Προειδοποίηση προς τους «φειδωλούς» για τους κινδύνους μεγάλων περικοπών στο επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) απηύθυνε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μιλώντας στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Η παρέμβασή της έγινε λίγες ημέρες πριν από τη Σύνοδο Κορυφής της 15ης και 16ης Οκτωβρίου στις Βρυξέλλες, όπου αναμένεται να συζητηθεί το διαπραγματευτικό πακέτο της Ιρλανδικής Προεδρίας.
Συνδέοντας τον προϋπολογισμό με την ενεργειακή κρίση, η κ. φον ντερ Λάιεν είπε ότι η κρίση αποτελεί «μια ακόμη υπενθύμιση» πως ο επόμενος μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός πρέπει να ανταποκριθεί στις πολλαπλές προκλήσεις της Ευρώπης: άμυνα και ασφάλεια, ανταγωνιστικότητα, τεχνητή νοημοσύνη, ενεργειακές υποδομές, πρώτες ύλες, έρευνα και καινοτομία, δεξιότητες, διεύρυνση και διεθνείς εταιρικές σχέσεις.
«Μερικές φορές ακούμε ότι αυτό δεν είναι εφικτό», ανέφερε, υπενθυμίζοντας ότι η πρόταση της Κομισιόν αντιστοιχεί στο 1,26% του ΑΕΕ της ΕΕ.
«Γνωρίζω ότι η εξισορρόπηση όλων των περιορισμών δεν είναι εύκολη. Γνωρίζω επίσης τη δύσκολη δημοσιονομική κατάσταση στα κράτη μέλη. Θα ήθελα όμως να προειδοποιήσω ενάντια σε μεγάλες περικοπές. Θα κινδύνευαν να κόψουν βαθιά σε κρίσιμες προτεραιότητες που έχουμε συμφωνήσει όλοι μαζί», δήλωσε ενώπιον των Ευρωβουλευτών.
Σύμφωνα με την Πρόεδρο της Κομισιόν, οι προτεραιότητες του επόμενου ΠΔΠ, μεταξύ των οποίων η επισιτιστική ασφάλεια και η συνοχή, «δεν αμφισβητούνται». Υπογράμμισε παράλληλα την ανάγκη για φιλοδοξία στο επερχόμενο ΠΔΠ.
Όπως είπε, η πρόταση διατηρεί το υφιστάμενο επίπεδο χρηματοδότησης για τη γεωργία και τη συνοχή, ενώ ενισχύει σημαντικά τομείς που σήμερα υποχρηματοδοτούνται, όπως οι ενεργειακές υποδομές και η στρατιωτική κινητικότητα. Ενισχύονται επίσης τα αποθεματικά κρίσεων, δηλαδή το γεωργικό αποθεματικό, η χρηματοδότηση για φυσικές καταστροφές και η διαχείριση της παράνομης μετανάστευσης. «Αυτό το καλοκαίρι μας υπενθύμισε πόσο κρίσιμα είναι τέτοια μέσα και η χρηματοδότησή τους», πρόσθεσε.
Η Πρόεδρος της Κομισιόν υπερασπίστηκε ακόμη το πακέτο με τις πέντε επιλογές για νέους ίδιους πόρους που έχει προτείνει η Επιτροπή, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα το στηρίξει. «Αν θέλουμε να διατηρήσουμε τις προτεραιότητές μας και το επίπεδο φιλοδοξίας μας για την Ευρώπη, πρέπει να κάνουμε τη σκληρή δουλειά στην πλευρά των εσόδων», είπε.
Οι δηλώσεις της κ. φον ντερ Λάιεν έγιναν μία εβδομάδα μετά την επιστολή των «φειδωλών», την οποία υπέγραψαν ο Γερμανός Καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, ο Αυστριακός Καγκελάριος Κριστιάνο Στόκερ και οι Πρωθυπουργοί της Δανίας Μέττε Φρέντρικσεν, της Ολλανδίας Ρομπ Γέττεν, της Φινλανδίας Πέτερι Όρπο και της Σουηδίας Ουλφ Κρίστερσον. Με την επιστολή ζητήθηκαν περικοπές αρκετών εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ από την πρόταση της Κομισιόν.
Η Ιρλανδική Προεδρία αναμένεται να καταθέσει το Σάββατο το νέο συμβιβαστικό κείμενο, το λεγόμενο nego-box. Το κείμενο θα συζητήσουν πρώτα οι υπουργοί Ευρωπαϊκών Υποθέσεων στις 13 Οκτωβρίου και στη συνέχεια θα τεθεί ενώπιον των ηγετών στη Σύνοδο της 15ης και 16ης Οκτωβρίου στις Βρυξέλλες.
Η κ. φον ντερ Λάιεν ξεκίνησε την ομιλία της αναφερόμενη στο ενεργειακό κόστος. «Οι οικογένειες και οι βιομηχανίες πληρώνουν το κόστος μιας κρίσης που ξεπερνά κατά πολύ τα σύνορά μας», ανέφερε.
Από τα τέλη Φεβρουαρίου, οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν αυξηθεί κατά 140% και οι τιμές του ντίζελ έχουν διπλασιαστεί. Παράλληλα, από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα έχουν κοστίσει στην Ευρώπη επιπλέον 100 δισ. ευρώ, «χωρίς ούτε ένα επιπλέον μόριο ενέργειας». Η Πρόεδρος της Κομισιόν προειδοποίησε ότι η πίεση μπορεί να ενταθεί καθώς πλησιάζει ο χειμώνας.
Για τα νοικοκυριά, ξεκαθάρισε ότι η στήριξη πρέπει να είναι στοχευμένη. «Όχι οριζόντια επιδόματα, γιατί αυτά θα αύξαναν τη ζήτηση, θα ευνοούσαν τα υψηλότερα εισοδήματα και συνεπάγονται τεράστιο κόστος. Αλλά προσαρμοσμένη στήριξη», ανέφερε.
Ως παραδείγματα ανέφερε τα προγράμματα ενεργειακών κουπονιών για χαμηλά εισοδήματα στη Γαλλία και τη Ρουμανία. Τόνισε επίσης ότι δεν υπάρχει μαγική λύση για ολόκληρη την ΕΕ, καθώς η μεγαβατώρα κοστίζει περίπου 145 ευρώ σε ένα κράτος μέλος, όπου την τιμή καθορίζει κυρίως το αέριο, και μόλις 70 ευρώ σε άλλο, όπου η τιμή διαμορφώνεται από την πυρηνική ενέργεια και τις ανανεώσιμες πηγές.
Σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, η κ. φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι «όταν εισάγουμε ορυκτά καύσιμα, εισάγουμε τους κραδασμούς και τις κρίσεις που τα συνοδεύουν». Υπενθύμισε ότι οι εισαγωγές ρωσικού αερίου μειώθηκαν από 45% σε 12% και αναμένεται να φτάσουν στο μηδέν έως το τέλος του επόμενου έτους. Παράλληλα, πάνω από το 70% της ηλεκτρικής ενέργειας προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές και πυρηνική ενέργεια.
Πέρυσι, η αιολική και η ηλιακή ενέργεια ξεπέρασαν για πρώτη φορά σε παραγωγή το σύνολο των ορυκτών καυσίμων, ενώ εγκαταστάθηκαν περισσότερα από 80 γιγαβάτ ανανεώσιμης ισχύος. Ωστόσο, έξι φορές περισσότερα περιμένουν σύνδεση στο δίκτυο. Για τον λόγο αυτό, η Πρόεδρος της Κομισιόν κάλεσε το Κοινοβούλιο να εγκρίνει το πακέτο για τα δίκτυα έως το τέλος του έτους.
Το σχέδιο δράσης για την ηλεκτροδότηση προβλέπει διπλασιασμό έως το 2040 του μεριδίου της ηλεκτρικής ενέργειας, το οποίο σήμερα υπολείπεται του 25% της τελικής κατανάλωσης. Σύμφωνα με την κ. φον ντερ Λάιεν, αυτό θα μπορούσε να περιορίσει τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων κατά 260 δισ. ευρώ ετησίως.
Πηγή: ΚΥΠΕ
