Η υπόθεση Nvidia προκαλεί τριγμούς στην κυβέρνηση Τραμπ – Στο στόχαστρο ο Χάουαρντ Λάτνικ για τις σχέσεις με τον Χουάνγκ και τις εξαγωγές τσιπ στην Κίνα

Σε σοβαρή πολιτική κρίση εξελίσσεται η υπόθεση της Nvidia στις Ηνωμένες Πολιτείες, με τον υπουργό Εμπορίου Χάουαρντ Λάτνικ να δέχεται αυξανόμενες πιέσεις για τον χειρισμό των εξαγωγών προηγμένων μικροτσίπ προς την Κίνα. Η στενή σχέση του με τον Τζένσεν Χουάνγκ, οι επαφές του τελευταίου με τον Ντόναλντ Τραμπ και οι προειδοποιήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών για πιθανούς κινδύνους εθνικής ασφάλειας έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στην Ουάσιγκτον.

Σύμφωνα με εκτενή έρευνα του CNN, η οποία βασίζεται σε περισσότερες από δώδεκα πηγές από την αμερικανική κυβέρνηση και τον τεχνολογικό κλάδο, ο Λάτνικ διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην οικοδόμηση της σχέσης μεταξύ του Αμερικανού προέδρου και του επικεφαλής της Nvidia. Η επιρροή του φέρεται να συνέβαλε στη διαμόρφωση ενός σημαντικού διαύλου επικοινωνίας ανάμεσα στον Λευκό Οίκο και τη βιομηχανία τεχνητής νοημοσύνης, με άμεσες επιπτώσεις στις αποφάσεις για τις εξαγωγές επεξεργαστών και την τεχνολογική αντιπαράθεση με το Πεκίνο.

Σήμερα, ωστόσο, ο υπουργός Εμπορίου βρίσκεται στο επίκεντρο επικρίσεων, καθώς άλλες αμερικανικές υπηρεσίες φέρονται να είχαν προειδοποιήσει για κινδύνους από τη διοχέτευση προηγμένων τσιπ στην Κίνα, χωρίς να ακολουθήσουν οι περιορισμοί που ζητούσαν.

Στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκεται η Megaspeed International, εταιρεία με έδρα τη Σιγκαπούρη και σημαντικός πελάτης της Nvidia, η οποία ερευνάται για πιθανή παράκαμψη των αμερικανικών περιορισμών στις εξαγωγές προηγμένων μικροτσίπ. Στην υπόθεση εμπλέκεται και η Άλις Χουάνγκ, πρώην στέλεχος της εταιρείας, η οποία φέρεται να διατηρούσε προσωπική σχέση με τον Τζένσεν Χουάνγκ και έχει βρεθεί στο μικροσκόπιο των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών λόγω πιθανών διασυνδέσεων με την Κίνα.

Οι υποψίες αυτές δεν συνιστούν αποδεδειγμένη κατασκοπευτική δράση. Ούτε έχει τεκμηριωθεί ότι ο επικεφαλής της Nvidia παρέδωσε απόρρητες πληροφορίες σε κινεζικούς παράγοντες.

Η παραίτηση του Τζένσεν Χουάνγκ από τη θέση του διευθύνοντος συμβούλου της Nvidia, στις 12 Νοεμβρίου, έφερε την υπόθεση ακόμη πιο έντονα στο προσκήνιο. Σύμφωνα με αμερικανικά δημοσιεύματα, ορισμένοι σύμβουλοι του Τραμπ έχουν ήδη συζητήσει το ενδεχόμενο απομάκρυνσης του Λάτνικ από το υπουργείο Εμπορίου.

Από ένα τηλεφώνημα στην πρόσβαση στον Λευκό Οίκο

Η προσέγγιση μεταξύ του Λάτνικ και του Χουάνγκ απέκτησε ιδιαίτερη σημασία κατά τους πρώτους μήνες της δεύτερης προεδρικής θητείας του Ντόναλντ Τραμπ.

Ο ίδιος ο Χουάνγκ είχε περιγράψει, τον περασμένο Δεκέμβριο, στην εκπομπή του Τζο Ρόγκαν, την πρώτη τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Λάτνικ, όταν εκείνος προετοιμαζόταν να αναλάβει το υπουργείο Εμπορίου.

Όπως αφηγήθηκε, ο Λάτνικ χαρακτήρισε τόσο τον ίδιο όσο και τη Nvidia «εθνικό θησαυρό», διαβεβαιώνοντάς τον ότι θα μπορούσε να επικοινωνεί απευθείας με την κυβέρνηση όποτε χρειαζόταν.

«Όποτε χρειάζεστε πρόσβαση στον πρόεδρο ή στην κυβέρνηση, να μας τηλεφωνείτε», φέρεται να του είπε.

Η παρέμβαση αυτή είχε ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς ο Τραμπ δεν γνώριζε καλά τη Nvidia ούτε τον ιδρυτή της όταν επέστρεψε στον Λευκό Οίκο. Μάλιστα, είχε παραδεχθεί αργότερα ότι αρχικά αναρωτιόταν ποιος ήταν ο Χουάνγκ και με τι ακριβώς ασχολούνταν η εταιρεία του.

Η πρώτη συνάντηση των δύο ανδρών πραγματοποιήθηκε μόλις έντεκα ημέρες μετά την ορκωμοσία του Τραμπ, στις αρχές του 2025. Από τότε, ο επικεφαλής της Nvidia απέκτησε ολοένα μεγαλύτερη πρόσβαση στον Αμερικανό πρόεδρο, με τον Λάτνικ να λειτουργεί ως βασικός διαμεσολαβητής.

Το δείπνο στο Μαρ-α-Λάγκο και η μάχη για τα τσιπ H20

Σημαντικός σταθμός στην προσέγγιση αυτή ήταν ένα δείπνο στο Μαρ-α-Λάγκο, τον Απρίλιο του 2025. Σύμφωνα με το CNN, ο Λάτνικ συνέβαλε ώστε ο Χουάνγκ να συμμετάσχει σε εκδήλωση οικονομικής ενίσχυσης της πολιτικής οργάνωσης MAGA Inc., στην οποία η συμμετοχή κάθε προσκεκλημένου κόστιζε ένα εκατομμύριο δολάρια.

Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, ο επικεφαλής της Nvidia επιχείρησε να πείσει τον Τραμπ να μην επιβάλει περιορισμούς στις πωλήσεις των επεξεργαστών H20 στην κινεζική αγορά. Τα συγκεκριμένα τσιπ είχαν σχεδιαστεί ώστε να ανταποκρίνονται σε μέρος των αναγκών της Κίνας, χωρίς να διαθέτουν όλες τις δυνατότητες των ισχυρότερων αμερικανικών επεξεργαστών τεχνητής νοημοσύνης.

Η Nvidia υποστήριζε ότι ο αποκλεισμός της από την κινεζική αγορά θα λειτουργούσε προς όφελος των εγχώριων ανταγωνιστών της, επιταχύνοντας την ανάπτυξη κινεζικών εναλλακτικών τεχνολογιών. Ο Χουάνγκ είχε δηλώσει δημοσίως ότι οι περιορισμοί είχαν ήδη στερήσει από την εταιρεία πωλήσεις ύψους περίπου 15 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Η προσπάθεια αποφυγής των περιορισμών δεν απέδωσε μόνιμα, καθώς η αμερικανική κυβέρνηση επέβαλε τελικά ειδικό καθεστώς αδειοδότησης για τις εξαγωγές των H20. Οι επαφές, ωστόσο, ανάμεσα στον Χουάνγκ και τον Λευκό Οίκο συνεχίστηκαν.

Η συμφωνία του 2025 και η απόδοση του 15% στην αμερικανική κυβέρνηση

Τον Ιούλιο του 2025, ο Χουάνγκ επέστρεψε στο Οβάλ Γραφείο συνοδευόμενος από τον Χάουαρντ Λάτνικ και τον Ντέιβιντ Σακς, σύμβουλο του Λευκού Οίκου για την τεχνητή νοημοσύνη.

Αυτή τη φορά, το επιχείρημά του είχε ευρύτερη γεωπολιτική διάσταση: η συνέχιση της χρήσης αμερικανικών επεξεργαστών και συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης από την Κίνα, υποστήριζε, θα διατηρούσε τις ΗΠΑ σε πλεονεκτική θέση στην παγκόσμια τεχνολογική αγορά.

Πέντε ημέρες μετά τη συνάντηση, η Nvidia ανακοίνωσε ότι η αμερικανική κυβέρνηση είχε δώσει διαβεβαιώσεις για την επανέναρξη των πωλήσεων H20 στην Κίνα. Ο Λάτνικ υπερασπίστηκε την απόφαση, υποστηρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο η κινεζική τεχνολογική βιομηχανία θα εξακολουθούσε να εξαρτάται από το αμερικανικό οικοσύστημα.

Η συμφωνία ολοκληρώθηκε τον Αύγουστο του 2025, με προσωπική εμπλοκή του Ντόναλντ Τραμπ. Ένα από τα πιο ασυνήθιστα στοιχεία της ήταν η δέσμευση της Nvidia να αποδίδει στην αμερικανική κυβέρνηση το 15% των εσόδων της από τις συγκεκριμένες πωλήσεις στην Κίνα.

Η διευθέτηση προκάλεσε αντιδράσεις στην Ουάσιγκτον, καθώς έφερε στο προσκήνιο ερωτήματα για τη σύνδεση της εθνικής ασφάλειας με εμπορικές συμφωνίες και κρατικά έσοδα. Οι επικριτές υποστήριξαν ότι η πρόσβαση της Κίνας σε προηγμένη αμερικανική τεχνολογία δεν θα έπρεπε να αποτελεί αντικείμενο οικονομικού ανταλλάγματος.

Από την άλλη πλευρά, ο Τραμπ και οι υποστηρικτές της συμφωνίας προέβαλαν το επιχείρημα ότι η διατήρηση της αμερικανικής παρουσίας στην κινεζική αγορά θα μπορούσε να λειτουργήσει ως στρατηγικό πλεονέκτημα.

Η δωρεά των 25 εκατομμυρίων δολαρίων για την αίθουσα χορού του Λευκού Οίκου

Πρόσθετα ερωτήματα για τη σχέση της Nvidia με την κυβέρνηση Τραμπ προκάλεσε και η οικονομική συνεισφορά της εταιρείας στο έργο κατασκευής νέας αίθουσας χορού στον Λευκό Οίκο.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της Washington Post, η Nvidia δεσμεύτηκε να συνεισφέρει 25 εκατομμύρια δολάρια για το έργο. Το ποσό περιλαμβανόταν σε εσωτερικά έγγραφα χρηματοδότησης που εξασφάλισε η εφημερίδα, ενώ η εταιρεία είχε ζητήσει να μη δημοσιοποιηθεί το ύψος της δωρεάς.

Η Nvidia επιβεβαίωσε τη συνεισφορά της, υποστηρίζοντας ότι η στήριξη του έργου δεν συνδεόταν με τα επιχειρηματικά της συμφέροντα.

Παρά τις διαβεβαιώσεις, η χρονική συγκυρία της δωρεάς, σε συνδυασμό με τις ευνοϊκές αποφάσεις για τις εξαγωγές επεξεργαστών, ενίσχυσε την πολιτική αντιπαράθεση. Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχουν παρουσιαστεί στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι η οικονομική συνεισφορά συνδέθηκε με συγκεκριμένη κυβερνητική απόφαση.

Οι προειδοποιήσεις για την Άλις Χουάνγκ και τη Megaspeed

Την ώρα που ο Χουάνγκ ενίσχυε τις σχέσεις του με την αμερικανική κυβέρνηση, οι υπηρεσίες πληροφοριών εξέταζαν τις δραστηριότητες της Άλις Χουάνγκ, πρώην υψηλόβαθμου στελέχους της Megaspeed International.

Η εταιρεία είχε εξελιχθεί σε σημαντικό αγοραστή επεξεργαστών Nvidia, με τις εκτιμήσεις για την αξία των προμηθειών της να ξεπερνούν τα 4 δισεκατομμύρια δολάρια. Οι αμερικανικές αρχές φέρονται να ερευνούσαν από το 2024 το ενδεχόμενο να χρησιμοποιούνταν ως ενδιάμεσος για την παράκαμψη των περιορισμών στις εξαγωγές προηγμένων τσιπ.

Σύμφωνα με το CNN, στελέχη του FBI είχαν ενημερώσει μέλη του Κογκρέσου στα τέλη του 2025 ότι ο Τζένσεν Χουάνγκ ενδέχεται να είχε βρεθεί στο στόχαστρο προσπάθειας προσέγγισης από ξένη υπηρεσία πληροφοριών. Οι υποψίες συνδέονταν με την προσωπική του σχέση με την Άλις Χουάνγκ.

Οι αμερικανικές υπηρεσίες εξέταζαν, μεταξύ άλλων, το επαγγελματικό παρελθόν της επιχειρηματία, η οποία είχε εργαστεί σε κινεζικό κρατικό τηλεοπτικό οργανισμό πριν δραστηριοποιηθεί στον επιχειρηματικό τομέα. Οι σχετικές πληροφορίες φέρεται να διαβιβάστηκαν σε ανώτατα κυβερνητικά στελέχη.

Ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να είχε ενημερωθεί για τις ανησυχίες αυτές ήδη από τα τέλη του 2025, ενώ σχετικό απόρρητο υπόμνημα φέρεται να είχε φτάσει και στο υπουργείο Εμπορίου.

Παρά τις προειδοποιήσεις, η Megaspeed δεν συμπεριλήφθηκε στον κατάλογο των εταιρειών που υπόκεινται σε περιορισμούς εξαγωγών.

Επισημαίνεται ότι δεν έχει αποδειχθεί πως η Άλις Χουάνγκ ενεργούσε για λογαριασμό των κινεζικών μυστικών υπηρεσιών ή ότι ο Τζένσεν Χουάνγκ παρέδωσε απόρρητες πληροφορίες. Το Πεκίνο απορρίπτει τις σχετικές κατηγορίες, ενώ η Megaspeed αρνείται ότι έχει παραβιάσει την αμερικανική νομοθεσία.

Η αντιπαράθεση Μπέσεντ – Λάτνικ για την εταιρεία της Σιγκαπούρης

Η εσωτερική κρίση στην αμερικανική κυβέρνηση κορυφώθηκε την περασμένη εβδομάδα, όταν ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ φέρεται να ήρθε σε έντονη αντιπαράθεση με τον Λάτνικ σε συνεδρίαση στην Situation Room του Λευκού Οίκου.

Σύμφωνα με το CNN, ο Μπέσεντ ζήτησε εξηγήσεις για την καθυστέρηση στην ένταξη της Megaspeed στον κατάλογο των εταιρειών που υπόκεινται σε αυστηρούς περιορισμούς πρόσβασης στην αμερικανική τεχνολογία. Ο Λάτνικ φέρεται να απάντησε ότι δεν γνώριζε τον λόγο και ότι θα εξέταζε το ζήτημα.

Η αντιπαράθεση μεταφέρθηκε και στη δημόσια σφαίρα. Την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου, ο Μπέσεντ δήλωσε στο CNBC ότι το υπουργείο Οικονομικών, το υπουργείο Εξωτερικών, το Πεντάγωνο και το γραφείο του Αμερικανού Εμπορικού Αντιπροσώπου υποστήριζαν εδώ και μήνες την επιβολή περιορισμών στη Megaspeed.

Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι η τελική αρμοδιότητα ανήκει στο υπουργείο Εμπορίου.

«Το υπουργείο Εμπορίου έχει την αρμοδιότητα. Θα πρέπει να ρωτήσετε εκείνους για τις εσωτερικές διαδικασίες τους», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο Μπέσεντ εξέφρασε επίσης ανησυχία για το ενδεχόμενο προηγμένοι αμερικανικοί επεξεργαστές να καταλήγουν στην Κίνα παρά τους ισχύοντες περιορισμούς. Σύμφωνα με το CNN και το Axios, στελέχη της κυβέρνησης υποστηρίζουν ότι ο ίδιος ο Τραμπ είχε ζητήσει επανειλημμένα να εξεταστούν αυστηρότερα μέτρα, χωρίς το υπουργείο Εμπορίου να προχωρήσει στις ενέργειες που θεωρούσαν αναγκαίες.

Η ακριβής αλληλουχία των κυβερνητικών οδηγιών και των αποφάσεων παραμένει, πάντως, ασαφής.

Στο τραπέζι η απομάκρυνση του Λάτνικ – Η στάση του Τραμπ

Οι αποκαλύψεις έχουν εντείνει την αμφισβήτηση του Λάτνικ ακόμη και στο εσωτερικό της κυβέρνησης. Σύμφωνα με δημοσιεύματα του CNN, του Axios και της Wall Street Journal, ορισμένοι σύμβουλοι του Αμερικανού προέδρου έχουν συζητήσει το ενδεχόμενο απομάκρυνσής του από το υπουργείο Εμπορίου.

Οι συζητήσεις φέρεται να εντάθηκαν μετά την αποχώρηση του Τζένσεν Χουάνγκ από την ηγεσία της Nvidia, καθώς κυβερνητικά στελέχη αναζητούν ευθύνες για τον χειρισμό των εξαγωγών προηγμένων επεξεργαστών.

Η κριτική δεν προέρχεται μόνο από τους Δημοκρατικούς. Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές και συντηρητικοί σχολιαστές έχουν επίσης θέσει ερωτήματα για τις ενέργειες του υπουργού, ενώ ορισμένοι ζητούν να δώσει εξηγήσεις ενώπιον του Κογκρέσου.

Παρά την αυξανόμενη πίεση, ο Τραμπ δεν έχει αποσύρει δημοσίως την εμπιστοσύνη του από τον υπουργό. Ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε ότι ο πρόεδρος εξακολουθεί να τον στηρίζει και να εμπιστεύεται την ικανότητά του να ασκεί τα καθήκοντά του.

Από την πλευρά του, το υπουργείο Εμπορίου έχει απορρίψει ως ανακριβείς τις αναφορές σύμφωνα με τις οποίες ο Λάτνικ εμπόδιζε συστηματικά την επιβολή περιορισμών.

Οι επιχειρηματικές σχέσεις του υπουργού με την Κίνα

Η υπόθεση επανέφερε στο προσκήνιο και τις επιχειρηματικές δραστηριότητες του Λάτνικ πριν από την είσοδό του στην κυβέρνηση.

Ο υπουργός είχε διατελέσει πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Cantor Fitzgerald, ενός από τους γνωστούς επενδυτικούς ομίλους της Wall Street.

Σύμφωνα με το CBS News, κατά την περίοδο της υπουργοποίησής του η Cantor Fitzgerald κατείχε μετοχές της Nvidia αξίας περίπου 1,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Παράλληλα, η BGC Group, εταιρεία με την οποία είχε συνδεθεί επιχειρηματικά, διέθετε ποσοστό 33% σε κοινοπραξία με την κινεζική κρατική εταιρεία China Credit Trust.

Η Cantor Fitzgerald είχε επίσης συμμετάσχει στη διαδικασία εισαγωγής κινεζικών επιχειρήσεων στα αμερικανικά χρηματιστήρια. Οι συγκεκριμένες σχέσεις είχαν προκαλέσει ερωτήματα ήδη κατά τη διαδικασία επικύρωσης του διορισμού του από τη Γερουσία, το 2025.

Τότε, ο Λάτνικ είχε δηλώσει ότι αντιμετωπίζει με ιδιαίτερη επιφυλακτικότητα την Κίνα και ότι προτεραιότητά του θα ήταν η προστασία των αμερικανικών τεχνολογικών συμφερόντων. Πριν αναλάβει το υπουργείο, είχε αποχωρήσει από τις διοικητικές θέσεις στις επιχειρήσεις του, μεταφέροντας τον έλεγχό τους στα παιδιά του.

Οι παλαιότερες επιχειρηματικές του σχέσεις δεν αποτελούν από μόνες τους απόδειξη σύγκρουσης συμφερόντων ή παράνομης παρέμβασης στις κυβερνητικές αποφάσεις. Ωστόσο, οι επικριτές του ζητούν μεγαλύτερη διαφάνεια για τις επαφές του με τη Nvidia και τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίστηκε τις εξαγωγικές άδειες.

Το Κογκρέσο ζητά εξηγήσεις από Λάτνικ και Χουάνγκ

Η πολιτική αντιπαράθεση μεταφέρεται πλέον και στο Κογκρέσο, με βουλευτές και γερουσιαστές και από τα δύο κόμματα να ζητούν πλήρη διερεύνηση της υπόθεσης.

Ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος της Επιτροπής Τραπεζικών Υποθέσεων της Γερουσίας, Τιμ Σκοτ, κάλεσε τόσο τον Χάουαρντ Λάτνικ όσο και τον Τζένσεν Χουάνγκ να καταθέσουν. Η σχετική ακρόαση έχει προγραμματιστεί για τις 3 Δεκεμβρίου, ενώ και άλλες κοινοβουλευτικές επιτροπές προετοιμάζουν τις δικές τους διαδικασίες.

Παράλληλα, οι Δημοκρατικοί γερουσιαστές Ελίζαμπεθ Γουόρεν και Κρις Κουνς ζήτησαν να διατηρηθούν όλα τα κυβερνητικά έγγραφα, οι επικοινωνίες και τα στοιχεία που αφορούν τη Nvidia, τη Megaspeed και τις εξαγωγές προηγμένων επεξεργαστών.

Στο επίκεντρο των ερωτημάτων βρίσκονται τρία ζητήματα: τι γνώριζαν οι αρμόδιοι υπουργοί για τις υποψίες που αφορούσαν την κινεζική εταιρεία, γιατί δεν επιβλήθηκαν εγκαίρως οι περιορισμοί που ζητούσαν άλλες υπηρεσίες και σε ποιο βαθμό οι επαφές της Nvidia με την πολιτική ηγεσία επηρέασαν τις κυβερνητικές αποφάσεις.

Την ίδια ώρα, συνεχίζονται οι έρευνες για το ενδεχόμενο παράνομης διοχέτευσης προηγμένων επεξεργαστών της Nvidia σε κινεζικές επιχειρήσεις.

Η υπόθεση Nvidia στη σκιά της συνάντησης Τραμπ – Σι

Η κρίση εκδηλώνεται σε ιδιαίτερα ευαίσθητη χρονική συγκυρία, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ προετοιμάζεται για συνάντηση με τον πρόεδρο της Κίνας, Σι Τζινπίνγκ, στη Σενζέν, ένα από τα σημαντικότερα τεχνολογικά κέντρα της χώρας.

Οι εξαγωγές προηγμένων μικροτσίπ αποτελούν ένα από τα κεντρικά μέτωπα του οικονομικού και στρατηγικού ανταγωνισμού μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου. Για τις ΗΠΑ, η διατήρηση της υπεροχής στην τεχνητή νοημοσύνη συνδέεται άμεσα με την οικονομική ισχύ και την εθνική ασφάλεια.

Για τη Nvidia, από την άλλη πλευρά, η κινεζική αγορά παραμένει σημαντική, παρά τους περιορισμούς και τις προσπάθειες του Πεκίνου να αναπτύξει εγχώριους επεξεργαστές.

Ο Τραμπ καλείται έτσι να ισορροπήσει ανάμεσα στη στήριξη των αμερικανικών τεχνολογικών επιχειρήσεων και στην ανάγκη να αποτρέψει τη μεταφορά τεχνολογίας που θα μπορούσε να ενισχύσει τις στρατιωτικές και πληροφοριακές δυνατότητες της Κίνας.