Η ασθένεια που ταλαιπωρεί τους κτηνοτρόφους από τον περασμένο Δεκέμβριο, έχει προκαλέσει και αυξημένες εντάσεις στη νεκρή ζώνη, όπου ο ΟΗΕ βρέθηκε τις τελευταίες ημέρες αντιμέτωπος με τουρκικές δυνάμεις ασφαλείας. Συγκεκριμένα τις τελευταίες τρεις ημέρες καταγράφηκαν επανειλημμένες κινήσεις τουρκικών δυνάμεων, εντός της νεκρής ζώνης στην περιοχή της Πύλας, καθώς αναζωπυρώθηκε παλαιός εδαφικός ισχυρισμός, που αφορά τμήματα της Πράσινης Γραμμής. Η εξέλιξη αυτή προκάλεσε την άμεση αντίδραση της Ειρηνευτικής Δύναμης του ΟΗΕ στην Κύπρο (UNFICYP), η οποία διατηρεί πλήρη έλεγχο της περιοχής.
Απρόσμενη αφορμή για την ένταση αποτέλεσε ο αφθώδης πυρετός, ο οποίος πλήττει οπληφόρα ζώα σε ολόκληρη την Κύπρο και συνδέθηκε άμεσα με εξελίξεις στις περιοχές της Πύλας και του Περγάμου. Αν και την Τετάρτη η κατάσταση ήταν ήρεμη, αρκετά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν πληροφορίες περί εισόδου τουρκικών αρμάτων στη νεκρή ζώνη, καθώς και περί κινητοποίησης βρετανικών δυνάμεων από τις γειτονικές Βάσεις. Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κυκλοφόρησαν και φωτογραφίες, που απεικόνιζαν φάλαγγα τουρκικών τεθωρακισμένων οχημάτων, σταθμευμένων σε περιοχή, που εκτιμάται όμως, πως βρίσκεται μόλις μερικές εκατοντάδες μέτρα βόρεια της νεκρής ζώνης
Τι λένε ΟΗΕ και Βάσεις
Σε δηλώσεις του στoν Πολίτη την Τετάρτη, ο εκπρόσωπος της UNFICYP, Αλίμ Σιντίκ, διέψευσε τα περί στρατιωτικής παρουσίας εντός της νεκρής ζώνης.
«Η κατάσταση στο οροπέδιο της Πύλας παραμένει ήρεμη. Οι κυανόκρανοι συνεχίζουν τις περιπολίες και παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις. Δεν υπάρχουν στρατιωτικά μέσα εντός της νεκρής ζώνης», ανέφερε. Σε ανάρτησή του εξάλλου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο ειδικός αντιπρόσωπος του ΟΗΕ στην Κύπρο, Κάσιμ Ντιάν, κάλεσε σε «ψυχραιμία και αυτοσυγκράτηση» στην Πύλα, υπογραμμίζοντας την ανάγκη σεβασμού της αποστολής της UNFICYP.
Τη Δευτέρα, ο ΟΗΕ ανακοίνωσε, ότι ενίσχυσε τις περιπολίες στο οροπέδιο της Πύλας, διατηρώντας έντονη παρουσία επί του εδάφους, μετά από «μη εξουσιοδοτημένη είσοδο» τουρκοκυπριακού προσωπικού ασφαλείας στη νεκρή ζώνη, η οποία συνιστά παραβίαση της εντολής της ειρηνευτικής αποστολής.
Το Γραφείο Τύπου των Βρετανικών Βάσεων επιβεβαίωσε, ότι δεν υπήρξε ανάπτυξη ούτε τουρκικών αρμάτων, ούτε βρετανικών στρατευμάτων στην περιοχή. Όπως ανέφερε στον Πολίτη, προσωπικό των Βάσεων με τρία αστυνομικά οχήματα μετέβη προληπτικά στο σημείο και αποχώρησε, χωρίς να πραγματοποιήσει οποιαδήποτε ενέργεια.
Αμφισβητούν το καθεστώς
Το απόγευμα της Τετάρτης, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, κ. Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης, προέβη στην ακόλουθη γραπτή δήλωση: «Τις τελευταίες ημέρες συντελείται παραβίαση της νεκρής ζώνης στην περιοχή Πλάτη, βορείως της Πύλας, από κατοχικές δυνάμεις, κατά παράβαση του ισχύοντος καθεστώτος και του διεθνούς δικαίου. Πρόκειται για ενέργεια, που αποσκοπεί στην αμφισβήτηση του καθεστώτος της νεκρής ζώνης, του ρόλου και των όρων εντολής της UNFICYP, καθώς και στη δημιουργία νέων κατοχικών τετελεσμένων». Τόνισε επίσης, ότι η Κυπριακή Δημοκρατία βρίσκεται από την πρώτη στιγμή σε συνεχή επικοινωνία με την UNFICYP, στηρίζοντας τις προσπάθειες αποκλιμάκωσης, και επισήμανε την άμεση αντίδραση της ειρηνευτικής δύναμης.
Ο Ερχιουρμάν
Σε ανάρτηση πάντως ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Τουφάν Ερχιουρμάν επιχείρησε να κρατήσει χαμηλά το όλο ζήτημα, διαβεβαιώνοντας, πως «ως τουρκοκυπριακή πλευρά, δεν ήμασταν ποτέ υπέρ της έντασης, ούτε και θα είμαστε», ενώ ο λεγόμενος ΥΠΕΞ Ερτουγρούλογλου, μιλώντας στην τουρκοκυπριακή ιστοσελίδα Gündem Kıbrıs, διέψευσε την ύπαρξη στρατιωτικής κινητικότητας, υποστηρίζοντας, ότι η αποστολή «αστυνομίας» έγινε για αποτροπή πιθανών «παραβιάσεων».
Αφθώδης και κτηνιατρικές επισκέψεις
Σύμφωνα με πληροφορίες του Πολίτη από πολλαπλές πηγές, το περιστατικό συνδέεται με δύο παράγοντες: την εξάπλωση του αφθώδους πυρετού και τους πάγιους τουρκοκυπριακούς ισχυρισμούς επί τμημάτων της νεκρής ζώνης στο οροπέδιο της Πύλας.
Τουρκοκυπριακές κτηνοτροφικές μονάδες στην Πύλα και τον Πέργαμο, που δραστηριοποιούνται εντός της νεκρής ζώνης και διοχετεύουν προϊόντα στις ελεύθερες περιοχές, φέρονται να ζήτησαν τη συνδρομή των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η αυξημένη κινητικότητα γύρω από τις μονάδες αυτές προκάλεσε ανησυχία στα κατεχόμενα, ιδίως στο γραφείο του λεγόμενου «υπουργού εξωτερικών» Ταχσίν Ερτουγρούλογλου.
Υπό το πρίσμα των τουρκοκυπριακών διεκδικήσεων και του ενδεχομένου εισόδου λειτουργών της Κυπριακής Δημοκρατίας σε περιοχές, που το ψευδοκράτος θεωρεί «έδαφός» του, ελήφθη η απόφαση αποστολής «αστυνομικών» στη νεκρή ζώνη, οι οποίοι επιχείρησαν να εγκαθιδρύσουν σημεία ελέγχου. Η UNFICYP παρενέβη άμεσα, ενίσχυσε τις περιπολίες και διατήρησε μόνιμη παρουσία, οδηγώντας τελικά τις τουρκοκυπριακές δυνάμεις εκτός της νεκρής ζώνης.
Την Τετάρτη, και υπό τον φόβο νέας κτηνιατρικής επίσκεψης στον Πέργαμο, στάλθηκαν ένστολοι και πολίτες με πολιτικά οχήματα στην περιοχή βόρεια της νεκρής ζώνης, με στόχο να αποτραπεί συνοδεία λειτουργών από τον ΟΗΕ. Αν και τέτοια επίσκεψη δεν είχε προγραμματιστεί, οι κυανόκρανοι ανέπτυξαν φυσική παρουσία στο σημείο, λειτουργώντας αποτρεπτικά και με μέσα διαλόγου και αποκλιμάκωσης.
Διακοινοτική συνεργασία;
Ανοιχτό παραμένει το ερώτημα, γιατί το ζήτημα δεν αντιμετωπίστηκε σε επίπεδο Τεχνικής Επιτροπής, δεδομένου ότι ο αφθώδης πυρετός δεν μπορεί να εξαλειφθεί μονομερώς. Ο συμπρόεδρος της Τεχνικής Επιτροπής Υγείας, Λεωνίδας Φυλακτού, ανέφερε στον Πολίτη, ότι ουδέποτε ζητήθηκε η συνδρομή της υποεπιτροπής για τα κτηνιατρικά θέματα, σημειώνοντας, πως το θέμα χειρίζονται επί του παρόντος το Υπουργείο Εξωτερικών και ο ΟΗΕ. Όπως εξήγησε, εάν χρειαζόταν συνεννόηση με την τουρκοκυπριακή πλευρά, θα μπορούσε ανά πάσα στιγμή, να συγκληθεί η υποεπιτροπή για τα εν λόγω ζητήματα.
