινη ανάγκη.
Πολιτική Δημοσίευσης Σχολίων
Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν. Προτρέπουμε τους αναγνώστες μας να κάνουν report / flag σχόλια που πιστεύουν ότι παραβιάζουν τους πιο πάνω κανόνες. Σχόλια που περιέχουν URL / links σε οποιαδήποτε σελίδα, δεν δημοσιεύονται αυτόματα.







